Καλημέρα σας. Ο Σεπτέμβριος οδεύει προς το τέλος του φέρνοντας γεωπολιτικές ανατροπές, ενεργειακά deals, υψηλές τιμές και επιδοτήσεις.
Όλος ο πλανήτης «κυνηγά» φορτία LNG. Η ΕΕ, έχοντας λάβει τον λογαριασμό (και τι λογαριασμό; 90 δισεκατομμύρια ευρώ) από τις αυξημένες τιμές πετρελαίου και αερίου, επενδύει στον εξηλεκτρισμό, την αποθήκευση και την εξοικονόμηση, την ώρα που η Ρωσία επιχειρεί το μεγάλο come back μέσω Γερμανίας.
Οι τιμές ανεβαίνουν και οι κυβερνήσεις στην ΕΕ χαλαρώνουν τα δημοσιονομικά «λουριά» για ελαφρύνουν το κόστος.
Ταυτόχρονα, ανακοινώνονται μεγάλα deals, τα οποία, όμως, είναι μόνο το ορεκτικό.
Το κυρίως γεύμα ακολουθεί με εξίσου μεγάλα ή και ακόμη μεγαλύτερα deals που θα προκαλέσουν αίσθηση και θα ξαναγράψουν τον ενεργειακό επιχειρηματικό χάρτη.
Τους μεγάλους πρωταγωνιστές, αυτούς που με τις αποφάσεις τους διαμορφώνουν το παρόν και σχεδιάζουν το μέλλον, επιχειρεί να αναδείξει σήμερα ο Unabomber.
ΔΕΗ: Στο champions league του cloud και του ΑΙ
Πρωταγωνιστής της εβδομάδας (και της χρονιάς) ο Γιώργος Στάσσης, ο οποίος έκλεισε το deal με την Amazon web services (AWS) -θυγατρική της Amazon του πολυσυζητημένου Jeff Bezos, θυμίζω- για data center στην Κοζάνη.
Πρόκειται για κίνηση – για να χρησιμοποιήσω ποδοσφαιρικούς όρους- που ανεβάζει την ΔΕΗ στα σαλόνια ενός παγκόσμιου champions league καθώς η AWS είναι ο μεγαλύτερος πάροχος υπηρεσιών cloud στον κόσμο με τον ετήσιο τζίρο της να διαμορφώνεται στα επίπεδα των 169 δις δολαρίων.
Το deal, αν και είχε λίγο πολύ προεξοφληθεί ότι επίκειται συνεργασία της ΔΕΗ με κάποιον τεχνολογικό κολοσσό, ξαφνιάζει θετικά με τα μεγέθη του καθώς ακούω ότι μπορεί να φθάσει σε πολλά δισεκατομμύρια ευρώ, αρχικά στα 10 δις ευρώ και σε πλήρη ανάπτυξη ακόμη και στα 30 δις ευρώ.
Το εξώφυλλο του TIME και ο χορός των δις
Για το τι εστί AWS, η οποία δίνει ιδιαίτερη βαρύτητα στην τεχνητή νοημοσύνη, είναι χαρακτηριστικές δύο από τις συμφωνίες της με τα μεγάλα εργαστήρια AI: η Anthropic έχει δεσμευτεί να δαπανήσει περισσότερα από 100 δισεκατομμύρια δολάρια σε διάστημα 10 ετών για χωρητικότητα έως και πέντε GW από την AWS, ενώ η OpenAI επέκτεινε τη συμφωνία της με την AWS κατά 100 δισεκατομμύρια δολάρια για οκτώ χρόνια, δεσμευόμενη παράλληλα να καταναλώσει περίπου δύο GW από τα τσιπ Trainium της Amazon.
O CEO της AWS Matt Garman -το δεύτερο πρόσωπο της εβδομάδας – συμπεριλήφθηκε πριν λίγες εβδομάδες από το περιοδικό «TIME» στους 100 πιο επιδραστικούς ανθρώπους του πλανήτη στην τεχνητή νοημοσύνη το 2026 (φωτο).
Στόχος του, όπως δηλώνει στο περιοδικό, είναι να αξιοποιήσει το μέγεθος της AWS σε πλεονέκτημα που θα την φέρει στην κορυφή της τεχνητής νοημοσύνης, όπως έχει κάνει και στο cloud.
«Κατά την επόμενη δεκαετία, διαβλέπουμε μια πορεία όπου αυτό θα μπορούσε να εξελιχθεί σε μια επιχείρηση τρισεκατομμυρίων δολαρίων για την Amazon, και υπάρχει πολύς δρόμος από εδώ μέχρι εκεί. Αλλά αυτό είναι το δυναμικό που βλέπουμε», τονίζει.
