Καλή σας μέρα! «Δεν μπορώ να κάνω προβλέψεις, ειδικά όσον αφορά στο μέλλον». Η φράση αυτή -αποδίδεται σε πολλούς αλλά η έρευνα έδειξε ότι πρωτοαναφέρθηκε στο κοινοβούλιο της Δανίας στον Μεσοπόλεμο, άγνωστο από ποιον- είναι προφανές ότι θα αποτελεί τον κανόνα κατά την πυκνή όσον φορά σε εξελίξεις φετινή χρονιά.
Οι ανατροπές είναι διαρκείς, οι αγορές χορεύουν στο ρυθμό του… Donald Trump κα της γεωπολιτικής, οι τιμές των πρώτων υλών γενικότερα και της ενέργειας ειδικότερα ανεβοκατεβαίνουν στα χρηματιστήρια εμπορευμάτων, το δολάριο υποχωρεί, το ευρώ ενισχύεται και οι μετοχές στα χρηματιστήρια αξιών, ιδίως των εταιρειών της ενέργειας, έχουν απογειωθεί.
Ο μαύρος χρυσός και τα ψυχολογικά όρια
Σ’ αυτό το ευμετάβολο σκηνικό, ο «βασιλιάς» της ενέργειας, το πετρέλαιο επανήλθε τα τελευταία 24ωρα στον θρόνο του, με το αέριο να υποχωρεί σε… δεύτερο ρόλο.
Οι δηλώσεις του Αμερικανού προέδρου που προειδοποιεί το Ιράν με στρατιωτική επέμβαση, η αντίδραση της Τεχεράνης κι οι επιπτώσεις που θα υπάρξουν στην αγορά οδήγησαν την τιμή του πετρελαίου στο ψυχολογικό όριο των 70 δολαρίων/βαρέλι για το Brent και τα 65 δολ/βαρέλι για το WTI.
Το αξιοσημείωτο είναι ότι η άνοδος της τιμής του μαύρου χρυσού ήλθε ενώ το consensus στην αγορά ήταν ότι φέτος η τιμή θα διολισθήσει αισθητά λόγω της υπερπροσφοράς.
Φαίνεται, πάντως, ότι -προς το παρόν, τουλάχιστον- η γεωπολιτική, ο φόβος και οι κινήσεις των traders επικρατούν των θεμελιωδών.
Μετοχικό ράλι
Στο χρηματιστήριο της Αθήνας, δυναμική ήταν η κίνηση που έκαναν τις τελευταίες ημέρες οι μετοχές τριών εμβληματικών εταιρειών της ενέργειας.
Η ΔΕΗ εκτινάχθηκε (ενδοσυνεδριακά) στα 20,42 ευρώ που αποτελεί την υψηλότερη επίδοση από το 2008 (προχθεσινό κλείσιμο στα 19,96), ενώ η Metlen έφθασε (ενδοσυνεδριακά, επίσης) στα 47,68 (προχθεσινό κλείσιμο στα 46,02).
Από την πλευρά της η Motor Oil έφθασε στα 34,4 ευρώ (προχθεσινό κλείσιμο στα 33,96), που αποτελούν ιστορικό υψηλό.
Στην προχθεσινή συνεδρίαση υπερέβη τα 9 ευρώ (κλείσιμο στα 9,07) και η HELLENiQ Energy φθάνοντας σε υψηλά 6 ετών.
Πέραν του January Effect, η ανοδική κίνηση των ενεργειακών εταιρειών τον πρώτο μήνα της νέας χρονιάς ερμηνεύεται από επενδυτές ως προάγγελος για το σύνολο του έτους καθώς, άλλωστε, οι εξελίξεις στον τομέα της ενέργειας αναμένονται πυκνές.
Το 10άρι της Metlen και τα σενάρια
Πολλές συζητήσεις προκάλεσε ιδίως η κίνηση της Metlen, μετοχή που επηρεάζει παραδοσιακά το κλίμα στο χρηματιστήριο της Αθήνας.
Έντονο το ενδιαφέρον για το ποιος ήταν ο βασικός λόγος που ανέβηκε περί το 10% σε μόλις τρεις συνεδριάσεις, αν και προχθές υποχώρησε κατά 2,62%.
