Αργεί ακόμα η λήψη της τελικής επενδυτικής απόφασης της Enerwave (θυγατρική της Helleniq Energy) για το FSRU Θεσσαλονίκης (πλωτός σταθμός αποθήκευσης και αεριοποίησης), με τις προβλέψεις για την υλοποίηση του project να χαρακτηρίζονται από υψηλό βαθμό αβεβαιότητας.
Σε αυτό το πλαίσιο, μπορεί ο Κάθετος Διάδρομος να φέρνει πιο κοντά την αγκυροβόληση του FSRU Θεσσαλονίκης, ανοίγοντας νέους ορίζοντες και νέες δυνατότητες για την Helleniq Energy, ωστόσο και πάλι η απόφαση για την υψηλού ρίσκου επένδυση δεν είναι εύκολο να ληφθεί καθώς κάποιος πρέπει… να πληρώσει τον λογαριασμό στο τέλος.
Η συνάντηση της 24ης Φεβρουαρίου στον Λευκό Οίκο, με τη συμμετοχή του Αμερικανού υπουργού Ενέργειας και του Σταύρου Παπασταύρου μεταξύ άλλων, στόχος της οποίας είναι να γίνει πιο ανταγωνιστικός και πιο θελκτικός ο Κάθετος Διάδρομος εκτιμάται πως θα ξεκαθαρίσει την εικόνα και για το FSRU στο Θερμαϊκό, σε ένα βαθμό.
Υπό αυτό το πρίσμα, και η Θεσσαλονίκη, πέρα από την Αλεξανδρούπολη, μπορεί να συμμετάσχει στο πολλά υποσχόμενο ενεργειακό τόξο που σχηματίζεται στη Βόρεια Ελλάδα η οποία καθίσταται νευραλγική ενεργειακή δίοδος για την Ευρώπη.
Με την ΕΕ να έχει θέσει σαν στόχο την πλήρη απεξάρτηση από το ρωσικό αέριο έως το 2028, η Ελλάδα καλείται να καλύψει το κενό, με υγροποιημένο αέριο (LNG) που θα φτάνει από τις ΗΠΑ στο FSRU Αλεξανδρούπολης και θα… ταξιδεύει, διασχίζοντας τον Κάθετο Διάδρομο, έως το Κίεβο ικανοποιώντας τις ενεργειακές ανάγκες της Ουκρανίας και αναβαθμίζοντας το ενεργειακό αποτύπωμα της χώρας μας.
Ο Κάθετος Διάδρομος
Ο Κάθετος διάδρομος αποτελεί μια εναλλακτική οδό για την μεταφορά φυσικού αερίου από την Ελλάδα μέσω Βουλγαρίας και Ρουμανίας έως την Μολδαβία και την Ουκρανία και έχει την θερμή υποστήριξη τόσο από την ΕΕ, όσο και από την κυβέρνηση των ΗΠΑ, με απώτερο στόχο την ταχεία απεξάρτηση από το ρωσικό αέριο και την ενδυνάμωση της ενεργειακής ασφάλειας της περιοχής.
Ζωτικό στοιχείο του Διαδρόμου είναι ο άξονας Ελλάδα, Βουλγαρία, Ρουμανία. Στη συνέχεια, το παζλ συμπληρώνουν δύο κλάδοι, ο δυτικός (Ρουμανία, Ουγγαρία, Σλοβακία) και ο ανατολικός (Ρουμανία, Μολδαβία, Ουκρανία). Στη σχετική πρωτοβουλία συμμετέχουν οι Διαχειριστές των επτά αντίστοιχων χωρών (μεταξύ των οποίων και ο ΔΕΣΦΑ), η Gastrade (φορέας λειτουργίας και διαχείρισης του FSRU Αλεξανδρούπολης) και η κοινοπραξία ICGB που διαχειρίζεται τον Διασυνδετήριο Αγωγό Ελλάδας-Βουλγαρίας (IGB).
Το project «Thessaloniki FSRU» περιμένει πλέον τις τελικές αποφάσεις της Helleniq Energy με την ετυμηγορία για την τύχη της επένδυσης (εκτιμώμενου ύψους 150 εκατ. ευρώ) να… εκδίδεται έως το πρώτο εξάμηνο του 2026.
Με τον ενεργειακό πυρετό να χτυπά κόκκινο το τελευταίο διάστημα, η ανάγκη για περισσότερες υποδομές FSRU καθίσταται επιτακτική στο φόντο της απεξάρτησης της χώρας μας αλλά και της ΕΕ από το ρωσικό αέριο, με την Βόρεια Ελλάδα να αποτελεί την κύρια πύλη εισόδου αμερικανικού LNG στην Ευρώπη.