Ο K. Ξιφαράς, μπαταρίες-ΑΠΕ και management
Στα πρόσωπα της εβδομάδας -και- ο Κωνσταντίνος Ξιφαράς της ΔΕΠΑ Εμπορίας με τον Αλέξανδρο Εξάρχου της Aktor για τη στρατηγική συνεργασία τους στην ανάπτυξη συγκεκριμένου χαρτοφυλακίου έργων Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας και αποθήκευσης ηλεκτρικής ενέργειας.
Οι δύο εταιρείες, θυμίζω, συνεργάζονται στον τομέα του φυσικού αερίου, έχοντας συστήσει την ATLANTIC – SEE LNG TRADE (60% Aktor, 40% ΔΕΠΑ Εμπορίας) για την προμήθεια LNG από τις ΗΠΑ.
Πλέον προχωρούν στο επόμενο βήμα, τη συνεργασία στις ΑΠΕ και την αποθήκευση, κίνηση win win αφού θα μοιραστούν (51% Aktor Renewables, 49% ΔΕΠΑ Εμπορίας) το κόστος της κατασκευής των έργων, με το ενεργειακό management (στη φάση της λειτουργίας) να το έχει η ΔΕΠΑ Εμπορίας.
Η νέα κίνηση Μυτιληναίου στο LNG
Αποθήκευση ενέργειας, ΑΠΕ και LNG είναι, άλλωστε, σήμερα οι hot επενδύσεις στον τομέα της ενέργειας.
Στο LNG «χτύπησε», λοιπόν, ο Ευάγγελος Μυτιληναίος με τη METLEN να υπογράφει πενταετή συμφωνία προμήθειας LNG με την PETRONAS, την κρατική ενεργειακή εταιρεία της Μαλαισίας και έναν από τους μεγαλύτερους παραγωγούς και εμπόρους LNG στον κόσμο.
Πρόκειται για κίνηση με το βλέμμα στο παρόν αλλά και στο μέλλον.
Η METLEN ενισχύει σημαντικά την θέση της στην αγορά αερίου της νοτιοανατολικής Ευρώπης, διευρύνει τις πηγές εφοδιασμού της και εξασφαλίζει ποσότητες τέτοιες που να μπορεί να σχεδιάσει με σαφώς ευνοϊκότερους όρους τα επόμενα βήματά της τόσο στην Ελλάδα όσο και στις άλλες αγορές στις οποίες δραστηριοποιείται.
Η διευθυντική ομάδα της UtilityCo
Παραμένω στα deals καθώς ένα από τα πλέον πολυσυζητημένα, η συγχώνευση ΗΡΩΝ (ΓΕΚ ΤΕΡΝΑ) και nrg (Motor Oil) στην UtilityCo (50%-50%) βρίσκεται στο τελικό στάδιο.
Όχι στο παρά πέντε, για να θυμηθώ την δημοφιλή σειρά, αλλά στο παρά ένα.
Πληροφορούμαι ότι τη νέα εταιρία θα «τρέξουν» ο Λουκάς Δημητρίου ως CEO, ο Αναστάσιος Λωσταράκος ως αναπληρωτής του και ο Κωνσταντίνος Μπασλής ως γενικός διευθυντής Energy Portfolio και Προμήθειας.
Η UtilityCo ξεκινά με μερίδιο αγοράς περίπου 17% στη λιανική αγορά ενέργειας, ήτοι 500.000 παροχές, 11% στο φυσικό αέριο και μεγάλα σχέδια να αξιοποιήσει το μέγεθος της ώστε να αποτελέσει τον τρίτο πόλο διευρύνοντας τα μερίδιά της.
Η ενεργοποίηση της εταιρείας, θεωρούν στην αγορά, θα εντείνει τον ανταγωνισμό και όλο αναμένουν πως θα κάνει εμπορική πρεμιέρα η ίδια και πως θα απαντήσουν οι ανταγωνιστές.
Ένα ταξίδι στο Βερολίνο που… μειώνει φόρους
Αλλαγή στάσης από την κυβέρνηση στο θέμα των φορολογικών συντελεστών στα καύσιμα καθώς από εκεί που ήταν απολύτως αρνητική στο ενδεχόμενο μείωσης των φόρων στα καύσιμα, πλέον προωθεί τη μείωση του ΕΦΚ, σε προσωρινή βάση, με απαραίτητη προϋπόθεση να ανάψει το πράσινο φως η Ευρωπαϊκή Ένωση
Μαθαίνω ότι η πρωτοβουλία της κυβέρνησης έχει πολλές πιθανότητες να υλοποιηθεί.