Να προεξοφλεί η αγορά την εξαγορά της Aluminium Dunkerque, για την οποία εκτιμούν πολλοί ότι η εταιρεία του Ευάγγελου Μυτιληναίου έχει τον πρώτο λόγο;
Να αφορά κάποια άλλη είδηση, την οποία κάποιοι αποτιμούν θετικά, χωρίς όμως να έχει γίνει ευρύτερα γνωστή;
Να πρόκειται για αντίδραση μετά τη συσσώρευση για αρκετό καιρό στα επίπεδα των 41,5-45 ευρώ;
Η μετοχή, πάντως, απέχει περί τα 11 ευρώ από τα ιστορικά υψηλά της, συνεπώς πολλοί θεωρούν ότι με βάση τις επιδόσεις και τα οικονομικά στοιχεία της έχει πεδίο δόξης λαμπρόν, σε συνάρτηση πάντα με το γενικότερο κλίμα στην αγορά.
Ο ΑΔΜΗΕ, τα 7 σενάρια…
Από κοντά στις υπόλοιπες ενεργειακές μετοχές και ο ΑΔΜΗΕ που κινείται στα επίπεδα των 3,1 ευρώ (προχθεσινό κλείσιμο στα 3,07).
Συνάγεται, λοιπόν, ότι οι μέτοχοι (προφανώς και) δεν φοβούνται dilution στη μετοχή από την δρομολογούμενη αύξηση μετοχικού κεφαλαίου και, αναμφίβολα, εμπιστεύονται τις προοπτικές της εταιρείας.
Η αλήθεια είναι ότι έχουν κυκλοφορήσει αρκετά σενάρια για την αύξηση μετοχικού κεφαλαίου χωρίς να είναι απολύτως σαφής ο δρόμος που θα ακολουθηθεί.
Χαρακτηριστική είναι η αναφορά του υφυπουργού Ενέργειας Νίκου Τσάφου την περασμένη εβδομάδα στη Βουλή: «Τα δημοσιεύματα λένε -και εγώ τα διαβάζω- ότι έχουμε καταλήξει ήδη σε επτά διαφορετικά πράγματα τα οποία το ένα αντικρούει το άλλο. Προφανώς αυτό σημαίνει ότι τα δημοσιεύματα που διαβάζουμε δεν είναι όλα αληθή».
…Το επενδυτικό ενδιαφέρον και η δυσαρέσκεια
Με την ευκαιρία, μαθαίνω ότι το ενδιαφέρον για την αύξηση του μετοχικού κεφαλαίου του ΑΔΜΗΕ ξεπερνά και τις πλέον αισιόδοξες εκτιμήσεις.
Ακούω, όμως, στην αγορά κάτι ακόμη πιο εντυπωσιακό: ότι η εξέλιξη αυτή δεν χαροποιεί το ίδιο όλους (τους συν-αρμόδιους) στην κυβέρνηση, όχι τόσο για οικονομικούς/επιχειρηματικούς όσο μάλλον για προσωπικούς λόγους.
Ο «κάθετος διάδρομος» στα σύνορα πολιτικής-αγοράς
Την ίδια ώρα στην κυβέρνηση επιχειρούν να διαχειριστούν το μικρό έως μηδαμινό επιχειρηματικό ενδιαφέρον για τον «κάθετο διάδρομο».
Εξέλιξη που προφανώς αποδυναμώνει το θετικότατο κλίμα και τις μεγάλες προσδοκίες που είχαν δημιουργήσει οι ενεργειακές συμφωνίες του περασμένου Νοεμβρίου στο Ζάππειο, οι οποίες, θυμίζω, είχαν στις δημοσκοπήσεις πιο θετικό αποτύπωμα ακόμη και από το πακέτο της ΔΕΘ.
Το θέμα, βέβαια, είναι πολυδιάστατο και πολυεπίπεδο.
Στην ουσία πρόκειται για ένα μπρα ντε φερ μεταξύ του πολιτικά επιθυμητού και του οικονομικά εφικτού.
Για να το θέσω -και- διαφορετικά: πρόκειται για το σημείο όπου η πολιτική συναντά την αγορά και η μία δοκιμάζει τα όρια της άλλης.
Ματαίωση προσδοκιών
Πρωταγωνιστής των ενεργειακών συμφωνιών ο Σταύρος Παπασταύρου καλείται στην ουσία να διαχειριστεί την (για την ώρα) ματαίωση των προσδοκιών, κάνοντας ουσιαστικά το πρώτο οιονεί damage control στον τομέα της ενέργειας (έχουν προηγηθεί αντίστοιχα στον τομέα της χωροταξίας-πολεοδομίας) της υπουργικής θητείας του.
