Η μαζική ανάπτυξη φωτοβολταϊκών πάρκων στο οροπέδιο του Θιβέτ μεταβάλλει τον παραδοσιακό τρόπο ζωής των νομαδικών κοινοτήτων, δημιουργώντας νέες οικονομικές ευκαιρίες για ορισμένους κτηνοτρόφους, αλλά προκαλώντας παράλληλα ανησυχίες για τον περιορισμό των βοσκοτόπων και την αλλοίωση της τοπικής παράδοσης.
Στην επαρχία Τσινγκχάι, στη βορειοδυτική Κίνα, η συνύπαρξη φωτοβολταϊκών εγκαταστάσεων και κτηνοτροφίας έχει ήδη αρχίσει να αποδίδει οικονομικά οφέλη. Ορισμένοι κτηνοτρόφοι έχουν πλέον τη δυνατότητα να αφήνουν τα κοπάδια τους να βόσκουν μέσα σε περιφραγμένα φωτοβολταϊκά πάρκα, χωρίς να χρειάζεται να τα επιτηρούν διαρκώς.
Χαρακτηριστική είναι η περίπτωση του 25χρονου Λι Γιονγκλίν, ο οποίος εκτιμά ότι το ετήσιο εισόδημά του έχει αυξηθεί στα 50.000-60.000 γουάν, από 10.000-20.000 γουάν που εξασφάλιζε με την παραδοσιακή μέθοδο εκτροφής. Αντίστοιχα, άλλος κτηνοτρόφος αναφέρει ότι τα έσοδά του έχουν οκταπλασιαστεί, φτάνοντας περίπου τις 80.000 γουάν τον χρόνο, καθώς πλέον διαχειρίζεται σχεδόν μόνος του ένα κοπάδι 700-800 ζώων.
Το μοντέλο αυτό εξυπηρετεί και τις ενεργειακές επιχειρήσεις, καθώς η βόσκηση των προβάτων περιορίζει το κόστος συντήρησης των φωτοβολταϊκών εγκαταστάσεων και της απομάκρυνσης της βλάστησης. Ένα από τα μεγαλύτερα σχετικά συγκροτήματα στην περιοχή εκτείνεται σε περίπου 60.000 εκτάρια, με την παραγόμενη ηλεκτρική ενέργεια να μεταφέρεται σε μεγάλα αστικά κέντρα, όπως το Πεκίνο και η Σαγκάη.
Η ανάπτυξη των έργων εντάσσεται στη στρατηγική της Κίνας για την ενίσχυση των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας. Η ηλιακή ενέργεια έχει ήδη ξεπεράσει τον άνθρακα ως προς την εγκατεστημένη ηλεκτροπαραγωγική ισχύ, ενώ το Πεκίνο σχεδιάζει αύξηση της παραγωγής από φωτοβολταϊκά και αιολικά κατά 53% μέσα στην επόμενη πενταετία.
Ωστόσο, η επέκταση των ενεργειακών υποδομών προκαλεί αντιδράσεις. Ερευνητές επισημαίνουν ότι τα φωτοβολταϊκά πάρκα κατακερματίζουν τις εκτάσεις ελεύθερης βόσκησης, δυσκολεύοντας την παραδοσιακή νομαδική κτηνοτροφία. Επιπλέον, η πρόσβαση των ζώων στις εγκαταστάσεις δεν είναι πάντα ελεύθερη, καθώς σε αρκετές περιπτώσεις επιτρέπεται μόνο η βόσκηση προβάτων, ενώ αποκλείονται κατσίκες και γιακ.
Προβληματισμό προκαλεί και το γεγονός ότι οι τοπικές κοινότητες έχουν περιορισμένη συμμετοχή στις αποφάσεις για τη μετατροπή των βοσκοτόπων σε ενεργειακές εκτάσεις. Ορισμένοι ερευνητές υποστηρίζουν ότι η απασχόληση νομάδων στα φωτοβολταϊκά πάρκα δεν ισοδυναμεί με τη διατήρηση της παραδοσιακής κτηνοτροφίας, η οποία αποτελεί βασικό στοιχείο της κοινωνικής και οικονομικής ζωής στο Θιβέτ.
Έτσι, η ενεργειακή μετάβαση της Κίνας δημιουργεί ένα νέο τοπίο στο οροπέδιο, με οικονομικά οφέλη για μέρος του πληθυσμού, αλλά και με ερωτήματα για το κατά πόσο η ανάπτυξη των ανανεώσιμων πηγών μπορεί να συνδυαστεί με τη διατήρηση των παραδοσιακών δραστηριοτήτων και της πολιτιστικής ταυτότητας των τοπικών κοινοτήτων.
Πηγή: Reuters