Σύμφωνα μάλιστα με (διαχρονικά) άριστα ενημερωμένη πηγή, η κυβέρνηση δεν θα άνοιγε τέτοιο θέμα δημόσια (δημιουργώντας προσδοκίες) εάν δεν είχε διασφαλίσει (από πριν) ότι θα έχει αίσια έκβαση.
Μαθαίνω ότι το πράσινο φως άναψε (ανεπίσημα καθώς οι ανακοινώσεις θα γίνουν δια της θεσμικής οδού) στην πρόσφατη επίσκεψη του υπουργού Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών -και προέδρου του Eurogroup- Κυριάκου Πιερρακάκη στο Βερολίνο όπου είχε συναντήσεις με την πολιτική ηγεσία της χώρας.
Για να συνεχίσω χρησιμοποιώντας ποδοσφαιρικούς όρους, ο «τσάρος της οικονομίας» -και πρόσωπο της εβδομάδας- πήρε διπλό στην πιο δύσκολη έδρα καθώς, όπως είναι γνωστό, οι Γερμανοί έχουν τον πρώτο και τον τελευταίο λόγο στην ΕΕ, γενικώς και ειδικότερα στην οικονομία.
Προχθές Παρασκευή μάλιστα η ίδια η γερμανική κυβέρνηση ανακοίνωσε τη μείωση των φόρων στα καύσιμα κατά 17 λεπτά, ενώ ο Κ. Πιερρακάκης, σε δηλώσεις του μετά τη συνεδρίαση του Eurogroup άφησε ανοιχτό το ενδεχόμενο λήψης μέτρων για την ενέργεια «αρκεί να είναι στοχευμένα, προσωρινά και συμβατά με τους δημοσιονομικούς κανόνες».
Τα μέτρα για την ενέργεια
Πρόσωπο της προηγούμενης (αφανώς) και της επόμενης (εμφανώς) εβδομάδων ο έχων το πορτοφόλι του κράτους, ο αρμόδιος για το Γενικό Λογιστήριο (ΓΛΚ) υφυπουργός Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, Θάνος Πετραλιάς.
Δεν πρόλαβε καλά καλά να πάρει ανάσα από την προετοιμασία του οικονομικού «πακέτου» της ΔΕΘ, και ανέλαβε να ετοιμάσει τη νέα δέσμη μέτρων για το ενεργειακό κόστος.
Μέτρα τα οποία θα πρέπει να πληρούν τρεις βασικές προϋποθέσεις: να είναι αποτελεσματικά χωρίς να «τινάζουν στον αέρα τα δημόσια οικονομικά», ενώ, ταυτόχρονα, να διατηρούνται «εφεδρείες» και για το μέλλον διότι ουδείς γνωρίζει πως θα εξελιχθεί η κρίση.
Θερμαίνει το αέριο, καίει η τιμή του
Μια και αναφέρομαι στα μέτρα, η κυβέρνηση δια στόματος του ίδιου του πρωθυπουργού προτεραιοποίησε τις παρεμβάσεις στην ενέργεια ως εξής: πετρέλαιο θέρμανσης, diesel κίνησης και αμόλυβδη.
Το μεγαλύτερο μέρος του δημοσιονομικού χώρου θα κατευθυνθεί στη θέρμανση, μικρότερο στο diesel κίνησης και, εφ’ όσον υπάρχει δυνατότητα, θα γίνει παρέμβαση και στη βενζίνη.
Όσον αφορά την επιδότηση της θέρμανσης, το ερώτημα του ενός εκατομμυρίου στην αγορά είναι τι θα γίνει με το φυσικό αέριο, η τιμή του οποίου έχει γνωρίσει τη μεγαλύτερη αύξηση φέτος, σε ποσοστό 130%.
Για να υπάρχει μια τάξη μεγέθους, στο πετρέλαιο η αύξηση είναι 90%, στην αμόλυβδη 45% και στο diesel κίνησης 30%.
Το πρέσινγκ της βιομηχανίας
Την ίδια ώρα το ενεργειακό κόστος καίει την ελληνική βιομηχανία.
«Το ενεργειακό μοντέλο στη χώρα μας είναι στρεβλό», δήλωσε η πρόεδρος του Συνδέσμου Βιομηχανιών Ελλάδας (ΣΒΕ), Λουκία Σαράντη στην ετήσια γενική συνέλευση του ΣΒΕ, πριν δύο 24ωρα.
«Το κόστος της ενέργειας για τις ελληνικές είναι τριπλάσιο συγκριτικά με τις ευρωπαϊκές βιομηχανίες», επισήμανε.
