Η επιστροφή κενών πλοίων προς τον Περσικό Κόλπο δημιουργεί προσδοκίες για σταδιακή αποκατάσταση των ροών μέσω των Στενών του Ορμούζ. Η αγορά παραμένει, ωστόσο, ευάλωτη, καθώς η ασφαλής διέλευση των φορτίων δεν έχει ακόμη εξασφαλιστεί.
Σε μια κίνηση που μπορεί να σηματοδοτεί την προετοιμασία για επανεκκίνηση των εξαγωγών υγροποιημένου φυσικού αερίου, αλλά και την επικείμενη έναρξη του μεγάλου έργου North Field East, προχωρά το Κατάρ, μετακινώντας έξι κενά δεξαμενόπλοια LNG προς τον Περσικό Κόλπο.
Σύμφωνα με στοιχεία παρακολούθησης πλοίων της Kpler, τα οποία επικαλείται το Bloomberg, έξι LNG carriers που συνδέονται με το Κατάρ βρίσκονται ήδη στον Κόλπο του Ομάν ή κατευθύνονται προς αυτόν. Ένα ακόμη κενό δεξαμενόπλοιο φέρεται να διέσχισε πρόσφατα τα Στενά του Ορμούζ και να κινείται προς τις εγκαταστάσεις του Κατάρ.
Η κινητοποίηση του στόλου αποτελεί την ισχυρότερη μέχρι στιγμής ένδειξη ότι η QatarEnergy επιχειρεί να δημιουργήσει ξανά τις προϋποθέσεις για αύξηση των φορτώσεων από το Ras Laffan, το μεγαλύτερο εξαγωγικό συγκρότημα LNG στον κόσμο. Δεν συνιστά, πάντως, από μόνη της επιβεβαίωση πλήρους επανόδου των εξαγωγών, καθώς δεν έχει υπάρξει επίσημη ανακοίνωση για το χρονοδιάγραμμα ή για την ασφάλεια της ναυσιπλοΐας.
Το δύσκολο πέρασμα του Ορμούζ
Το μεγαλύτερο εμπόδιο εξακολουθεί να είναι η διέλευση από τα Στενά του Ορμούζ. Το Κατάρ συνέχισε το προηγούμενο διάστημα να φορτώνει περιορισμένο αριθμό δεξαμενόπλοιων, χωρίς όμως να μπορεί να διοχετεύσει κανονικά τα φορτία στις διεθνείς αγορές.
Αρκετά έμφορτα πλοία παρέμειναν εγκλωβισμένα εντός του Περσικού Κόλπου, ενώ άλλα κατευθύνθηκαν στο Κουβέιτ. Σύμφωνα με τα διαθέσιμα ναυτιλιακά στοιχεία, περίπου 15 δεξαμενόπλοια με καταριανό LNG βρίσκονταν ακινητοποιημένα πίσω από τα Στενά, ενώ δύο ακόμη πραγματοποιούσαν φορτώσεις στο Ras Laffan.
Η εικόνα παραμένει ρευστή. Δύο κενά πλοία που εμφανίστηκαν πρόσφατα να προσεγγίζουν το Ορμούζ τελικά ανέστρεψαν πορεία, στοιχείο που δείχνει ότι οι εταιρείες, οι πλοιοκτήτες και οι ασφαλιστές εξακολουθούν να αντιμετωπίζουν τη συγκεκριμένη διαδρομή ως εξαιρετικά υψηλού κινδύνου.
Τα LNG carriers συγκαταλέγονται στα ακριβότερα πλοία της διεθνούς ναυτιλίας, ενώ το φορτίο και ο εξειδικευμένος εξοπλισμός τους ανεβάζουν σημαντικά το ασφαλιστικό κόστος. Για τον λόγο αυτό θεωρούνται από τις τελευταίες κατηγορίες πλοίων που θα επιστρέψουν σε πλήρως κανονικές διελεύσεις από το Ορμούζ.
