«Πρέπει να κρατήσουμε μια ισορροπία ανάμεσα στην κοινωνική ευαισθησία και τη δημοσιονομική υπευθυνότητα... μην περιμένετε από μένα ή την κυβέρνηση να προσφέρει σήμερα ψευδαισθήσεις που θα είχαν βαρύ τίμημα αύριο», είπε σε τηλεοπτικό διάγγελμα που απηύθυνε αργά την Πέμπτη, όχι ο Έλληνας πρωθυπουργός (αν και θα μπορούσε) αλλά ο Πορτογάλος συνάδελφός του Λουίς Μοντενέγκρο, απορρίπτοντας τις αιτιάσεις της αντιπολίτευσης ότι θα έπρεπε να μειώσει τον ΦΠΑ στα βασικά τρόφιμα στο μηδέν από 6% που είναι σήμερα. Τι ανακοίνωσε ο Πορτογάλος πολιτικός; Εφάπαξ παροχή για περισσότερους από δύο εκατομμύρια συνταξιούχους και μειώσεις στον φόρο εισοδήματος. Αντιγραφή (copy paste) του ελληνικού πλάνου αντιμετώπισης των πιέσεων που ασκεί στα νοικοκυριά το αυξημένο κόστος διαβίωσης και ακούσαμε για μια ακόμα φορά πριν από μερικές μέρες στην ΔΕΘ.
Αυτή που πρωτοτύπησε και η απόφασή της κυκλοφόρησε ταχύτατα στα ελληνικά κοινωνικά δίκτυα ήταν η Ιταλίδα πρωθυπουργός Τζώρτζια Μελόνι. Ανακοίνωσε την απαλλαγή από τα τέλη κυκλοφορίας μόνο για το 2027, όλων των μικρών και μεσαίων αυτοκινήτων (ένα ανά φυσικό πρόσωπο). Ένα επίδομα προσωρινού χαρακτήρα, δηλαδή ανακοίνωσε και αυτή, απλά με άλλη μορφή. Κατά τα άλλα, επιδοτεί και η Ιταλία το ντίζελ, μειώνοντας τον Ειδικό Φόρο κατανάλωσης κατά 6 λεπτά του ευρώ έως τις 5 Οκτωβρίου.
Στην Γαλλία όπου το ταμείο είναι πολύ μείον, έχουν περιοριστεί σε έναν μηχανισμό μείωσης των τιμών των καυσίμων για τους αλιείς, κάτι σαν το δικό μας αγροτικό πετρέλαιο.
Γενικώς όλοι το παλεύουν όπως μπορούν, με κάποιες προσωρινές φορολογικές μειώσεις και στοχευμένες επιδοτήσεις. Το βαρύ ευρωπαϊκό οπλοστάσιο του 2022 δεν έχει ενεργοποιηθεί ακόμα.
Σημάδια πιθανής δημοσιονομικής χαλάρωσης με γερμανική έγκριση, έδωσε μέσα στην εβδομάδα η δήλωση της υπουργού Οικονομίας για προσωρινή μείωση του ΦΠΑ στα καύσιμα από 19% σε 7%.
Συνολικά, η Ευρώπη δείχνει για την ώρα έτοιμη να πάρει αυξημένα μέτρα, μόνο όταν οι τιμές του φυσικού αερίου θα ξεπεράσουν τα 120 ευρώ ανά μεγαβατώρα και διατηρηθούν για μεγάλο διάστημα πάνω από 100 δολάρια το βαρέλι οι τιμές του πετρελαίου. Αυτή είναι η «κόκκινη γραμμή» και μόνο όταν ξεπεραστεί θα τεθούν σε εφαρμογή κάποια πιο τολμηρά μέτρα τόνωσης της ζήτησης, σαν αυτά που προανήγγειλε ο πρωθυπουργός για τον Ειδικό Φόρο Κατανάλωσης.
Εδώ όμως βρίσκεται μια άλλη παγίδα. Οι μειώσεις ΦΠΑ, ΕΦΚ, τελών κυκλοφορίας και οι οριζόντιες επιδοτήσεις περιορίζουν προσωρινά το κόστος για τον καταναλωτή, ειδικά τον πιο αδύναμο, αλλά δεν λύνουν το μεγάλο πρόβλημα προσφοράς της διεθνούς αγοράς καυσίμων. Αντίθετα διατηρούν την κατανάλωση σε υψηλά επίπεδα, μεταφέροντας απλά το κόστος τους κρατικούς προϋπολογισμούς. Για αυτό και η σοβαρότερη εξέλιξη των τελευταίων ημερών δεν είναι η Ιταλική κατάργηση των τελών κυκλοφορίας, ούτε καν η διαφαινόμενη αλλαγή στάσης της Γερμανίας σχετικά με τις επιδοτήσεις, αλλά οι πληροφορίες που έρχονται από την επόμενη G7, για συντονισμένη αποδέσμευση στρατηγικών αποθεμάτων.
Για την απουσία της Ευρωπαικής Ένωσης από τις γεωπολιτικές εξελίξεις, ούτε λόγος. Ίσως επειδή αυτό είναι το μοναδικό έλλειμμα που δεν καλύπτεται με ένα ακόμα επίδομα..
