Η συζήτηση για την πυρηνική ενέργεια επιστρέφει δυναμικά στην ευρωπαϊκή ενεργειακή ατζέντα και πλέον «αγγίζει» και την Ελλάδα. Με αφορμή τις πρόσφατες δηλώσεις της κυβέρνησης για διερεύνηση της αξιοποίησης πυρηνικής τεχνολογίας και ειδικότερα μικρών αρθρωτών αντιδραστήρων στη χώρα, οι συνιδρυτές της Athlos Energy, της πρώτης ελληνικής start up εταιρείας για την πυρηνική ενέργεια, Στάθης Βλασσόπουλος και Διονύσης Χιώνης, μιλούν στο energymag για το τι σημαίνει για τη χώρα η εξέταση ενός ελληνικού πυρηνικού προγράμματος.
Επιπλέον, εξηγούν πώς οι νέες πυρηνικές τεχνολογίες θα μπορούσαν να συμβάλουν στην ενεργειακή ασφάλεια και την απανθρακοποίηση της οικονομίας, αλλά και ποιος είναι ο ρόλος της Athlos Energy στην έναρξη ενός δημόσιου διαλόγου γύρω από ένα ζήτημα που μέχρι πρόσφατα θεωρούνταν «ταμπού» στην Ελλάδα. Παράλληλα αναλύουν τις διεθνείς εξελίξεις γύρω από τον τομέα, την αυξανόμενη κοινωνική αποδοχή της τεχνολογίας και το φιλόδοξο σχέδιο της εταιρείας να προετοιμάσει το πρώτο πυρηνικό έργο στη χώρα μέσα στην επόμενη δεκαετία.
- Μετά τις πρόσφατες δηλώσεις της κυβέρνησης για διερεύνηση της πυρηνικής ενέργειας και την πιθανή αξιοποίηση μικρών αρθρωτών αντιδραστήρων (SMR), πώς αξιολογείτε αυτή την εξέλιξη; Θεωρείτε ότι πρόκειται για μια πραγματική αλλαγή στρατηγικής για το ελληνικό ενεργειακό σύστημα;
Εδώ και μήνες, αρκετές φωνές στην Ελλάδα, συμπεριλαμβανομένης και της δικιάς μας προσπάθειας, ενθάρρυναν έναν ουσιαστικό και παραγωγικό διάλογο για την πιθανή χρησιμότητα της πυρηνική ενέργειας στη χώρα μας. Οι πρόσφατες εξαγγελίες του Έλληνα Πρωθυπουργού στη Σύνοδο Πυρηνικής Ενέργειας στο Παρίσι αποτελούν το πρώτο επίσημο θεσμικό βήμα της χώρας μας προς αυτή την κατεύθυνση. Είναι μία εξέλιξη την οποία καλωσορίζουμε θερμά.
Είναι σημαντικό να τονισθεί πως το Κράτος δεν έχει δεσμευτεί στην έναρξη πυρηνικού προγράμματος. Έχει όμως κάνει το πρώτο επίσημο βήμα διερεύνησης του ενδεχομένου η πυρηνική ενέργεια να αποκτήσει θέση στο μελλοντικό ενεργειακό της μείγμα, με τη σύσταση διυπουργικής επιτροπής, η οποία θα εισηγηθεί σχετικά προς την κυβέρνηση. Η επιτροπή αυτή, θα εξετάσει με συστηματικό τρόπο ακολουθώντας διεθνείς προτάσεις και κανονισμούς μέσα στα επόμενα χρόνια εάν η πυρηνική ενέργεια μπορεί να αποτελέσει μία βιώσιμη και ρεαλιστική λύση για τη χώρα μας. Ανεξαρτήτως εάν η Ελλάδα κατασκευάσει πυρηνικούς αντιδραστήρες ή όχι, θα έχει παρθεί μία ολοκληρωμένη απόφαση για ένα πολύπλοκο θέμα με βάση αντικειμενικά κριτήρια και όχι ιδεολογικούς δογματισμούς.