Και χρησιμοποιώ τον όρο damage control, διότι για τους πολίτες οι ενεργειακές συμφωνίες αξιολογούνται ως σημαντικές, για τη χώρα αλλά και τους ίδιους, επειδή (εκτιμάται ότι) θα παράξουν αποτελέσματα τόσο σε μεσο-μακροπρόθεσμο επίπεδο (αξιοποίηση κοιτασμάτων αερίου) όσο και σε βραχυ-μεσοπρόθεσμο (ανάδειξη Ελλάδας σε κόμβο αερίου και ενέργειας γενικότερα).
Με δεδομένο ότι τα πρακτικά οφέλη των εξορύξεων εκ των πραγμάτων θα φανούν μετά από χρόνια, όσο οι πολίτες αντιλαμβάνονται ότι δεν υπάρχουν οφέλη ούτε από τον ενεργειακό κόμβο, είναι αναπόφευκτο τις προσδοκίες να διαδέχεται ο προβληματισμός με την απογοήτευση να καραδοκεί στη γωνία.
Γεωτρύπανα και… Ιππικό
Φυσικά, αυτό το κλίμα μπορεί να αλλάξει εφ’ όσον «πλημμυρίσουν» οι αγωγοί με αέριο.
Για να γίνει αυτό πράξη, εκλήθη, όπως αναμενόταν, το … Ιππικό, δηλαδή οι Αμερικανοί ώστε να «ζεστάνουν» το ενδιαφέρον για τον «κάθετο διάδρομο».
Στο συνέδριο για την ενέργεια την περασμένη Πέμπτη στο Ζάππειο –ας το αριθμήσουμε ως «Ζάππειο 2»- αυτό το κλίμα ήταν κυρίαρχο.
Σε ένα δεύτερο επίπεδο -πάντα για να διασκεδασθούν οι αρνητικές εντυπώσεις που έχουν δημιουργηθεί- καταλαβαίνω ότι ο Σταύρος Παπασταύρου θα παίξει (ακόμα πιο) δυνατά το χαρτί των εξορύξεων.
Τί σημαίνει αυτό πρακτικά;
Ότι οι διαδικασίες για τα «οικόπεδα» θα τρέξουν πολύ πιο γρήγορα -μου λένε για ρυθμούς που δεν θα έχουν ιστορικό προηγούμενο όχι μόνο για τα δεδομένα της Ελλάδας αλλά και γενικότερα- ώστε να διατηρηθεί αμείωτος ο ρυθμός τροφοδοσίας (για κάποιους, «βομβαρδισμού») της κοινής γνώμης με θετικές ειδήσεις για τις εξορύξεις και συνεπώς να διατηρείται το ενδιαφέρον, άρα και οι θετικές γνώμες, για την ενεργειακή πολιτική της κυβέρνησης.
Ζάππειο 2
Μιας και αναφέρομαι στο «Ζάππειο 2», να πω ότι όπως συχνά συμβαίνει στα σίκουελ, δεν είχε το ίδιο ενδιαφέρον με το «Ζάππειο 1».
Λογικό και αναμενόμενο αφού ήταν διαφορετική η δομή, η λογική και η εμβέλειά του, ενώ ήταν λιγότεροι και οι επιχειρηματίες που έδωσαν το «παρών».
Το κλίμα του «Ζαππείου 1» ήταν, πάντως, «παρών» στο χώρο με ό,τι αυτό σημαίνει…
Με την ευκαιρία να εκφράσω την αίσθηση που αποκομίζω από την αγορά ότι βρισκόμαστε ήδη στον δεύτερο γύρο της παροιμιώδους πλέον κόντρας «παρόντες vs απόντες» του «Ζαππείου 1».
Με τους απόντες να επιχειρούν να πάρουν τη ρεβάνς έχοντας ως γνώμονα την ευαγγελική φράση «οι πρώτοι έσονται έσχατοι και οι έσχατοι πρώτοι».
Αέριο: Αμερικανικό LNG ή ρωσικό αγώγιμο;
Τόσο οι εξελίξεις στον «κάθετο διάδρομο» όσο και γενικότερα οι στρατηγικές που χαράσσουν οι επιχειρήσεις του τομέα της ενέργειας διαμορφώνονται κατ’ ουσίαν με βάση τις εκτιμήσεις για την τροφοδοσία της Ευρωπαϊκής Ένωσης με αέριο.
