«Έξυπνα» καθιστικά με ηλιακούς συλλέκτες, φωτισμός LED, περισσότερο πράσινο και υλικά που συμβάλλουν στη μείωση της θερμοκρασίας περιλαμβάνονται στη βιοκλιματική αναβάθμιση της παλιάς πόλης των Μαλίων. Η παρέμβαση του Δήμου Χερσονήσου επιχειρεί να συνδυάσει την ανάπλαση του ιστορικού αστικού ιστού με πρακτικές λύσεις χαμηλότερης ενεργειακής κατανάλωσης και βελτίωσης του μικροκλίματος.
Το έργο αφορά τμήμα της παλιάς πόλης που έρχεται να συμπληρώσει προηγούμενη ανάπλαση, ώστε να διαμορφωθεί ένα μεγαλύτερο και περισσότερο ενιαίο αστικό σύνολο. Οι παρεμβάσεις περιλαμβάνουν νέες διαστρώσεις κοινόχρηστων χώρων, διαμορφώσεις για ευκολότερη κίνηση των πεζών και μέτρα για τη μείωση της ταχύτητας των αυτοκινήτων, σε συνδυασμό με τον εκσυγχρονισμό του αστικού εξοπλισμού.
Παγκάκια που παράγουν τη δική τους ενέργεια
Ένα από τα πιο ενδιαφέροντα στοιχεία της ανάπλασης είναι η πρόβλεψη για «έξυπνα» καθιστικά με ηλιακούς συλλέκτες. Η αξιοποίηση της ηλιακής ενέργειας επιτρέπει την ενεργειακή αυτονομία τους, εντάσσοντας μικρής κλίμακας εφαρμογές ΑΠΕ στον καθημερινό αστικό εξοπλισμό.
Παράλληλα, προβλέπεται νέος φωτισμός τεχνολογίας LED, με ειδικά προστατευμένα φωτιστικά λόγω της έκθεσης στη θάλασσα και την υγρασία. Η επιλογή εντάσσεται στον συνολικό σχεδιασμό για περιορισμό των ενεργειακών απαιτήσεων της ανάπλασης.
Πώς θα περιορίζεται η θερμότητα στους δρόμους
Ιδιαίτερη βαρύτητα δίνεται στο μικροκλίμα της παλιάς πόλης, όπου η υφιστάμενη άσφαλτος επιβαρύνει, σύμφωνα με τη μελέτη, τις συνθήκες κατά τις θερμές περιόδους.
Στους δρόμους που προβλέπεται να αποκτήσουν χαρακτήρα ήπιας κυκλοφορίας θα χρησιμοποιηθούν φυσικά γρανιτικά ή τοπικά πετρώματα ανοιχτής απόχρωσης. Τα συγκεκριμένα υλικά επιλέγονται για την υψηλότερη ανακλαστικότητά τους και τη συμβολή τους στη βελτίωση του μικροκλίματος.
Στη μεγαλύτερη έκταση προβλέπεται κυβόλιθος με ανάγλυφη επιφάνεια. Πέρα από τη βιοκλιματική διάσταση, η συγκεκριμένη διαμόρφωση αποσκοπεί στη μείωση της ταχύτητας των οχημάτων και στη δημιουργία ασφαλέστερων συνθηκών για πεζούς και ποδήλατα.
Περισσότερη φυσική σκίαση
Το πράσινο αποτελεί έναν ακόμη βασικό άξονα της παρέμβασης. Στα πλατώματα του αστικού ιστού προβλέπονται νέες φυτεύσεις και ειδικότερα φυλλοβόλα δέντρα. Η επιλογή τους επιτρέπει μεγαλύτερη σκίαση κατά τους θερμούς μήνες και περισσότερο ηλιασμό κατά τη χειμερινή περίοδο, αξιοποιώντας ουσιαστικά τη φυσική εποχικότητα για τη βελτίωση των συνθηκών στον δημόσιο χώρο.
Παράλληλα, η ανάπλαση συνδέεται με την κατεύθυνση του Σχεδίου Βιώσιμης Αστικής Κινητικότητας, καθώς οι διαμορφώσεις σχεδιάζονται ώστε να δίνεται μεγαλύτερος χώρος στην κίνηση των πεζών και να περιορίζονται οι ταχύτητες των αυτοκινήτων.
Υπόγειοι κάδοι για την παλιά πόλη
Στον σχεδιασμό περιλαμβάνεται και η εγκατάσταση δύο διπλών υπόγειων κάδων σε κομβικά σημεία. Η επιλογή συνδέεται με ένα ιδιαίτερα πρακτικό πρόβλημα της παλιάς πόλης, καθώς η στενότητα των δρόμων και οι υψηλές θερμοκρασίες του καλοκαιριού επιβαρύνουν τη διαχείριση των απορριμμάτων και εντείνουν τις οσμές.
Πρόκειται για βυθιζόμενα συστήματα κάθετης συμπίεσης. Το υπόγειο φρεάτιο θα καλύπτεται από πλατφόρμα πεζόδρομου με επένδυση πλακιδίων, ώστε οι εγκαταστάσεις να ενσωματώνονται στο περιβάλλον της παλιάς πόλης.
Σε εξέλιξη βρίσκονται ήδη εργασίες σε διαφορετικά σημεία του οικισμού, μεταξύ των οποίων οι οδοί Μεταξά, Αλεξάκη και Αγίου Δημητρίου, ο αύλειος χώρος του Ιερού Ναού Αγίου Ιωάννη και η πάροδος Αρχαγγέλου Μιχαήλ. Οι εργασίες περιλαμβάνουν επιστρώσεις, καθαιρέσεις, σκυροδετήσεις και αποκαταστάσεις.
Με τα παραπάνω η παρέμβαση στα Μάλια αποκτά έτσι περισσότερο πρακτικό παρά διακοσμητικό χαρακτήρα. Ηλιακή ενέργεια στον αστικό εξοπλισμό, οικονομικότερος φωτισμός, υλικά προσαρμοσμένα στις υψηλές θερμοκρασίες, φυσική σκίαση και καλύτερη διαχείριση απορριμμάτων συγκροτούν ένα μοντέλο βιοκλιματικής ανάπλασης που επιχειρεί να βελτιώσει την καθημερινότητα στην παλιά πόλη, διατηρώντας παράλληλα τη φυσιογνωμία της.