Επιγραμματικά, η Ελλάδα πραγματοποίησε το πρώτο πολύ σημαντικό βήμα για την έναρξη του πυρηνικού της προγράμματος. Είναι μία εξέλιξη που οι περισσότεροι δεν θα την περίμεναν. Υπολείπονται να γίνουν αρκετές ακόμα ενέργειες τόσο από το Κράτος όσο και από τον ιδιωτικό τομέα για να δούμε την πυρηνική ενέργεια στο μείγμα μας. Παρόλο αυτά, συγκρατημένη αισιοδοξία υπάρχει και το πρώτο λιθαράκι έχει ήδη μπει για κάτι που θα αποτελέσει ιστορικά το μεγαλύτερο ελληνικό έργο.
- Οι μικροί αρθρωτοί αντιδραστήρες προβάλλονται διεθνώς ως η «νέα γενιά» πυρηνικής τεχνολογίας. Ποια είναι τα βασικά πλεονεκτήματα των SMR σε σχέση με τα παραδοσιακά πυρηνικά εργοστάσια και γιατί θεωρείτε ότι θα μπορούσαν να έχουν εφαρμογή στην Ελλάδα;
Η τεχνολογία των μικρών αρθρωτών αντιδραστήρων (στα αγγλικά Small Modular Reactors – SMRs) αναπτύσσετε από δεκάδες εταιρίες σε όλο τον κόσμο, με τις πρωτοπόρες εξ ’αυτών να δραστηριοποιούνται τα τελευταία περίπου 20 χρόνια.
Τις τελευταίες ημέρες, και ειδικά μετά τις εξαγγελίες του Έλληνα Πρωθυπουργού, έχει υπάρξει ένα ιδιαίτερο ενδιαφέρον από την εγχώρια κοινωνία για αυτήν την τεχνολογία ενώ έχουν γραφτεί ήδη πολλές αναλύσεις σε διαδικτυακά και έντυπα μέσα για τις εφαρμογές της και τις προεκτάσεις της.
Επιγραμματικά, οι SMRs είναι πυρηνικοί αντιδραστήρες που έχουν μέγιστη ισχύ μέχρι τα 300 μεγαβάτ χρησιμοποιώντας υψηλότατα συστήματα ασφαλείας. Οι πρώτοι SMRs έχουν κατασκευαστεί ήδη στην Ανατολή, ενώ στην Δύση βρίσκονται σε στάδιο κατασκευής και ανάπτυξης. Ο πρώτος SMR στον δυτικό κόσμο θα λειτουργεί μέχρι το τέλος της δεκαετίας στο Οντάριο του Κανάδα και θα είναι τεχνολογίας General Electric Vernova.
Για την Ελλάδα η τεχνολογία των SMRs θα μπορούσε να αποτελέσει μία υποστηρικτική λύση για την επίτευξη των μελλοντικών ενεργειακών και κλιματικών στόχων της χώρας. Συνεπώς, δεν μιλάμε για μία τεχνολογία η οποία θα χρησιμοποιηθεί στην Ελλάδα αύριο ή σε 5 χρόνια. Λόγω της μικρότερης ισχύς τους, οι SMRs μπορούν να αντικαταστήσουν εν μέρη το φορτίο βάσης που καλύπτεται σήμερα στη χώρα μας από φυσικό αέριο και λιγνίτη. Παράλληλα μπορούν να αποτελέσουν μία επιλογή για αρκετές βιομηχανικές ενεργοβόρες εφαρμογές που θα μας απασχολήσουν εντός των επόμενων δεκαετιών, όπως η ηλεκτροδότηση των data center, η ενεργειακή βιωσιμότητα της τσιμεντοπαραγωγής της χαλυβουργίας και των διυλιστηρίων καθώς και ενεργειακή υποστήριξη των λιμανιών μας για την ηλεκτροδότηση πλοίων από ξηράς κατά τον ελλιμενισμό τους (cold ironing). Τέλος, η εγκατεστημένη ισχύς τους, που είναι πιο κοντά σε εκείνη των θερμικών σταθμών, καθώς και η μεγαλύτερη λειτουργική τους ευελιξία, μπορούν να διευκολύνουν την ένταξή τους στο ελληνικό δίκτυο. Παράλληλα, περιορίζονται οι ανάγκες για πρόσθετες επενδύσεις στο δίκτυο, αποφεύγοντας έτσι σημαντική αύξηση του συνολικού κόστους του συστήματος.