«Οι ανταγωνιστές μας έχουν σημαντικό χαμηλότερο κόστος ηλεκτρικής ενέργειας από την ελληνική βιομηχανία λόγω της ουσιαστικής στήριξης από τις κυβερνήσεις τους (CISAF), κάτι το οποίο αρνείται η κυβέρνηση μας», σημειώνει και ο πρόεδρος της Ένωσης Βιομηχανικών Καταναλωτών Ενέργειας (ΕΒΙΚΕΝ), Αντώνης Κοντολέων προϊδεάζοντας για πρέσινγκ που όχι μόνο θα συνεχιστεί αλλά θα ενταθεί προς τους αρμόδιους κυβερνητικούς παράγοντες.
Ο Ν. Τσάφος και ο φάκελος «πυρηνική ενέργεια»
Με το θέμα των ενεργειακών επιδοτήσεων είναι επιφορτισμένος, μεταξύ (πολλών) άλλων, ο υφυπουργός Νίκος Τσάφος, ο οποίος, παρά το βαρύ πρόγραμμα του όσον αφορά τα τρέχοντα, δεν παραλείπει να ασχολείται και μ τα μελλούμενα, ήτοι την πυρηνική ενέργεια.
Την περασμένη εβδομάδα μετείχε στη διάσκεψη «Roadmaps to New Nuclear» στο Παρίσι όπου μίλησε για την έναρξη της πορείας της Ελλάδας προς την πυρηνική ενέργεια θέτοντας, όμως, και σειρά προκλήσεων όπως το κόστος και η έγκαιρη υλοποίηση, δεδομένης της ανάγκης επίτευξης οικονομιών κλίμακας για τη μείωση του κόστους.
Στο πλαίσιο του συνεδρίου ο υφυπουργός Ενέργειας συντόνισε πάνελ με θέμα «SMRs για Ναυτιλιακές Εφαρμογές». Οι περισσότεροι συμμετέχοντες εξέφρασαν την άποψη ότι οι πλωτοί πυρηνικοί σταθμοί παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας είναι πιθανότερο να εμφανιστούν πριν από την εμπορική χρήση της πυρηνικής πρόωσης στα πλοία.
Σε μια άτυπη δημοσκόπηση, μάλιστα, σχετικά με το πότε θα μπορούσε να καθελκυσθεί ένα καράβι που κινείται με πυρηνική ενέργεια, οι απαντήσεις κυμάνθηκαν από το 2028 έως το 2035 και μετά.
Τον Νίκο Τσάφο συνόδευσε στο Παρίσι ο πρόεδρος της Ελληνικής Επιτροπής Ατομικής Ενέργειας Χρήστος Χουσιάδας, ο οποίος μίλησε για ένα νέο κεφάλαιο για την ΕΕΑΕ καθώς μέχρι πρότινος η Επιτροπή χρησιμοποιούσε στις επίσημες εθνικές εκθέσεις της, αναφερόμενη στην πυρηνική ενέργεια, τη διατύπωση «η πυρηνική ενέργεια δεν αποτελεί εθνική επιλογή στο ορατό μέλλον», κάτι που πλέον αλλάζει.
Ο Επίτροπος και τα 260 δις της ενέργειας
Στα πρόσωπα της εβδομάδας και ο Επίτροπος Ενέργειας της ΕΕ Dan Jorgensen, ο οποίος εισηγήθηκε όσα ανέφερε η πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής Ursula von den Leyen στην ομιλία της για την Κατάσταση της Ένωσης (State of the Union) και ανέλαβε να τα εξειδικεύσει και -φυσικά- να τα υλοποιήσει.
«Από την έναρξη της σύγκρουσης στον Κόλπο, τα εισαγόμενα ορυκτά καύσιμα μας έχουν κοστίσει επιπλέον 90 δισ. ευρώ, χωρίς να προστεθεί ούτε ένα μόριο ενέργειας.
Αντίθετα, ο διπλασιασμός του μεριδίου της ηλεκτρικής ενέργειας έως το 2040 θα μπορούσε να μειώσει το κόστος των εισαγωγών ορυκτών καυσίμων κατά 260 δισ. ευρώ ετησίως», τόνισε ο Επίτροπος αναδεικνύοντας την ανάγκη για (περισσότερες) επενδύσεις στην ηλεκτρική ενέργεια.
«Το μέλλον της Ευρώπης πρέπει να είναι ηλεκτρικό. Είναι απαραίτητο για την ασφάλειά μας, την οικονομία μας και τις προσπάθειές μας για απανθρακοποίηση», σημείωσε.
