Μνήμες από την ενεργειακή κρίση του 2022 ξυπνά το νέο ράλι στις τιμές του φυσικού αερίου και της ηλεκτρικής ενέργειας, με την αγορά να εισέρχεται στον Νοέμβριο χωρίς ενδείξεις αποκλιμάκωσης. Το φυσικό αέριο κινείται κοντά στα 100 ευρώ/MWh, το πετρέλαιο Brent έχει ξεπεράσει τα 115 δολάρια το βαρέλι και η χονδρεμπορική τιμή του ρεύματος παραμένει σε υψηλά επίπεδα, προμηνύοντας νέες επιβαρύνσεις για νοικοκυριά και επιχειρήσεις.
Η άνοδος των διεθνών τιμών μεταφέρεται σταδιακά στη λιανική αγορά, με τα πράσινα τιμολόγια να αναμένεται να αυξηθούν για πέμπτο συνεχόμενο μήνα. Την ίδια στιγμή, η δυνατότητα των καταναλωτών να προστατευθούν από τις διακυμάνσεις περιορίζεται, καθώς οι προμηθευτές αντιμετωπίζουν υψηλότερο κόστος προμήθειας ενέργειας και δυσκολεύονται να διατηρήσουν ιδιαίτερα ανταγωνιστικές σταθερές χρεώσεις.
Μέσα σε αυτό το περιβάλλον, η επόμενη κίνηση της ΔΕΗ αποκτά ιδιαίτερη σημασία, καθώς η προωθητική διάθεση του σταθερού προγράμματος myHome Online με χρέωση 11,5 λεπτών/kWh ολοκληρώνεται, σύμφωνα με τις πληροφορίες της αγοράς, στις 31 Οκτωβρίου. Το ερώτημα είναι αν η προσφορά θα παραταθεί ή αν θα αντικατασταθεί από νέο πρόγραμμα με αντίστοιχους όρους, σε μια περίοδο κατά την οποία οι καταναλωτές αναζητούν τρόπους να περιορίσουν το ενεργειακό τους κόστος.
Χονδρική σε τροχιά ενεργειακής κρίσης
Η εικόνα στη χονδρεμπορική αγορά ηλεκτρισμού αποτυπώνει την ένταση των πιέσεων. Η μέση τιμή του Οκτωβρίου διαμορφώνεται κοντά στα 190 ευρώ/MWh, έναντι περίπου 110 ευρώ/MWh τον αντίστοιχο μήνα του 2025. Σε 14 από τις πρώτες 27 ημέρες του μήνα, η ημερήσια μέση τιμή ξεπέρασε τα 200 ευρώ/MWh, ενώ στις 25 Οκτωβρίου έφτασε τα 258,52 ευρώ/MWh, το υψηλότερο επίπεδο του έτους.
Για την επόμενη ημέρα, η τιμή υποχώρησε στα 224,85 ευρώ/MWh, παραμένοντας ωστόσο σε ιδιαίτερα υψηλά επίπεδα. Έως τις 26 Οκτωβρίου, η μέση χονδρεμπορική τιμή του μήνα είχε φτάσει τα 187,68 ευρώ/MWh, ενώ η ανοδική πορεία που ξεκίνησε από τον Ιούλιο έχει οδηγήσει σε σωρευτική επιβάρυνση άνω του 70%.
Ακόμη πιο ανησυχητικές είναι οι ενδείξεις από την προθεσμιακή αγορά. Τα συμβόλαια για την ελληνική αγορά ηλεκτρισμού προμηνύουν μέση τιμή 222 ευρώ/MWh για τον Νοέμβριο, υπερδιπλάσια από τα 106,45 ευρώ/MWh του Νοεμβρίου 2025. Για τον Δεκέμβριο, η εκτίμηση βρίσκεται στα 213 ευρώ/MWh, έναντι περίπου 110 ευρώ/MWh τον αντίστοιχο μήνα του προηγούμενου έτους.