Κοιτώντας το μέλλον, η ωρίμανση της τεχνολογίας των SMRs και της εφοδιαστικής τους αλυσίδας απαιτεί μια χρονική διάρκεια λίγων ετών. Ταυτόχρονα, αντίστοιχο χρονικό διάστημα απαιτείται να αναπτυχθεί καταλλήλως και στην βάση των Διεθνών προτύπων το εγχώριο πυρηνικό θεσμικό πλαίσιο, απαραίτητο κομμάτι για την δημιουργία ενός Ελληνικού πυρηνικό προγράμματος.
Έτσι φαίνεται ότι η χρονική συγκύρια είναι ιδανική για την Ελλάδα, καθώς ξεκινώντας σήμερα την ανάπτυξη του πυρηνικού μας προγράμματος, έχουμε την ευχέρεια να επωφεληθούμε από την ταυτόχρονη ωρίμανση των πρώτων SMR τεχνολογιών, επιτρέποντας την μείωση του επενδυτικού ρίσκου. Αυτό, με απλά λόγια, σημαίνει ότι τόσο το κόστος κατασκευής όσο και η χρονική διάρκεια κατασκευής θα είναι σημαντικά μικρότερα αλλά και πιο προβλέψιμα συγκριτικά με τα σημερινά πρωτοπόρα έργα στον Δυτικό κόσμο.
- Η Athlos Energy αποτελεί την πρώτη ιδιωτική πρωτοβουλία στην Ελλάδα που ασχολείται συστηματικά με την προοπτική ενός πυρηνικού προγράμματος. Πώς ξεκίνησε αυτή η προσπάθεια και ποιο είναι σήμερα το βασικό όραμα της εταιρείας για τον ρόλο της πυρηνικής ενέργειας στη χώρα;
Το όραμα μας, όσο ρομαντικό και αν ακούγεται, βασίζεται στην επιθυμία μας να προσφέρουμε, βοηθώντας τη χώρα μας να αναπτυχθεί τόσο βιοτικά όσο και οικονομικά. Σε πολλούς, ίσως αυτό φαίνεται πεζό και κενό, αλλά για εμάς είναι η κινητήρια δύναμη της προσπάθειας μας.
Είχαμε την τύχη να γνωρίσουμε τις αρχές της πυρηνικής φυσικής και μηχανικής από εξαιρετικούς Καθηγητές του ΕΜΠ και να αγαπήσουμε αυτόν τον κλάδο. Για σχεδόν 15 χρόνια ζούμε μακριά από την τόπο μας και τις οικογένειες μας, εργαζόμενοι στην ελβετική πυρηνική βιομηχανία. Μέσω της πολυετούς μας πρακτικής ενασχόλησης σε αυτόν τον πολυσύνθετο τομέα, μας έγινε σαφές πως η ανάπτυξη μίας χώρας σχετίζεται με την ενεργειακή ανεξαρτησία, ασφάλεια και επάρκεια. Κάτι το οποίο επιτυγχάνεται για δεκαετίες σε δεκάδες χώρες μέσω της πυρηνικής ενέργειας.
Για αυτό το λόγο, τα τελευταία 4 χρόνια ξεκινήσαμε την προσπάθεια μας, η οποία επισημοποιήθηκε με την σύσταση της εταιρείας μας, Athlos Energy, τον Σεπτέμβριο του 2024. Όταν ελάχιστοι αναφερόντουσαν σε αυτή την τεχνολογία, εμείς αποφασίσαμε να βγούμε τολμηρά μπροστά, δουλεύοντας με πάθος και επιμονή ώστε να έχει και η Ελλάδα την επιλογή της ανάπτυξης μέσω της πυρηνικής ενέργειας.
Επιλέξαμε συνειδητά να επικεντρωθούμε στην απλή και κατανοητή επικοινωνία με την κοινωνία για τα πλεονεκτήματα και τις προκλήσεις της πυρηνικής τεχνολογίας, παρεκκλίνοντας από τυπικές προσεγγίσεις του παρελθόντος όπου υπήρχε λίγη έως καθόλου εκλαΐκευση της επιστήμης. Αφιερώσαμε (και συνεχίζουμε να αφιερώνουμε) ενέργεια και χρόνο για να φέρουμε τον δημόσιο διάλογο ένα βήμα παραπέρα. Θέλουμε να πιστεύουμε πως, σε έναν βαθμό, έχουμε συμβάλει και εμείς στην σημερινή κατάσταση και νιώθουμε περήφανοι για αυτό.