Η μία σχολή θεωρεί ότι δεν θα επανέλθει, για κάποια χρόνια τουλάχιστον, το ρωσικό αέριο, ακόμη και αν λήξει σύντομα ο πόλεμος στην Ουκρανία.
Η άλλη σχολή εκτιμά το αντίθετο: ότι η τροφοδοσία της ΕΕ με ρωσικό αέριο μπορεί να περιοριστεί, όπως άλλωστε συμβαίνει, αλλά με τον ένα ή τον άλλο τρόπο θα συνεχιστεί.
Δεν πρόκειται, δηλαδή, να σταματήσει.
Αυτή η κεφαλαιώδους σημασίας εκτίμηση συνιστά τον παράγοντα που θα καθορίσει την ισορροπία δυνάμεων, τους μεγάλους κερδισμένους και χαμένους της «επόμενης ημέρας».
Ποιος έριξε πρώτος στον κάθετο διάδρομο αμερικανικό LNG;
Η αγορά έχει αρχίσει να ζαλίζεται με τις πρωτιές στο αμερικανικό LNG.
Η πλευρά Aktor (60%) της Atlantic See LNG πανηγύρισε για την πρώτη συμφωνία υποδοχής και μεταφοράς αμερικανικού αερίου προς την Ουκρανία, με σημείο εκκίνησης την Ρεβυθούσα.
Για όσους θυμούνται, η άλλη πλευρά της Atlantic η ΔΕΠΑ Εμπορίας (40%), είχε ανεβάσει τον Δεκέμβριο τις πρώτες ποσότητες.
Ενδιάμεσα είχε υποδεχτεί στην Αλεξανδρούπολη άλλο αμερικανικό φορτίο η Metlen με πελάτη την βουλγαρική κρατική εταιρεία Bulgargaz.
Συνωστισμός 465 funds στην αγορά αερίου
Το τι συμβαίνει σήμερα στο αέριο στην Ευρώπη αποτυπώνεται και στο εξής:
Αναλυτές κατέγραψαν ότι μόνο στα συμβόλαια μελλοντικής εκπλήρωσης (futures) του ευρωπαϊκού δείκτη φυσικού αερίου TTF έχουν σήμερα θέσεις 465 επενδυτικά funds.
Πρόκειται για ιστορικό ρεκόρ και μάλιστα ο εν λόγω αριθμός αυξάνεται καθώς οι διαχειριστές των funds σπεύδουν να αξιοποιήσουν ευκαιρίες που παρουσιάζονται.
Βεβαίως, η δραστηριότητα των funds έχει ως συνέπεια να μεγεθύνονται οι κινήσεις των τιμών του αερίου, οι οποίες ναι μεν οδηγούνται από γεγονότα στον πραγματικό κόσμο, όπως οι καιρικές συνθήκες των τελευταίων ημερών, αλλά, αναμφίβολα, επηρεάζονται σημαντικά από το trading.
ΔΕΔΔΗΕ και… χειμερινό ωράριο
Το δεύτερο θέμα με το οποίο ασχολείται ήδη ο Σταύρος Παπασταύρου και συνολικά η ηγεσία του υπουργείου Ενέργειας είναι ο τρόπος που διαχειρίζεται ο ΔΕΔΔΗΕ τις ρευματοκλοπές, θέμα που έχει πάρει πλέον πολύ μεγάλες διαστάσεις σε πολιτικό, δικαστικό και επικοινωνιακό επίπεδο.
Μαθαίνω ότι ο ΔΕΔΔΗΕ έχει φθάσει στο σημείο να θέσει στο επίκεντρο του ερευνητικού του ενδιαφέροντος ακόμη και τους καταναλωτές που μείωσαν την κατανάλωσή τους επειδή προσάρμοσαν αποτελεσματικά τις ώρες που χρησιμοποιούν τις ενεργοβόρες συσκευές τους στο νέο χειμερινό ωράριο για το μειωμένο νυχτερινό (και μεσημεριανό) τιμολόγιο ρεύματος.
Η κάλυψη από Μαρινάκη και οι αιχμές
Η (κεντρική) κυβέρνηση, πάντως, καλύπτει απόλυτα τις κινήσεις της διοίκησης του ΔΕΔΔΗΕ.