Οι παράγοντες που θα συνεκτιμηθούν, η αμερικανική εμπλοκή και οι ισχυρές αμφιβολίες - Ποιος θα πληρώσει τον λογαριασμό
Ο γεωπολιτικός και γεωστρατηγικός παράγοντας ναι μεν παίζει τον δικό του ρόλο αλλά μέχρι ένα σημείο με την εμπορική βιωσιμότητα του project να κρίνει στο τέλος τα πάντα.
Πάντως εφόσον η Helleniq Energy ανάψει το πράσινο φως είναι πιθανό να διεκδικήσει και ευρωπαϊκή στήριξη για το έργο που αν προχωρήσει θα επιτρέψει διευρυμένη πρόσβαση στις αγορές φυσικού αερίου, αποτελώντας ταυτόχρονα σημείο εφοδιασμού πλοίων με καύσιμο LNG για το λιμάνι της Θεσσαλονίκης.
Σε κάθε περίπτωση, θα αξιολογηθούν όλα τα υπέρ και τα κατά της επένδυσης καθώς η διεθνής γεωπολιτική και γεωοικονομική αβεβαιότητα όσον αφορά τις τιμές του φυσικού αερίου βάζει στο τραπέζι τον παράγοντα της ενεργειακής θωράκισης της χώρας σε καιρούς ιδιαίτερα ασταθείς, με την μία κρίση να διαδέχεται την άλλη.
Με τις ενεργειακές εξελίξεις να είναι ιδιαίτερα πυκνές το τελευταίο διάστημα, η ανάγκη για περισσότερες υποδομές FSRU καθίσταται επιτακτική στο φόντο της απεξάρτησης της χώρας μας από το ρωσικό αέριο, με την Ελλάδα να αποτελεί την κύρια πύλη εισόδου αμερικανικού υγροποιημένου αερίου στην Ευρώπη.
Το τελευταίο διάστημα η γεωστρατηγική, γεωενεργειακή και γεωπολιτική αναβάθμιση της χώρας με τις ΗΠΑ αρωγούς φάνηκε να γέρνουν προς το «ναι» την ζυγαριά για να τρέξει η επένδυση αλλά ακόμα και με τις καλύτερες προϋποθέσεις εκφράζονται ζωηρές αμφιβολίες για τη βιωσιμότητα ενός αναμφίβολα πολύπλοκου εγχειρήματος.
Η Enerwave ξεψαχνίζει όλες τις παραμέτρους του project ενώ εφόσον τελικά προχωρήσει και το δεύτερο FSRU στη Θράκη, ενδέχεται να περιπλακεί ακόμα περισσότερο η κατάσταση καθώς θα είναι ακόμα πιο δύσκολο να «δικαιολογηθεί» η χρησιμότητα και τρίτου FSRU στη Θεσσαλονίκη
Τι αφορά το έργο
Η εταιρεία, βάσει του σχεδιασμού, θα αναπτύξει τον πλωτό σταθμό με δύο πλοία, ένα μόνο για αποθήκευση αερίου (FSU) και ένα αποθήκευσης και αεριοποίησης (FSRU) που θα έχουν συνολική χωρητικότητα 270-280.000 κ.μ. LNG.
Η πλωτή δεξαμενή θα αποτελείται από δύο πλοία δεμένα σε τεχνητή νησίδα, σε μια έκταση περίπου 80 στρεμμάτων (395 m X 204 m). Θα βρίσκεται σε απόσταση 3,45 χιλιομέτρων νότια-νοτιοδυτικά του προβλήτα 6 του Λιμένα της Θεσσαλονίκης και περίπου 3,12 χιλιόμετρα ανατολικά της πλησιέστερης δυτικής ακτογραμμής.
Το υγροποιημένο φυσικό αέριο θα έρχεται σε θερμοκρασία -160 βαθμών Κελσίου και θα αεριοποιείται με τη χρήση του θερμότερου θαλασσινού νερού. Εν συνεχεία το αεριοποιημένο φυσικό αέριο θα μεταφέρεται με υποθαλάσσιο αγωγό μήκους στη στεριά και με χερσαίο αγωγό στις εγκαταστάσεις της Elpedison στα Διαβατά ενώ ποσότητας θα διοχετεύονται και στο ΕΣΦΑ (Εθνικό Σύστημα Μεταφοράς Αερίου).
Το τερματικό θα έχει ονομαστική δυναμικότητα αεριοποίησης LNG 6.378 MWh/h και μέγιστη δυναμικότητα 9.567 MWh/h.