Οι δράσεις μας όμως έχουν κι ένα ξεκάθαρο επιχειρηματικό σχέδιο. Όσο φιλόδοξο και αν ακούγεται, η Athlos Energy είναι η μοναδική εταιρεία που στοχεύει στην κατασκευή πυρηνικού εργοστασίου στην Ελλάδα. Έχουμε συγκεκριμένη στρατηγική και χρονοδιάγραμμα ενώ παράλληλά τρέχουμε τις πρώτες προκαταρκτικές μελέτες σκοπιμότητας συνεργαζόμενοι με ειδικούς φορείς τόσο στην χώρα μας όσο και από το εξωτερικό.
Ο βαθμός επιτυχίας ενός τέτοιου εγχειρήματος έγκειται στην κατανόηση και αποδοχή της πυρηνικής ενέργειας από την κοινωνία. Για το λόγο αυτό, η ουσιαστική πληροφόρηση και εξοικείωση του κοινού με τα οφέλη και τις προκλήσεις που συνεπάγεται η πυρηνική τεχνολογία, αποτελεί εξίσου σημαντικό μέρος των δραστηριοτήτων μας όσο και το καθαρά επιχειρηματικό σκέλος.
- Η Ελλάδα έχει επενδύσει έντονα τα τελευταία χρόνια στις ανανεώσιμες πηγές ενέργειας. Με ποιον τρόπο μπορεί η πυρηνική ενέργεια να λειτουργήσει συμπληρωματικά με τις ΑΠΕ στο ενεργειακό μίγμα της χώρας;
Η πυρηνική ενέργεια δρα συμπληρωματικά με τις ΑΠΕ σε πολλές χώρες εδώ και αρκετά χρόνια ήδη. Υπάρχει συχνά η αίσθηση ότι η πυρηνική ενέργεια και οι ΑΠΕ είναι δύο αντίπαλα στρατόπεδα. Η πραγματικότητα είναι διαφορετική.
Αν μία χώρα θέλει όντως να έχει ένα πράσινο ενεργειακό μείγμα, θα χρειαστεί να απανθρακοποίησει το φορτίο βάσης το οποίο παρέχει την ελάχιστη σταθερή ισχύ σε μία χώρα 24 ώρες την ημέρα ανεξαρτήτως καιρικών συνθηκών. Σήμερα το φυσικό αέριο και ο λιγνίτης αποτελεί το φορτίο βάσης στην Ελλάδα. Και οι δύο αυτές εφαρμογές είναι ρυπογόνες καθώς βασίζονται στην καύση υδρογονανθράκων. Εξ’ ορισμού, η παραγωγή ενέργειας μέσω πυρηνικών εφαρμογών είναι μία καθαρή διαδικασία χωρίς να εκλύει ρύπους στο περιβάλλον. Συνεπώς, ο συνδυασμός ΑΠΕ και πυρηνικής ενέργειας είναι ο βέλτιστος για την επίτευξη των κλιματικών στόχων και βιωσιμότητας μίας χώρας.
Σήμερα, αυτό δεν αποτελεί μία υποσχόμενη θεωρία. Τα ευρωπαϊκά στοιχεία είναι άκρως βοηθητικά καθώς χώρες όπως η Γαλλία, η Ελβετία, η Σουηδία και η Φινλανδία έχουν επιτύχει εδώ και χρόνια την πράσινη βιωσιμότητας τους βασιζόμενες σε ενεργειακά μείγματα ΑΠΕ και πυρηνικών καταφέρνοντας παράλληλα να έχουν και τις ελκυστικότερες/σταθερότερες τιμολογήσεις ηλεκτρικού ρεύματος. Ένας τέτοιος συνδυασμός θα μπορούσε να αποτελέσει δυνητική λύση και για την Ελλάδα εφόσον αναλυθεί διεξοδικά κατανοώντας πλήρως τα πλεονεκτήματα και τις προκλήσεις.