«Αυτό το οποίο γνωρίζουμε -και προκύπτει από τα στοιχεία- είναι ότι γίνεται μια υποδειγματική δουλειά στον ΔΕΔΔΗΕ τα τελευταία χρόνια και ειδικά στο θέμα της αντιμετώπισης μιας πολύ προβληματικής συμπεριφοράς που είναι οι ρευματοκλοπές», δήλωσε χαρακτηριστικά στο briefing της περασμένης Πέμπτης ο κυβερνητικός εκπρόσωπος, Παύλος Μαρινάκης.
Ταυτόχρονα, ξεκαθάρισε ότι η κυβέρνηση δεν πρόκειται να παρέμβει στην αντιδικία μεταξύ ΔΕΔΔΗΕ και καταναλωτών (κατά πληροφορίες, ετοιμάζονται ομαδικές προσφυγές από καταναλωτικές οργανώσεις για 30.000 περιπτώσεις) σεβόμενη, όπως, είπε την διάκριση των εξουσιών.
Από το ρεπορτάζ μου προκύπτει, πάντως -κι έχει τη σημασία του-, ότι οι χειρισμοί της διοίκησης του ΔΕΔΔΗΕ δεν τυγχάνουν της επιδοκιμασίας του συνόλου της ηγεσίας του υπουργείου Ενέργειας και Περιβάλλοντος.
Η επανεμφάνιση Παληαρούτα και το ΤΕΕ
Μιας και αναφέρομαι στην πολιτική ηγεσία του ΥΠΕΝ, στην αγορά δεν πέρασε απαρατήρητη η δυναμική επανεμφάνιση της γενικής γραμματέως Ενέργειας Δέσποινας Παληαρούτα, η οποία μίλησε σε σειρά (διαδοχικών) συνεδρίων και εκδηλώσεων την περασμένη εβδομάδα.
Ιδιαίτερη έμφαση έδωσε στα προγράμματα «Εξοικονομώ», τα οποία, με βάση τον καταμερισμό επικοινωνιακών καθηκόντων της πολιτικής ηγεσίας του υπουργείου, έχουν αναλάβει η ίδια και ο υφυπουργός Νίκος Τσάφος.
Να επισημάνω με την ευκαιρία ότι στο Τεχνικό Επιμελητήριο έχουν αρχίσει να… χορεύουν τον χορό του πολέμου (που έβλεπαν οι παλαιότεροι στα γουέστερν) καθώς η είσοδος των παρόχων ενέργειας στα προγράμματα εξοικονόμησης ενέργειας είναι βέβαιο ότι θα οδηγήσει σε αναδιανομή της πίτας.
Το θέμα προκαλεί τριγμούς και σε εσωκομματικό επίπεδο στη Νέα Δημοκρατία καθώς εκλογές έρχονται και η πολιτική ισχύς των (χιλιάδων) μηχανικών δεν είναι ευκαταφρόνητη.
Ως εκ τούτου αντιλαμβάνομαι ότι ως μηχανολόγος μηχανικός η Δέσποινα Παληαρούτα θα αναλάβει ειδικό ρόλο στο να διαχειριστεί, ήτοι να κατευνάσει, τις αντιδράσεις των συναδέλφων της.
«Κυρ Παντελήδες» vs ενεργειακών συμφωνιών
Η ενέργεια είναι βέβαιο ότι θα αποτελέσει κυρίαρχο θέμα στην πολιτική ατζέντα τη φετινή χρονιά και φυσικά θα είναι στο επίκεντρο και της εκλογικής αναμέτρησης της άνοιξης του 2027.
Την ενέργεια θέτει στην πρώτη γραμμή της αντιπολιτευτικής στρατηγικής του το ΠΑΣΟΚ στρέφοντας το ενδιαφέρον του σε όλους εκείνους (και δεν είναι λίγοι…) που νιώθουν ότι όχι μόνο δεν ωφελούνται από την ενεργειακή πολιτική της κυβέρνησης αλλά, αντίθετα, πληρώνουν ακριβά την ηλεκτρική ενέργεια (επιχειρηματίες, αγρότες, νοικοκυριά).
Το ΠΑΣΟΚ αντιπαρατάσσει, λοιπόν, στις ενεργειακές συμφωνίες τους «κυρ Παντελήδες» για να δανειστώ τον τίτλο του γνωστού τραγουδιού του Πάνου Τζαβέλλα, όχι, όμως, με την πολιτική/ιδεολογική του διάσταση αλλά την αμιγώς οικονομική, ήτοι τους μικρομεσαίους, τους ανθρώπους της διπλανής πόρτας.
