Στα σταθερά τιμολόγια ηλεκτρικής ενέργειας παραπέμπει η κυβέρνηση τα νοικοκυριά που αναζητούν προστασία απέναντι στο νέο κύμα ανατιμήσεων, καθώς στην παρούσα φάση δεν προβλέπεται η ενεργοποίηση οριζόντιων επιδοτήσεων στους λογαριασμούς ρεύματος. Παρά τη σημαντική άνοδο των τιμών στη χονδρεμπορική αγορά και τις πιέσεις που μεταφέρονται στη λιανική, το υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας προκρίνει την αξιοποίηση των διαθέσιμων σταθερών προϊόντων, επικαλούμενο τα περιορισμένα δημοσιονομικά περιθώρια για νέες παρεμβάσεις.
Σύμφωνα με πηγές του ΥΠΕΝ, τα μπλε τιμολόγια εξακολουθούν να αποτελούν μια ανταγωνιστική επιλογή για τους καταναλωτές, καθώς προσφέρουν σταθερή χρέωση προμήθειας για συγκεκριμένο χρονικό διάστημα, περιορίζοντας την έκθεσή τους στις διακυμάνσεις της χονδρεμπορικής αγοράς.
Το μήνυμα που εκπέμπεται από το υπουργείο είναι ότι, από τη στιγμή που στην αγορά υπάρχουν διαθέσιμα προϊόντα σταθερής τιμολόγησης, τα νοικοκυριά έχουν τη δυνατότητα να προστατευθούν από τις συνεχείς αυξομειώσεις των τιμών, χωρίς να απαιτείται άμεση κρατική παρέμβαση.
Την ίδια ώρα, οι ίδιες πηγές ξεκαθαρίζουν ότι δεν υπάρχει η δυνατότητα διαρκούς χρηματοδότησης επιδοτήσεων, καθώς ο διαθέσιμος δημοσιονομικός χώρος δεν επιτρέπει την επαναφορά γενικευμένων μέτρων στήριξης. Η ελληνική πλευρά εξακολουθεί, πάντως, να θέτει σε ευρωπαϊκό επίπεδο την ανάγκη μεγαλύτερης ευελιξίας, προκειμένου τα κράτη μέλη να μπορούν να παρεμβαίνουν όταν οι συνθήκες στην ενεργειακή αγορά το απαιτούν.
Επί της ουσίας, η κυβερνητική προσέγγιση στηρίζεται, προς το παρόν, περισσότερο στην επιλογή κατάλληλου τιμολογίου από τους καταναλωτές και λιγότερο στην απευθείας επιδότηση του ενεργειακού κόστους.
Η άνοδος της χονδρικής μεταφέρεται στους λογαριασμούς
Η συγκεκριμένη στάση διαμορφώνεται σε μια περίοδο κατά την οποία οι τιμές ηλεκτρικής ενέργειας έχουν επιστρέψει σε ιδιαίτερα υψηλά επίπεδα, προκαλώντας νέα ανησυχία για την επιβάρυνση νοικοκυριών και επιχειρήσεων.
Η μέση χονδρεμπορική τιμή του Οκτωβρίου διαμορφώθηκε στα 197,07 ευρώ ανά μεγαβατώρα, από 156,31 ευρώ τον Σεπτέμβριο, καταγράφοντας αύξηση περίπου 26%. Η εξέλιξη αυτή επηρεάζει τα κυμαινόμενα τιμολόγια της λιανικής, με τις ανατιμήσεις να αποτυπώνονται στις χρεώσεις του Νοεμβρίου.
Ακόμη μεγαλύτερη είναι η πίεση που καταγράφεται στις πρώτες ημέρες του νέου μήνα. Μάλιστα, χθες, η τιμή στην ελληνική Αγορά Επόμενης Ημέρας έσπασε το φράγμα των 300 ευρώ (διαμορφώθηκε στα 312,72 ευρώ/MWh).
Το εύρος των τιμών είναι επίσης ενδεικτικό της έντασης που επικρατεί στην αγορά, με την ελάχιστη τιμή να φτάνει τα 218,62 ευρώ/MWh και τη μέγιστη τα 404,63 ευρώ/MWh.
Καθοριστικό ρόλο στην ανατίμηση του ηλεκτρισμού διαδραματίζει το φυσικό αέριο, το οποίο έχει ξεπεράσει τις τελευταίες ημέρες τα 100 ευρώ ανά μεγαβατώρα, αυξάνοντας το κόστος λειτουργίας των μονάδων ηλεκτροπαραγωγής που χρησιμοποιούν το συγκεκριμένο καύσιμο.
Υπό αυτές τις συνθήκες, η επιλογή σταθερού τιμολογίου αποκτά μεγαλύτερη σημασία για τους καταναλωτές που επιθυμούν προβλεψιμότητα στους λογαριασμούς τους.
Σε υψηλά επίπεδα οι τιμές και στην Ευρώπη
Η αναταραχή δεν περιορίζεται στην ελληνική αγορά, καθώς ανάλογες αυξήσεις καταγράφονται σε αρκετές ευρωπαϊκές χώρες, ιδιαίτερα στη Νοτιοανατολική Ευρώπη.
Στη Βουλγαρία η χονδρεμπορική τιμή διαμορφώνεται στα 317,56 ευρώ/MWh, στη Ρουμανία στα 310,03 ευρώ και στην Ουγγαρία στα 310,59 ευρώ/MWh. Υψηλές τιμές καταγράφονται επίσης στην Πολωνία, όπου η μεγαβατώρα φτάνει τα 359,19 ευρώ, ενώ στη Γερμανία κινείται στα 259,31 ευρώ και στην Ιταλία στα 286,21 ευρώ.
Η ταυτόχρονη άνοδος των τιμών σε πολλές ευρωπαϊκές αγορές περιορίζει και τις δυνατότητες αποκλιμάκωσης του κόστους μέσω των εισαγωγών ηλεκτρικής ενέργειας, καθώς οι γειτονικές χώρες αντιμετωπίζουν αντίστοιχες πιέσεις.
Στο ευρωπαϊκό πεδίο οι προσδοκίες για πρόσθετη στήριξη
Με τα δεδομένα αυτά, το ενδεχόμενο νέων μέτρων στήριξης συνδέεται πλέον με τις αποφάσεις που θα ληφθούν σε ευρωπαϊκό επίπεδο και με τη δυνατότητα εξασφάλισης πρόσθετου δημοσιονομικού χώρου.
Η Αθήνα εξακολουθεί να υποστηρίζει την ανάγκη μεγαλύτερης ευελιξίας για την αντιμετώπιση έκτακτων ενεργειακών ανατιμήσεων, χωρίς ωστόσο να έχει προκύψει μέχρι στιγμής το περιθώριο που θα επέτρεπε την εφαρμογή νέων οριζόντιων επιδοτήσεων.
Η σχετική συζήτηση αναμένεται να συνεχιστεί εντός του Νοεμβρίου, με το ενδιαφέρον να στρέφεται στις ευρωπαϊκές πρωτοβουλίες για την αντιμετώπιση του αυξημένου ενεργειακού κόστους.
Προς το παρόν, πάντως, η κυβερνητική απάντηση στην ενεργειακή ακρίβεια δεν περνά από την άμεση επιδότηση των λογαριασμών, αλλά από την αξιοποίηση των σταθερών τιμολογίων, τα οποία το ΥΠΕΝ εξακολουθεί να θεωρεί βασικό εργαλείο προστασίας των καταναλωτών απέναντι στις διακυμάνσεις της αγοράς.