Οι προβλέψεις αυτές ενισχύουν την ανησυχία για έναν δύσκολο χειμώνα, καθώς η υψηλή ζήτηση λόγω των χαμηλότερων θερμοκρασιών δεν έχει ακόμη εκδηλωθεί. Παράλληλα, η άνοδος των τιμών του φυσικού αερίου επιβαρύνει το κόστος ηλεκτροπαραγωγής και περιορίζει τα περιθώρια συγκράτησης των χρεώσεων στη λιανική.
Φυσικό αέριο κοντά στα 100 ευρώ και πετρέλαιο πάνω από τα 115 δολάρια
Καθοριστικός παράγοντας για την πορεία της ηλεκτρικής ενέργειας είναι η νέα άνοδος του φυσικού αερίου στον ευρωπαϊκό κόμβο TTF. Η τιμή του ξεπέρασε τα 96-97 ευρώ/MWh και πλησιάζει πλέον το όριο των 100 ευρώ/MWh, έχοντας καταγράψει αύξηση περίπου 200% σε ετήσια βάση.
Η εξέλιξη αυτή επιβαρύνει άμεσα τις μονάδες ηλεκτροπαραγωγής που χρησιμοποιούν φυσικό αέριο, ιδιαίτερα όταν οι καιρικές συνθήκες περιορίζουν την παραγωγή από ανανεώσιμες πηγές και αυξάνουν την ανάγκη κάλυψης της ζήτησης από συμβατικές μονάδες.
Στην ίδια κατεύθυνση λειτουργούν οι μειωμένες διαθέσιμες ποσότητες ενέργειας από άλλες πηγές. Σύμφωνα με τα στοιχεία που αφορούν την ευρύτερη περιοχή της Νοτιοανατολικής Ευρώπης, η πυρηνική παραγωγή είναι μειωμένη κατά 15% από την αρχή του έτους, η υδροηλεκτρική παραγωγή κατά 31%, ενώ το κόστος των δικαιωμάτων εκπομπών CO2 έχει αυξηθεί κατά 14%.
Την εικόνα συμπληρώνει η άνοδος του πετρελαίου Brent, το οποίο κινείται στην περιοχή των 114-118 δολαρίων το βαρέλι. Οι υψηλές τιμές επιβαρύνουν συνολικά την αγορά καυσίμων, από τη βενζίνη και το ντίζελ έως το πετρέλαιο θέρμανσης, ενισχύοντας τις πιέσεις στους οικογενειακούς προϋπολογισμούς ενόψει του χειμώνα.
Παράλληλα, η αβεβαιότητα για τη διαθεσιμότητα υγροποιημένου φυσικού αερίου (LNG) από τη Μέση Ανατολή, τα επίπεδα των ευρωπαϊκών αποθεμάτων και την πορεία των καιρικών συνθηκών δυσκολεύει τις προβλέψεις για την εξέλιξη των τιμών τους επόμενους μήνες.
Νέες αυξήσεις στα πράσινα τιμολόγια
Οι αυξημένες τιμές στη χονδρική προμηνύουν νέες ανατιμήσεις στα πράσινα τιμολόγια του Νοεμβρίου, τα οποία αναμένεται να ανακοινωθούν τις τελευταίες ημέρες του Οκτωβρίου. Η μέση χρέωση της συγκεκριμένης κατηγορίας είχε ήδη φτάσει τον Οκτώβριο στα 23,5 λεπτά/kWh, αυξημένη κατά περίπου 30% σε σχέση με τον Ιούλιο, όταν βρισκόταν στα 17,7 λεπτά/kWh.
Για τους πελάτες των τριών μεγαλύτερων παρόχων, οι οποίοι αντιπροσωπεύουν το μεγαλύτερο μέρος της αγοράς των πράσινων τιμολογίων, η μέση χρέωση αυξήθηκε από τα 14,9 στα 17,7 λεπτά/kWh στο ίδιο διάστημα, καταγράφοντας άνοδο περίπου 19%.
