«Η δυσκολία δεν βρίσκεται στις νέες ιδέες, αλλά στην απαλλαγή από τις παλιές», έλεγε ο Τζον Μέιναρντ Κέινς. Στην περίπτωση της Ελλάδας, η παλιά ιδέα είναι γνωστή. Μια χώρα ωραία για διακοπές, ευχάριστη για συνταξιοδότηση, ενδιαφέρουσα για την αγορά μιας βίλας. Μέχρι εκεί. Αλλά όχι ακριβώς το πρώτο μέρος που θα σκεφτόταν ένας πλούσιος επενδυτής για να εγκαταστήσει ένα hedge fund.
Ακόμα περισσότερο, μια χώρα που μεγάλο μέρος της εχθρεύεται την επιχειρηματικότητα και την επιτυχία. Άντε τώρα να διαχειριστούμε ως κοινωνία, ότι θα εγκατασταθούν στην χώρα μας πολύ εύποροι άνθρωποι και δεν θα πέσουμε να τους φάμε. Δύσκολο.
Η ιστορία είναι γνωστή, ο Βρετανός πολυεκατομμυριούχος Κρίς Ρόκος φέρεται να πλήρωσε την προηγούμενη χρονιά περίπου 330 εκατ. λίρες, φόρους στη Βρετανία. Στην Ελλάδα, εντάσσεται στο πρόσφατα ψηφισθέν καθεστώς προσέλκυσης μεταφοράς της φορολογικής κατοικίας. Θα πληρώνει 100.000 ευρώ ετησίως για το εισόδημά του από το εξωτερικό. Η διαφορά είναι πράγματι εντυπωσιακή.
Μόνο που η Ελλάδα δεν είχε ποτέ την επιλογή να εισπράξει 330 εκατ. λίρες από τον Ρόκος. Η πραγματική επιλογή της ήταν να εισπράξει 100.000 ευρώ και να διεκδικήσει τη δραστηριότητα που μπορεί να τον ακολουθήσει ή να μην εισπράξει ούτε ένα ευρώ και να τον δει να εγκαθίσταται στο Μιλάνο, στη Γενεύη ή στο Ντουμπάι. Δεν χρειάζονται ιδιαίτερες οικονομικές γνώσεις για να επιλέξει κανείς.
Η Ελλάδα επιδιώκει από αυτή την μετεγκατάσταση να δημιουργήσει έναν ολόκληρο τζίρο από στελέχη, αναλυτές, δικηγόρους, λογιστές, family offices (διαχείριση οικογενειακής περιουσίας) και επενδυτικές υπηρεσίες. Προσπαθεί να δημιουργήσει μια αγορά χρηματοοικονομικών υπηρεσιών που σήμερα ουσιαστικά δεν υπάρχει σε αυτό το μέγεθος.
Θα πετύχει αυτή η προσπάθεια; Ουδείς γνωρίζει. Αλλά αν δεν προσπαθήσουμε, δεν ξέρουμε με βεβαιότητα ότι δεν θα πετύχει.
Ο διεθνής πλούτος, μετακινείται, συγκρίνει, διαπραγματεύεται. Και πηγαίνει εκεί όπου βρίσκει σταθερότητα, ασφάλεια, ποιότητα ζωής και ανταγωνιστική φορολογία. Μπορεί να μας αρέσει. Μπορεί και όχι, αλλά έτσι λειτουργεί.
Ασφαλώς υπάρχει ένα όριο. Αν ο Ρόκος και κάθε άλλος επενδυτής που θα προσέλθει, αποκτήσει απλώς μια φορολογική διεύθυνση και μια κατοικία στην Αθηναϊκή Ριβιέρα, το όφελος θα είναι μικρό. Αν όμως ανοίξουν γραφεία, έρθουν στελέχη, δημιουργηθούν θέσεις εργασίας και ακολουθήσουν άλλα επενδυτικά κεφάλαια, τότε το όριο του φόρου των 100.000 ευρώ θα είναι το λιγότερο σημαντικό μέρος της ιστορίας.
Αν θέλουμε αυτούς τους ανθρώπους, θα πρέπει να τους προσφέρουμε καλύτερους όρους από τους ανταγωνιστές μας.
Αν δεν τους θέλουμε, μπορούμε να τους φορολογήσουμε όσο επιθυμούμε. Προφανώς και τις καταθέσεις τους. Θεωρητικά. Επειδή στην πράξη θα φύγουν και θα φορολογηθούν αλλού.
