Η διατήρηση των επιδοτήσεων στα καύσιμα για ακόμη ένα δεκαπενθήμερο αποτελεί το βασικό σενάριο που επεξεργάζεται το οικονομικό επιτελείο, καθώς οι διεθνείς ανατιμήσεις αυξάνουν την πίεση στην εγχώρια αγορά. Με το υφιστάμενο πλαίσιο να εκπνέει στις 31 Οκτωβρίου, οι αποφάσεις των επόμενων ημερών θα καθορίσουν τη στήριξη σε βενζίνη, ντίζελ και πετρέλαιο θέρμανσης από τις αρχές Νοεμβρίου.
Παράλληλα, παραμένει ανοιχτή η δυνατότητα πρόσθετων παρεμβάσεων, από ένα νέο Fuel Pass μέχρι ενισχύσεις για ηλεκτρικό ρεύμα, φυσικό αέριο και ακτοπλοϊκές μεταφορές. Η ενεργοποίησή τους θα εξαρτηθεί από τη διάρκεια των πιέσεων και τους διαθέσιμους δημοσιονομικούς πόρους.
Η συνέχιση του σημερινού μηχανισμού έως τα μέσα Νοεμβρίου προκρίνεται ως άμεση απάντηση στην άνοδο του ενεργειακού κόστους. Ωστόσο, ούτε τα ποσά ανά λίτρο ούτε οι όροι της παράτασης έχουν οριστικοποιηθεί. Βασικό κριτήριο αποτελεί η επίδραση των διεθνών τιμών στις χρεώσεις που φτάνουν τελικά στους καταναλωτές.
Σημειώνεται ότι το Brent έχει ξεπεράσει τα 116 δολάρια το βαρέλι, με κατεύθυνση προς τα 120 δολάρια, ενώ το ευρωπαϊκό φυσικό αέριο βρίσκεται πάνω από τα 93 ευρώ/MWh. Η παράλληλη άνοδος επιβαρύνει τις προοπτικές τόσο για τις μετακινήσεις όσο και για τη θέρμανση, διευρύνοντας τις ανάγκες προστασίας των νοικοκυριών.
Τι ισχύει μέχρι το τέλος Οκτωβρίου
Στο πετρέλαιο θέρμανσης εφαρμόζεται συνολική ενίσχυση 40 λεπτών ανά λίτρο, η οποία προκύπτει από κρατική επιδότηση 20 λεπτών και ισόποση συνεισφορά των διυλιστηρίων.
Για το ντίζελ κίνησης η συνολική στήριξη ανέρχεται σε 20 λεπτά το λίτρο. Από αυτά, τα 15 λεπτά καλύπτονται από το Δημόσιο και τα 5 λεπτά από τα διυλιστήρια. Στην απλή αμόλυβδη, η επιδότηση διαμορφώνεται στα 10 λεπτά ανά λίτρο, με αποκλειστική χρηματοδότηση από τον κρατικό προϋπολογισμό.
Το κόστος του υφιστάμενου πακέτου υπολογίζεται σε 48 εκατ. ευρώ, ενώ το διαθέσιμο περιθώριο των 300 εκατ. ευρώ επιτρέπει τη συνέχιση της στήριξης. Το κρίσιμο ερώτημα είναι πόσο θα χρειαστεί να διαρκέσουν οι παρεμβάσεις, εφόσον οι διεθνείς αγορές παραμείνουν σε υψηλά επίπεδα.
Σε αυτό το πλαίσιο εξετάζεται και η επαναφορά του Fuel Pass. Προς το παρόν, πάντως, δεν έχουν προσδιοριστεί ποσά, δικαιούχοι ή χρόνος έναρξης ενός νέου προγράμματος.
Η αναζήτηση πρόσθετων πόρων
Η κυβέρνηση επιδιώκει παράλληλα μεγαλύτερη ευελιξία από τις Βρυξέλλες, ώστε μέρος των κονδυλίων που προβλέπονται για ενεργειακές υποδομές να μπορεί να αξιοποιηθεί για άμεση στήριξη ευάλωτων νοικοκυριών.
Το αίτημα αφορά τη μεταφορά 300–400 εκατ. ευρώ από συνολικό ποσό 1 δισ. ευρώ, στο πλαίσιο της ενεργειακής ρήτρας διαφυγής. Η σχετική διαπραγμάτευση παραμένει ανοιχτή, με την Ευρωπαϊκή Επιτροπή να εμφανίζεται επιφυλακτική απέναντι σε αυτή τη δυνατότητα.
Η εξασφάλιση πρόσθετης χρηματοδότησης θα επηρεάσει το εύρος των επόμενων μέτρων. Στις επιλογές περιλαμβάνονται η κάλυψη μέρους των αυξήσεων σε ρεύμα και φυσικό αέριο, η υποστήριξη των ακτοπλοϊκών μεταφορών και η αξιοποίηση της τηλεργασίας, όπου αυτό είναι εφικτό, για τον περιορισμό των μετακινήσεων.
Ακριβότερη η θέρμανση στις νησιωτικές αγορές
Η συζήτηση για την παράταση αποκτά ιδιαίτερη βαρύτητα για όσους προγραμματίζουν τις παραγγελίες πετρελαίου θέρμανσης. Παρά την κοινή ενίσχυση ανά λίτρο, οι τελικές τιμές διαφοροποιούνται σημαντικά ανά περιοχή, με το μεταφορικό κόστος και τις συνθήκες εφοδιασμού να επιβαρύνουν περισσότερο ορισμένες νησιωτικές αγορές.
Με βάση τα διαθέσιμα στοιχεία, η μέση τιμή μετά τις εκπτώσεις βρίσκεται περίπου στο 1,56 ευρώ το λίτρο. Στην Αττική καταγράφεται εύρος από 1,44 έως 1,56 ευρώ και στη Θεσσαλονίκη από 1,49 έως 1,59 ευρώ. Στην Κοζάνη και τη Ροδόπη οι τιμές φτάνουν έως το 1,63 ευρώ, ενώ σε Μύκονο, Άνδρο και Κέρκυρα έχουν καταγραφεί χρεώσεις πάνω από το 1,70 ευρώ το λίτρο.
Η συνολική μείωση των 40 λεπτών αντιστοιχεί σε όφελος 200 ευρώ για αγορά 500 λίτρων και 400 ευρώ για 1.000 λίτρα, σε σύγκριση με το κόστος χωρίς την παρέμβαση. Η έκπτωση ενσωματώνεται στην τιμή πώλησης, επομένως δεν πρέπει να αφαιρείται δεύτερη φορά κατά τον υπολογισμό μιας προσφοράς.
Ξεχωριστά λειτουργεί το επίδομα θέρμανσης, για το οποίο προβλέπεται αύξηση 30% τη χειμερινή περίοδο 2026–2027, με ενισχύσεις από 130 έως 1.560 ευρώ, ανάλογα με τα κριτήρια και τις παραμέτρους υπολογισμού. Η πλατφόρμα myΘέρμανση αναμένεται να ανοίξει έως τις 10 Νοεμβρίου, ενώ η προκαταβολή προγραμματίζεται έως τις 23 Δεκεμβρίου.
Οι δικαιούχοι μπορούν να επωφεληθούν τόσο από τη μειωμένη τιμή αγοράς όσο και από το επίδομα. Επειδή, όμως, το δεύτερο καταβάλλεται σε μεταγενέστερο χρόνο, η αρχική δαπάνη για την παραγγελία παραμένει καθοριστική για τον προγραμματισμό των νοικοκυριών.