Η Πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, ξεκαθάρισε επίσης στο Παρίσι στις 10/03/26 ότι η Ευρώπη χρειάζεται ένα ισορροπημένο ενεργειακό μείγμα, όπου η πυρηνική ενέργεια έχει θέση δίπλα στις ΑΠΕ, στα δίκτυα και στην αποθήκευση, ενώ οι νέοι αντιδραστήρες μπορούν να αποτελέσουν και ευρωπαϊκό βιομηχανικό πλεονέκτημα, εξασφαλίζοντας την ενεργειακή αυτάρκεια και αυτονομία.
- Ένα από τα βασικά ζητήματα στη δημόσια συζήτηση για την πυρηνική ενέργεια είναι η κοινωνική αποδοχή. Πώς πιστεύετε ότι μπορεί να ανοίξει ένας ουσιαστικός διάλογος στην Ελλάδα για το θέμα, βασισμένος σε επιστημονικά δεδομένα και όχι σε φόβους ή στερεότυπα;
Όταν ξεκινήσαμε την πρωτοβουλία μας με την Athlos, ακούγαμε συχνά ότι ο κόσμος θα είναι κατά 90% αρνητικά προσκείμενος στη χρήση της πυρηνικής ενέργειας στη χώρα μας. Για την καλύτερη κατανόηση της κοινωνικής αποδοχής αυτής της τεχνολογίας στην Ελλάδα, πραγματοποιήσαμε την πρώτη ολοκληρωμένη δημοσκόπηση τον Αύγουστο του 2025 σε συνεργασία με την εταιρεία ερευνών MARC. Τα αποτελέσματα ήταν αρκετά διαφορετικά από αυτά που αρχικά φανταζόμασταν.
Το 30% της ελληνικής κοινωνίας δηλώνει θετικά προσκείμενο στη χρήση πυρηνικής ενέργειας στη χώρα μας, το 21% έχει μία ουδέτερη άποψη, ενώ το 43% τοποθετείτε αρνητικά. Είναι μία ένδειξη πως η αντίθεση στη χρήση αυτής της τεχνολογίας δεν αποτελεί την πλειοψηφία, ειδικά αν σκεφτούμε πως το 2018 σε έρευνα της Ελληνικής Επιτροπής Ατομικής Ενέργειας σχεδόν 3 στους 4 πολίτες ήταν αντίθετοι στην πυρηνική ενέργεια. Φαίνεται λοιπόν ξεκάθαρα ότι υπάρχει μια ανοδική τάση αποδοχής της πυρηνικής ενέργειας, η οποία δεν αποτελεί έκπληξη για εμάς καθώς ακολουθεί την γενικότερη τάση στο σύνολο των Ευρωπαϊκών χωρών.
Ξεκάθαρα, χωρίς την κοινωνική αποδοχή είναι αδύνατο ένα πυρηνικό πρόγραμμα να εφαρμοστεί. Στη χώρα μας σήμερα δεν υπάρχει ακόμα μία συντονισμένη στρατηγική για την ενημέρωση του κόσμου σχετικά με το τι είναι η πυρηνική ενέργεια. Ο κόσμος συχνά δεν γνωρίζει, φοβάται, και αυτόματα γίνεται καχύποπτος. Τόσο εμείς όσο και άλλοι επαγγελματίες της πυρηνικής βιομηχανίας έχουμε επενδύσει στην ενημέρωση του κόσμου για αυτό το θέμα, αρθρογραφώντας, δίνοντας συνεντεύξεις, μιλώντας με κοινωνικές ομάδες και απαντώντας κρίσιμα ερωτήματα των συμπολιτών μας. Αυτό είναι ίσως το πρώτο μικρό βήμα για έναν δημόσιο διάλογο.
Ο δημόσιος διάλογος ενδυναμώθηκε ειδικά την τελευταία εβδομάδα μετά την παρουσία του κ. Μητσοτάκη στην Σύνοδο για την Πυρηνική Ενέργεια στο Παρίσι. Δεκάδες άρθρα και συνεντεύξεις έχουν δημοσιευθεί δίνοντας τη δυνατότητα στους πολίτες μας να εμβαθύνουν σε ένα ιδιαίτερο πολύπλοκο θέμα.