Φουρνίζοντας… κιλοβατώρες
Είναι χαρακτηριστικό ότι ο πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ Νίκος Ανδρουλάκης ανέβασε πριν λίγες ημέρες βίντεο στο tik tok με έναν αρτοποιό στη Λυκόβρυση, ο οποίος έκανε επένδυση σε φωτοβολταϊκά και μπαταρίες για να μειώσει το ενεργειακό κόστος και, όπως δηλώνει, αναμένει όρους σύνδεσης για 3-4 μήνες.
Παράλληλα, ζητά η επιδότηση στα φωτοβολταϊκά να μην έχει «κόφτη» στα 10 ΚW αλλά να επιδοτούνται στο σύνολο κάθε επένδυσης - 80 ΚW για την δική του περίπτωση.
«Με τη Νέα Δημοκρατία οι όροι σύνδεσης στους μικρούς παραγωγούς καθυστερούν ή δεν έρχονται ποτέ», σχολίασε ο πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ.
Η ώρα των αρχηγών για την ενέργεια
Την περασμένη Δευτέρα ο Νίκος Ανδρουλάκης κατέθεσε ερώτηση για την ενέργεια στο πλαίσιο της «ώρας του πρωθυπουργού», δείχνοντας ακριβώς ότι το κόμμα της αξιωματικής αντιπολίτευσης την ιεραρχεί ψηλά στην πολιτική ατζέντα του.
Βεβαίως, τα δύο δυστυχήματα της περασμένης εβδομάδας άλλαξαν εκ των πραγμάτων την ατζέντα, αλλά είναι βέβαιο ότι το ενεργειακό θα επανέλθει και μάλιστα ψηλά.
Προς το παρόν, δεν έχει ανακοινωθεί εάν και πότε θα ο Κυριάκος Μητσοτάκης θα σηκώσει το γάντι, απαντώντας στη συγκεκριμένη ερώτηση.
Θυμίζω με την ευκαιρία ότι ο ίδιος ο πρωθυπουργός είχε προαναγγείλει, σε ανύποπτο χρόνο, ότι θα ήταν χρήσιμη η συζήτηση σε επίπεδο πολιτικών αρχηγών για την ενέργεια στη Βουλή.
Εκτιμώ ότι η πολιτική ηγεσία του ΥΠΕΝ είναι θετική (και με το παραπάνω) σε ένα τέτοιο ενδεχόμενο για να αναδειχθεί το έργο της και μάλιστα από τον ίδιο τον πρωθυπουργό, πολύ περισσότερο καθώς σε 45 περίπου ημέρες συμπληρώνει τον πρώτο χρόνο της.
Το rebranding Χατζηδάκη και το ΥΠΕΝ
Ενεργότερη με την ενέργεια και το περιβάλλον, γενικότερα με όλα τα θέματα του ΥΠΕΝ, εκτιμώ ότι θα είναι στο άμεσο μέλλον και η ενασχόληση του αντιπροέδρου της κυβέρνησης, Κωστή Χατζηδάκη, ο οποίος, θυμίζω, έχει την αρμοδιότητα του συντονισμού των οικονομικών/παραγωγικών υπουργείων.
Χρησιμοποιώντας έναν όρο της επικαιρότητας, θα έλεγα ότι τις τελευταίες ημέρες ο Κωστής Χατζηδάκης κάνει το δικό του renbranding υπό την έννοια ότι τους πρώτους μήνες της θητείας του ως αντιπροέδρου ενεπλάκη σχεδόν αποκλειστικά με τα θέματα του υπουργείου Αγροτικής Ανάπτυξης, λόγω του επείγοντος χαρακτήρα τους (ΟΠΕΚΕΠΕ-καταβολή επιδοτήσεων, πολιτική διαχείριση αγροτικών κινητοποιήσεων).
Πλέον, και μετά από επίπονες προσπάθειες, τα εν λόγω θέματα έχουν πάρει τον δρόμο τους, οπότε ο Κ. Χατζηδάκης προτίθεται να ανοίξει (και να ασχοληθεί με) μια βεντάλια θεμάτων, με αυτά του υπουργείου Ενέργειας και Περβάλλοντος να είναι ψηλά στην ατζέντα του καθώς άλλωστε τα γνωρίζει καλά από την θητεία του στο υπουργείο.