Παίρνει μπροστά, έστω και σε επίπεδο διερεύνησης και στρατηγικού σχεδιασμού, η συζήτηση για την πυρηνική ενέργεια στην Ελλάδα. Ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης, εκτός απροόπτου – και εφόσον δεν υπάρξουν ανατροπές λόγω διεθνών εξελίξεων – αναμένεται να μεταβεί στο Παρίσι στις 10 Μαρτίου για να συμμετάσχει στη διεθνή συνδιάσκεψη για την πυρηνική ενέργεια που διοργανώνει ο πρόεδρος της Γαλλίας Emmanuel Macron.
Η συγκεκριμένη πρωτοβουλία της γαλλικής πλευράς εντάσσεται στη συνολικότερη ευρωπαϊκή προσπάθεια επανατοποθέτησης της πυρηνικής ενέργειας στο ενεργειακό μείγμα της ηπείρου, ως εργαλείου για την ενεργειακή ασφάλεια και την επίτευξη των στόχων απανθρακοποίησης.
Στη συνδιάσκεψη θα συμμετάσχουν χώρες που έχουν ήδη διαμορφώσει σαφή στρατηγική για την ανάπτυξη πυρηνικής ενέργειας, όπως η Σουηδία, η Τσεχία και η Δανία. Παράλληλα, θα βρεθούν και κράτη που εξετάζουν πιο ενεργά την ένταξη της πυρηνικής τεχνολογίας στον μελλοντικό τους ενεργειακό σχεδιασμό, μεταξύ αυτών και η Ελλάδα.
Η παρουσία της ελληνικής κυβέρνησης στο τραπέζι των συζητήσεων δεν σημαίνει ότι υπάρχει άμεση απόφαση για ανάπτυξη πυρηνικών εγκαταστάσεων. Αντιθέτως, αποτυπώνει την πρόθεση της Αθήνας να συμμετέχει στον ευρωπαϊκό διάλογο για τις τεχνολογίες που θα διαμορφώσουν το ενεργειακό σύστημα των επόμενων δεκαετιών.
Η διεθνής συγκυρία ευνοεί αυτή τη συζήτηση. Στην παγκόσμια διάσκεψη για το κλίμα COP28, που πραγματοποιήθηκε στο Ντουμπάι, περισσότερες από 20 χώρες συμφώνησαν σε πρωτοβουλία για τριπλασιασμό της εγκατεστημένης ισχύος πυρηνικής ενέργειας παγκοσμίως έως το 2050. Η απόφαση αυτή θεωρείται κομβική για την επίτευξη των στόχων μηδενικών εκπομπών, καθώς η πυρηνική ενέργεια προσφέρει σταθερή παραγωγή ηλεκτρισμού χωρίς εκπομπές διοξειδίου του άνθρακα.
Παράλληλα, η Ευρώπη αναζητά τρόπους να μειώσει την εξάρτησή της από τα ορυκτά καύσιμα και να ενισχύσει την ενεργειακή της αυτονομία. Σε αυτό το πλαίσιο, η πυρηνική τεχνολογία επανέρχεται στο προσκήνιο, τόσο μέσω νέων μεγάλων αντιδραστήρων όσο και μέσω των μικρών αρθρωτών αντιδραστήρων (SMRs), οι οποίοι θεωρούνται πιο ευέλικτοι και δυνητικά οικονομικότεροι.
Στο ίδιο πλαίσιο συζητείται και ένα νέο πακέτο χρηματοδότησης σε ευρωπαϊκό επίπεδο για έργα πυρηνικής ενέργειας, το οποίο θα μπορούσε να διευκολύνει επενδύσεις και συνεργασίες μεταξύ κρατών. Για χώρες όπως η Ελλάδα, που δεν διαθέτουν σήμερα πυρηνική υποδομή, τέτοιες πρωτοβουλίες θα μπορούσαν να ανοίξουν τον δρόμο για συμμετοχή σε ερευνητικά προγράμματα, τεχνολογικές συμπράξεις ή μελλοντικά ενεργειακά projects.
Σε κάθε περίπτωση, η συζήτηση για την πυρηνική ενέργεια στην Ελλάδα βρίσκεται ακόμη σε πρώιμο στάδιο. Ωστόσο, η συμμετοχή της χώρας σε διεθνείς πρωτοβουλίες και φόρα δείχνει ότι η Αθήνα επιδιώκει να παρακολουθεί στενά τις εξελίξεις και να διατηρεί ενεργό ρόλο στον σχεδιασμό του ευρωπαϊκού ενεργειακού μέλλοντος.