Είναι σημαντικό να τονισθεί ότι αυτή είναι μια διαδικασία η οποία δεν μπορεί να γίνει από την μια μέρα στην άλλη. Χρειάζεται χρόνος ώστε να ωριμάσει η κουβέντα και να εξοικειωθεί η κοινωνία με τα πλεονεκτήματα και τις προκλήσεις της πυρηνικής ενέργειας. Ταυτόχρονα, οι όποιοι φόβοι ή αντιρρήσεις θα πρέπει να ακουσθούν και να αποτελέσουν ανοιχτά μέρος του δημόσιου διαλόγου. Σε καμιά χώρα παγκόσμιος δεν υπάρχει καθολική αποδοχή της πυρηνικής ενέργειας. Συνεπώς οι όποιες αρνητικές φωνές δεν αποτελούν Ελληνική πρωτοπορία αλλά μέρος μια σοβαρής και τεκμηριωμένης συζήτησης που συμβαίνει σε κάθε χώρα.
Όσο η ενημέρωση πραγματοποιείται με βάση στοιχεία και παραγωγικό διάλογο χωρίς δογματισμούς και δαιμονοποιήσεις, είμαστε αισιόδοξοι πως η χώρα μας θα έχει κάνει άλλο ένα βήμα προς τη θετική κατεύθυνση.
- Τελευταία χρόνια ανοίγει διεθνώς η συζήτηση για τα πλωτά πυρηνικά εργοστάσια (Floating Nuclear Power Plants – FNPPs), μια τεχνολογία που φαίνεται να συγκεντρώνει ιδιαίτερο ενδιαφέρον και από τον ελληνικό ναυτιλιακό κλάδο. Πώς αξιολογείτε αυτή την προοπτική; Θα μπορούσε μια τέτοια λύση να αποτελέσει στο μέλλον εναλλακτική επιλογή για την ενεργειακή ασφάλεια της Ελλάδας ή για εφαρμογές που συνδέονται με τη ναυτιλία;
Τα FNPPs είναι μία εφαρμογή της πυρηνικής τεχνολογίας που λειτουργεί ήδη στη Ρωσία τροφοδοτώντας με ηλεκτρισμό τις απομακρυσμένες περιοχές της Σιβηρίας. Αρκετές εταιρίες στο δυτικό κόσμο αναπτύσσουν πλωτούς αντιδραστήρες οι οποίοι θα μπορούσαν να αποτελέσουν μία επιπλέων λύση για ενεργειακή ανεξαρτησία και απανθρακοποίηση. Σήμερα ειδικοί του κλάδου εργάζονται τόσο στις τεχνολογικές προκλήσεις αυτής της εφαρμογής όσο και στις λύσεις των νομοθετικών δυσκολιών σε διεθνές επίπεδο. Για αυτό το λόγο, τα FNPPs θα χρειασθούν «θεωρητικά» μεγαλύτερο χρόνο ωρίμανσης συγκριτικά με συμβατικά SMRs, και θα μπορούσαν να βρίσκονται στην αγορά εντός των επόμενων 15 ετών.
Παράλληλα, όπως ήδη γνωρίζετε, ο ναυτιλιακός κλάδος πρέπει να επιτύχει σχεδόν μηδενικές εκπομπές έως το 2050. Οι Έλληνες εφοπλιστές δηλώνουν εδώ και αρκετά χρόνια πως αυτός ο στόχος είναι πρακτικά αδύνατο να επιτευχθεί με τα υπάρχουσα εναλλακτικά καύσιμα. Συνεπώς εξετάζεται σε πολλές χώρες κατά πόσο η χρήση πυρηνικής ενέργειας θα μπορούσε να αντικαταστήσει τις μηχανές εσωτερικές καύσης των δεξαμενόπλοιων, πλοίων μεταφοράς εμπορευματοκιβωτίων και bulk carriers. Αυτή η συζήτηση δεν θα μπορούσε να μην απασχολεί και τους Έλληνες πλοιοκτήτες, καθώς κατέχουν το 20% του παγκόσμιου εμπορικού στόλου.
