Τρία χρόνια λειτουργίας συμπληρώνει η Μονάδα Επεξεργασίας Απορριμμάτων Αμαρίου, μετατρέποντας το οργανικό μέρος των αποβλήτων σε πρώτη ύλη για παραγωγή ηλεκτρικής και θερμικής ενέργειας. Μέσω της παραγωγής και αξιοποίησης βιοαερίου, η εγκατάσταση συνδέει τη διαχείριση των απορριμμάτων του Ρεθύμνου με την ανάκτηση ενέργειας, ενώ παράλληλα ανακτά ανακυκλώσιμα υλικά και περιορίζει τις ποσότητες που οδηγούνται στην ταφή.
Η συμβολή της αποκτά μεγαλύτερη βαρύτητα σε μια περιοχή με έντονη τουριστική δραστηριότητα. Οι ανάγκες ξενοδοχείων, εστιατορίων και νοικοκυριών δημιουργούν καθημερινά ένα σημαντικό οργανικό φορτίο. Η αξιοποίησή του δίνει πρόσθετη αξία σε υλικά που διαφορετικά θα επιβάρυναν αποκλειστικά τη συλλογή, τη μεταφορά και την τελική διάθεση των απορριμμάτων.
Βιοαέριο για ηλεκτρισμό και θερμότητα
Στη ΜΕΑ Αμαρίου, το οργανικό υλικό οδηγείται σε ξηρή αναερόβια χώνευση, μια διαδικασία βιολογικής επεξεργασίας χωρίς οξυγόνο, από την οποία παράγεται βιοαέριο. Αυτό αξιοποιείται για τη συμπαραγωγή ηλεκτρικής και θερμικής ενέργειας.
Η ενεργειακή αξιοποίηση αποτελεί μέρος μιας ευρύτερης αλυσίδας επεξεργασίας. Προηγείται ο μηχανικός διαχωρισμός των σύμμεικτων απορριμμάτων, ώστε να ανακτηθούν ανακυκλώσιμα υλικά και να απομονωθεί το οργανικό κλάσμα. Μετά την αναερόβια χώνευση, το υλικό που απομένει υποβάλλεται σε περαιτέρω αερόβια επεξεργασία και εξευγενισμό.
Έτσι, η μονάδα συνδυάζει διαφορετικές λειτουργίες, ανακτώντας υλικά, παράγοντας ενέργεια και επεξεργαζόμενη το οργανικό υπόλειμμα.
Δυναμικότητα 43.000 τόνων ετησίως
Η εγκατάσταση έχει σχεδιαστεί για να διαχειρίζεται 35.600 τόνους σύμμεικτων αστικών αποβλήτων και 7.400 τόνους προδιαλεγμένων οργανικών αποβλήτων τον χρόνο. Η συνολική ετήσια δυναμικότητα ανέρχεται σε 43.000 τόνους, για την εξυπηρέτηση της Περιφερειακής Ενότητας Ρεθύμνου.
Οι αριθμοί αποτυπώνουν τις δυνατότητες της υποδομής. Η πραγματική απόδοσή της εξαρτάται, ωστόσο, και από τη σύσταση των απορριμμάτων που παραλαμβάνει, καθώς και από τις ποσότητες οργανικών υλικών που φτάνουν ήδη διαχωρισμένες.
Η διάκριση αυτή έχει σημασία. Άλλη ποιότητα εισερχόμενου υλικού εξασφαλίζει η χωριστή συλλογή υπολειμμάτων τροφίμων και άλλη η ανάκτησή τους μέσα από τον συμβατικό κάδο, όπου έχουν αναμειχθεί με συσκευασίες και άλλα απόβλητα.
Το οργανικό φορτίο φτάνει το 40%
Σύμφωνα με την ποιοτική ανάλυση των εισερχόμενων αστικών στερεών αποβλήτων, το οργανικό κλάσμα αντιστοιχεί περίπου στο 40% του συνόλου. Πρόκειται για σημαντικό μέρος του περιεχομένου των κάδων, η διαχείριση του οποίου επηρεάζει συνολικά τη λειτουργία της μονάδας.
Η παρουσία οργανικών υλικών στα σύμμεικτα δυσχεραίνει την ανάκτηση καθαρών ανακυκλώσιμων. Αντίθετα, ο διαχωρισμός τους εκεί όπου παράγονται βελτιώνει τις προϋποθέσεις αξιοποίησης και των δύο κατηγοριών.
Παράλληλα, τα στοιχεία του 2025 δείχνουν ότι οι ποσότητες προδιαλεγμένων βιοαποβλήτων παραμένουν περιορισμένες σε σχέση με το σύνολο των απορριμμάτων. Η ενίσχυση της χωριστής συλλογής αποτελεί, επομένως, βασικό πεδίο βελτίωσης.
Η τριετία και το επόμενο στοίχημα
Η ΜΕΑ Αμαρίου έχει προσθέσει στην Κρήτη μια υποδομή που συνδέει την επεξεργασία απορριμμάτων με την ανάκτηση πόρων και ενέργειας. Η επόμενη πρόκληση βρίσκεται στην καλύτερη τροφοδότησή της με διαχωρισμένο οργανικό υλικό.
Για τα ξενοδοχεία και την εστίαση, αυτό απαιτεί οργάνωση μέσα στην κουζίνα, εκπαίδευση των εργαζομένων και συνεργασία με τις υπηρεσίες αποκομιδής. Για τα νοικοκυριά, προϋποθέτει εύχρηστο σύστημα χωριστής συλλογής και σαφή ενημέρωση για τη χρήση των κάδων.
Όσο περισσότερα βιοαπόβλητα συλλέγονται σωστά, τόσο καλύτερες γίνονται οι προϋποθέσεις αξιοποίησης της εγκατάστασης. Η τριετής λειτουργία της δημιουργεί τη βάση για το επόμενο βήμα, με περισσότερη ανάκτηση και λιγότερα απόβλητα στην ταφή.