Η δεύτερη ανάγνωση: Έρχεται το North Field East
Η συγκέντρωση κενών δεξαμενόπλοιων συμπίπτει χρονικά και με την προετοιμασία της QatarEnergy για την έναρξη παραγωγής από το North Field East, την πρώτη φάση της γιγαντιαίας επέκτασης του καταριανού LNG.
Η QatarEnergy είχε τοποθετήσει την έναρξη παραγωγής από το έργο στο δεύτερο εξάμηνο του 2026. Το North Field East προορίζεται να αυξήσει την ετήσια παραγωγική δυναμικότητα του Κατάρ από τα 77 στα περίπου 110 εκατ. τόνους LNG. Μαζί με τις επόμενες φάσεις της επέκτασης, η Ντόχα σχεδιάζει να φθάσει τα 126 εκατ. τόνους και, σε μεταγενέστερο στάδιο, τα 142 εκατ. τόνους ετησίως.
Η άφιξη πρόσθετων κενών πλοίων μπορεί, επομένως, να εξυπηρετεί δύο παράλληλους στόχους: την αποκατάσταση των υφιστάμενων εξαγωγών και τη δημιουργία διαθέσιμης μεταφορικής ικανότητας για τα πρώτα νέα φορτία του North Field East. Η QatarEnergy έχει άλλωστε επενδύσει σε ένα από τα μεγαλύτερα ναυπηγικά προγράμματα LNG carriers παγκοσμίως, ώστε να υποστηρίξει τη δραστική αύξηση της παραγωγής της.
Κρίσιμο σήμα για την Ευρώπη
Η εξέλιξη παρακολουθείται στενά στην Ευρώπη, καθώς το Κατάρ αποτελεί έναν από τους μεγαλύτερους προμηθευτές LNG παγκοσμίως και η απουσία των φορτίων του έχει περιορίσει σημαντικά τη διεθνή προσφορά.
Πριν από την κρίση, οι εξαγωγές LNG από το Κατάρ και τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα που περνούσαν από το Ορμούζ αντιστοιχούσαν περίπου στο ένα πέμπτο της παγκόσμιας αγοράς. Η διακοπή των ροών υποχρέωσε κυρίως τους ασιατικούς αγοραστές να αναζητήσουν φορτία στη spot αγορά, αυξάνοντας τον ανταγωνισμό με την Ευρώπη.
Η επιστροφή έστω και μέρους των καταριανών ποσοτήτων θα μπορούσε να περιορίσει τις πιέσεις στις διεθνείς τιμές και να διευκολύνει την αναπλήρωση των ευρωπαϊκών αποθηκών πριν από τον χειμώνα. Δεν πρόκειται, όμως, για άμεση λύση. Η QatarEnergy είχε ενημερώσει τους πελάτες της ότι θα χρειαζόταν περίπου έναν μήνα μετά την αποκατάσταση της ασφαλούς ναυσιπλοΐας για να επαναφέρει την παραγωγή στο 50% της δυναμικότητας και περίπου δύο μήνες για να προσεγγίσει το 80%.
Επιπλέον, οι ζημιές που έχουν υποστεί μονάδες στο Ras Laffan περιορίζουν τη δυνατότητα πλήρους και άμεσης επαναφοράς της παραγωγής. Συνεπώς, ακόμη και εάν τα έξι πλοία περάσουν το Ορμούζ και φθάσουν στις καταριανές εγκαταστάσεις, η επιστροφή των εξαγωγών αναμένεται να είναι σταδιακή.
Η κινητοποίηση του στόλου αποτελεί ένα πρώτο θετικό σήμα για τη διεθνή αγορά φυσικού αερίου. Μέχρι, όμως, να αποκατασταθεί σταθερά η ασφαλής διέλευση από τα Στενά του Ορμούζ, η Ευρώπη και η Ασία θα συνεχίσουν να ανταγωνίζονται για μια περιορισμένη δεξαμενή διαθέσιμων φορτίων, με τις τιμές να παραμένουν εκτεθειμένες σε κάθε νέα γεωπολιτική κλιμάκωση.