Εν κατακλείδι, η πυρηνική ναυτιλία συνιστά ένα νέο και ιδιαιτέρως σημαντικό κεφάλαιο για την πυρηνική βιομηχανία, καθώς φιλοδοξεί να δώσει απαντήσεις σε υπαρκτές ανάγκες της διεθνούς ενεργειακής και ναυτιλιακής πραγματικότητας. Η πυρηνική πρόωση και τα πλωτά πυρηνικά εργοστάσια δεν αποτελούν απλώς τεχνολογικές επιλογές του μέλλοντος, αλλά λύσεις που μπορούν να ενταχθούν με ουσιαστικό τρόπο στη διεθνή ενεργειακή στρατηγική. Σε αυτή τη συζήτηση, η Ελλάδα έχει κάθε λόγο να βρίσκεται στην πρώτη γραμμή, αξιοποιώντας το ειδικό βάρος και τον πρωταγωνιστικό της ρόλο στην παγκόσμια ναυτιλία.
- Σε διεθνές επίπεδο φαίνεται να υπάρχει τελευταία χρόνια μια σαφής επαναφορά της πυρηνικής ενέργειας στην ενεργειακή ατζέντα. Πόσο έχει εξελιχθεί η πυρηνική τεχνολογία σε σχέση με την εποχή ατυχημάτων όπως το Τσερνομπίλ; Πόσο ασφαλείς θεωρούνται σήμερα οι σύγχρονες πυρηνικές τεχνολογίες και ποια είναι η εικόνα που υπάρχει τώρα στην Ευρώπη, ποιες χώρες προχωρούν ήδη σε νέο σχεδιασμό ή επενδύσεις σε πυρηνικά έργα;
Και τα τρία πυρηνικά ατυχήματα του Three Mile Island, Chernobyl και Fukushima, επέβαλαν την εντατικοποίηση και περαιτέρω αυστηροποίηση τόσο των διεθνών όσο και των εγχώριων κανόνων ασφαλείας. Η πυρηνική βιομηχανία επενδύει τεράστια ποσά για τη συνεχή βελτίωση των συστημάτων λειτουργίας και ασφάλειας των πυρηνικών εγκαταστάσεων. Όπως κάθε τεχνολογικός κλάδος, έτσι και η πυρηνική τεχνολογία, αναπτύσσετε συνεχώς ακολουθώντας τις τελευταίες εξελίξεις στην έρευνα. Οι πυρηνικοί αντιδραστήρες σήμερα επιδεικνύουν σε παγκόσμιο επίπεδο το υψηλότερο βαθμό λειτουργικής αριστείας εναρμονισμένοι με τα αυστηρότερα πρωτόκολλα ασφαλείας.
Σε παγκόσμιο επίπεδο, δεκάδες χώρες επενδύουν στρατηγικά στην περαιτέρω ανάπτυξη των πυρηνικών τους προγραμμάτων με την επέκταση λειτουργίας υφιστάμενων σταθμών πέρα των 60 ετών ή και με την κατασκευή νέων μονάδων. Παράλληλα, πάνω από δέκα χώρες βρίσκονται στην ανάπτυξη των πρώτων τους πυρηνικών μονάδων και θα ενταχθούν στην “πυρηνική οικογένεια” μέσα σε λίγα χρόνια.
