Παράταση της προσωρινής εξαίρεσης από τον νόμο Jones Act αναμένεται να αποφασίσει ο Λευκός Οίκος τις επόμενες ημέρες, σε μια προσπάθεια να αυξηθεί η ευελιξία στις μεταφορές καυσίμων και να περιοριστούν οι τιμές της βενζίνης στις ΗΠΑ.
Η κίνηση έρχεται καθώς ο πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ εντείνει την πίεση προς τις μεγάλες αμερικανικές πετρελαϊκές εταιρείες, με αιχμή τις Exxon Mobil και Chevron, κατηγορώντας τις ότι διατηρούν υπερβολικά υψηλά κέρδη ενώ οι καταναλωτές πληρώνουν ακριβά στην αντλία.
Ο Jones Act, που ισχύει εδώ και περισσότερο από έναν αιώνα, προβλέπει ότι τα φορτία που μεταφέρονται μεταξύ αμερικανικών λιμανιών πρέπει να διακινούνται με πλοία κατασκευασμένα στις ΗΠΑ, αμερικανικής ιδιοκτησίας και με Αμερικανούς ναυτικούς. Η προσωρινή εξαίρεση από τους κανόνες επιτρέπει μεγαλύτερη ευελιξία στη μεταφορά καυσίμων και στοχεύει στην αντιμετώπιση των περιορισμών της εφοδιαστικής αλυσίδας.
Η ισχύουσα εξαίρεση λήγει στις 16 Αυγούστου και έχει ήδη αποτελέσει τη μεγαλύτερη σε διάρκεια αναστολή εφαρμογής των σχετικών κανόνων στην ιστορία του προγράμματος. Μέχρι τα τέλη Ιουλίου είχε χρησιμοποιηθεί σχεδόν 200 φορές μέσα σε περίπου τεσσεράμισι μήνες, σύμφωνα με στοιχεία της αμερικανικής κυβέρνησης.
Περιορισμένα περιθώρια για αποκλιμάκωση
Η κυβέρνηση Τραμπ αναζητά τρόπους να μειώσει το κόστος των καυσίμων ενόψει των ενδιάμεσων εκλογών του Νοεμβρίου. Η μέση τιμή της βενζίνης στις ΗΠΑ παραμένει πάνω από τα 4 δολάρια ανά γαλόνι, περιορίζοντας τα περιθώρια πολιτικών κινήσεων.
Μέχρι σήμερα, η κυβέρνηση έχει επιχειρήσει να ενισχύσει την προσφορά πετρελαίου και να χαλαρώσει ορισμένους κανονιστικούς περιορισμούς, ενώ ο Τραμπ έχει αυξήσει τη δημόσια πίεση προς τις Exxon Mobil και Chevron, ζητώντας ουσιαστικά χαμηλότερες τιμές για τους καταναλωτές.
Ο υπουργός Ενέργειας των ΗΠΑ, Chris Wright, δήλωσε ότι η εξαίρεση από τον Jones Act έχει συμβάλει στη μείωση των τιμών ενέργειας στην Καλιφόρνια και στην Ανατολική Ακτή, εκτιμώντας ότι είναι πιθανή μια νέα παράταση και ότι οι τιμές των καυσίμων αναμένεται να υποχωρήσουν τις επόμενες εβδομάδες.
Ωστόσο, αναλυτές εκτιμούν ότι ο αντίκτυπος της συγκεκριμένης πολιτικής θα είναι περιορισμένος. Ο Bob McNally, πρόεδρος της Rapidan Energy Group, υποστήριξε ότι η εξαίρεση μπορεί να αυξήσει τη διαθεσιμότητα δεξαμενόπλοιων για τη μεταφορά καυσίμων, αλλά η επίδρασή της στην τελική τιμή της βενζίνης πιθανότατα θα περιοριστεί σε μερικά σεντς ανά γαλόνι.
Οι γεωπολιτικές πιέσεις περιορίζουν τις επιλογές
Μια πιο αποτελεσματική λύση θα ήταν, σύμφωνα με τον McNally, η αύξηση της παραγωγής πετρελαίου από τη Σαουδική Αραβία. Ωστόσο, οι συνθήκες στην αγορά παραμένουν δύσκολες, καθώς οι εξελίξεις γύρω από τα Στενά του Ορμούζ και η σύγκρουση με το Ιράν περιορίζουν τις δυνατότητες αύξησης των εξαγωγών.
Άλλα μέτρα, όπως η επιβολή φόρου στα έκτακτα κέρδη των πετρελαϊκών εταιρειών, οι έλεγχοι στις τιμές της βενζίνης ή η προσφυγή σε νομικές διαδικασίες κατά των εταιρειών, θεωρούνται είτε πολιτικά δύσκολα, είτε οικονομικά επικίνδυνα, είτε ανεπαρκή για να οδηγήσουν σε ουσιαστική μείωση των τιμών.
Αντιδράσεις από τη ναυτιλιακή βιομηχανία
Η προοπτική παράτασης της εξαίρεσης προκαλεί αντιδράσεις από τμήμα της αμερικανικής ναυτιλιακής βιομηχανίας, που ζητά αυστηρότερους περιορισμούς και μεγαλύτερο έλεγχο στις μεταφορές.
Παράλληλα, κορυφαίοι Ρεπουμπλικάνοι βουλευτές, μεταξύ των οποίων ο πρόεδρος της Βουλής των Αντιπροσώπων Mike Johnson και ο επικεφαλής της πλειοψηφίας Steve Scalise, έχουν ζητήσει να περιοριστεί η χρήση της εξαίρεσης. Υποστηρίζουν ότι η ευρεία εφαρμογή της θα μπορούσε να αποδυναμώσει τον αμερικανικό εμπορικό στόλο και να υπονομεύσει τον ρόλο του Jones Act ως εργαλείου εθνικής ασφάλειας.
Οι συζητήσεις στον Λευκό Οίκο συνεχίζονται, χωρίς να έχει ληφθεί ακόμη οριστική απόφαση για το εύρος της παράτασης. Η κυβέρνηση εξετάζει, μεταξύ άλλων, γεωγραφικούς περιορισμούς και αυστηρότερο έλεγχο των επιμέρους φορτίων.
Η υπόθεση αναδεικνύει το δίλημμα που αντιμετωπίζει η κυβέρνηση Τραμπ: από τη μία πλευρά, η ανάγκη για μεγαλύτερη ευελιξία στις μεταφορές καυσίμων ώστε να περιοριστούν οι τιμές και, από την άλλη, οι πιέσεις της αμερικανικής ναυτιλιακής βιομηχανίας για προστασία των εγχώριων μεταφορών και της παραγωγικής βάσης της χώρας.
Πηγή: Reuters