Η γειτονιά της Ελλάδας μπορεί να χαρακτηριστεί ως πυρηνική. Η Βουλγαρία και η Ρουμανία έχουν επιτυχημένα πυρηνικά προγράμματα για αρκετές δεκαετίας εξασφαλίζοντας την ενεργειακή τους επάρκεια και ανεξαρτησία. Στον βουλγαρικό σταθμό Kozloduy έχει συμφωνηθεί η κατασκευή δύο νέων μονάδων αμερικανικής τεχνολογίας συνολικής ισχύος άνω των 2000 μεγαβάτ. Στην Τουρκία προβλέπεται εντός του χρόνου η έναρξη λειτουργίας της πρώτης πυρηνικής μονάδας στο Akkuyu, βόρεια της Κύπρου, ενώ τρεις περαιτέρω μονάδες θα συνδεθούν στο δίκτυο μέσα στα επόμενα χρόνια. Πλάνα για δύο νέες εγκαταστάσεις στην Σινώπη και στα σύνορα με την Θράκη βρίσκονται ύπο διαπραγματεύσεις. Στην Αίγυπτο επίσης κατασκευάζονται τέσσερις μονάδες ρωσικής τεχνολογίας στο El Dabaa, ενώ η Σερβία έχει συμφωνήσει με την Γαλλική EDF την έναρξη προκατασκευαστικών μελετών για τις πρώτες τους μονάδες. Το Ιταλικό κοινοβούλιο έχει αποφασίσει την προετοιμασία σχεδίου νόμου για την επανεισαγωγή της πυρηνικής ενέργειας στο ενεργειακό τους μείγμα. Πολλές ακόμα χώρες έχουν δεσμευτεί ή εκδηλώσει ενδιαφέρον για δημιουργία πυρηνικού προγράμματος ή επανεξέταση/επανεκκίνηση των πυρηνικών τους προγραμμάτων. Εξέχουσα θέση στα Ευρωπαϊκά δεδομένα αποτελεί η Πολωνία, έχοντας ένα αρκετά φιλόδοξο σχέδιο και όντας η χώρα όπου οι πρώτοι νέοι SMRs και μεγάλοι αντιδραστήρες Αμερικάνικης τεχνολογίας πρόκειται να κατασκευαστούν και να λειτουργήσουν στις αρχές τις επόμενης δεκαετίας.
Κλείνοντας, αξίζει να τονίσουμε ότι 38 χώρες επιβεβαίωσαν στη Σύνοδο για την Πυρηνική Ενέργεια στο Παρίσι στις 10/03/26 το στόχο για τριπλασιασμό της παγκόσμιας πυρηνικής ισχύος έως το 2050 ως εργαλείο για κλιματικούς στόχους, ενεργειακή ασφάλεια και αξιόπιστη ηλεκτροπαραγωγή. Βέλγιο, Βραζιλία, Κίνα και Ιταλία είναι τα νεότερα μέλη αυτής της ομάδας χωρών δίνοντας επιπλέον πολιτικό βάρος στη διεθνή τάση υπέρ της πυρηνικής ενέργειας και δείχνοντας ότι η σχετική δέσμευση, που ξεκίνησε στην COP28, συνεχίζει να διευρύνεται.
- Ποιες είναι οι επόμενες κινήσεις της Athlos Energy; Υπάρχουν ήδη μελέτες ή συνεργασίες που εξετάζουν συγκεκριμένα σενάρια αξιοποίησης πυρηνικής τεχνολογίας στην Ελλάδα τα επόμενα χρόνια;
Έχουμε ένα ξεκάθαρο επιχειρηματικό σχέδιο. Όπως έχουμε δηλώσει από την στιγμή της ίδρυσης μας, ο στόχος μας είναι να προετοιμάζουμε το πρώτο πυρηνικό πρότζεκτ στην Ελλάδα. Έχουμε ολοκληρώσει επιτυχώς ήδη τον πρώτο γύρο χρηματοδότησης μας, και είμαστε σε διαδικασία ολοκλήρωσης των προκαταρκτικών μας μελετών που θα μας επιτρέψουν να έχουμε την πρώτη ποσοτική ανάλυση για τις εφαρμογές και τις επιπτώσεις της πυρηνικής ενέργειας στη χώρα μας.
Παράλληλα επενδύουμε στην ενημέρωση όλων των ενδιαφερόμενων φορέων για το πλάνο μας και ερευνούμε στρατηγικές συνεργασίες για την επιτυχία των στόχων μας. Αισιοδοξούμε πως εντός της επόμενης δεκαετίας θα έχουμε έτοιμη την άδεια κατασκευής του πρώτου πυρηνικού αντιδραστήρα στην Ελλάδα, λαμβάνοντας υπόψη την παράλληλη δημιουργία των θεσμικού πλαισίων ως μέρος ανάπτυξης του Ελληνικού πυρηνικού προγράμματος.
Γνωρίζουμε πως το πλάνο μας είναι ιδιαίτερα φιλόδοξο και η επίτευξη του θα αποτελέσει έναν πραγματικό άθλο. Εργαζόμαστε όμως με ιδιαίτερο πάθος και αγάπη για τη επίτευξη του στόχου μας και πιστεύουμε πως μέσω κατάλληλων συνεργασιών θα πραγματοποιήσουμε το όραμα μας.