Το μέγεθος των νέων αυξήσεων θα εξαρτηθεί από την εμπορική πολιτική κάθε προμηθευτή και από το ποσοστό του κόστους που θα επιλέξει να απορροφήσει. Οι μεγαλύτεροι πάροχοι εκτιμάται ότι θα επιχειρήσουν να συγκρατήσουν τις χρεώσεις, απορροφώντας μέρος της ανόδου της χονδρικής, ενώ οι μικρότεροι ενδέχεται να έχουν στενότερα περιθώρια κινήσεων.
Περίπου 3 εκατομμύρια καταναλωτές παραμένουν στα πράσινα τιμολόγια και είναι εκτεθειμένοι στις μηνιαίες διακυμάνσεις. Τον Οκτώβριο, οι χρεώσεις στην αγορά κυμάνθηκαν από 14,7 έως 27 λεπτά/kWh, ενώ η αύξηση της κατανάλωσης κατά τους χειμερινούς μήνες μπορεί να ενισχύσει αισθητά την τελική επιβάρυνση.
Ιδιαίτερα εκτεθειμένα είναι τα νοικοκυριά που χρησιμοποιούν ηλεκτρικό ρεύμα για θέρμανση και υπερβαίνουν τα όρια κατανάλωσης στα προγράμματα με κλιμακωτές χρεώσεις. Σε αυτές τις περιπτώσεις, η χαμηλότερη τιμή που ισχύει για τις πρώτες κιλοβατώρες δεν εξασφαλίζει αντίστοιχη προστασία για το σύνολο της κατανάλωσης.
Πιέσεις δέχονται και οι επιχειρήσεις που παραμένουν σε κυμαινόμενα τιμολόγια, καθώς το αυξημένο ενεργειακό κόστος περιορίζει τα περιθώρια κέρδους και δυσκολεύει τον προγραμματισμό των δαπανών τους.
Το στοίχημα των σταθερών τιμολογίων και η προσφορά της ΔΕΗ
Με την κυβέρνηση να μην προκρίνει, προς το παρόν, την επιστροφή σε οριζόντιες επιδοτήσεις ηλεκτρικού ρεύματος, η έμφαση δίνεται στα σταθερά συμβόλαια ως μέσο προστασίας από τις διακυμάνσεις της αγοράς. Η στρατηγική αυτή, ωστόσο, προϋποθέτει ότι θα εξακολουθήσουν να υπάρχουν διαθέσιμα προγράμματα με ανταγωνιστικές χρεώσεις.
Σε αυτό το πλαίσιο, η προσφορά της ΔΕΗ για το myHome Online με σταθερή τιμή 11,5 λεπτών/kWh αποτέλεσε σημαντικό σημείο αναφοράς για τους καταναλωτές που αναζητούν προβλεψιμότητα στους λογαριασμούς τους. Σύμφωνα με πληροφορίες της αγοράς, το πρόγραμμα προσέλκυσε σημαντικό ενδιαφέρον, τόσο από πελάτες άλλων προμηθευτών όσο και από καταναλωτές που αναζητούσαν διαφορετικό τιμολόγιο.
Με βάση τους ισχύοντες όρους της προσφοράς, οι συμβάσεις που θα ενεργοποιηθούν έως τις 31 Οκτωβρίου διατηρούν τη συμφωνημένη χρέωση για τη δωδεκάμηνη διάρκειά τους. Επομένως, το ερώτημα δεν αφορά όσους έχουν ήδη ενταχθεί στο πρόγραμμα, αλλά τις επιλογές που θα έχουν όσοι αναζητήσουν σταθερό συμβόλαιο μετά τη λήξη της προωθητικής ενέργειας.
Η απόφαση της ΔΕΗ αποκτά έτσι ευρύτερη σημασία για τη λιανική αγορά. Εάν η προσφορά δεν παραταθεί ούτε αντικατασταθεί από αντίστοιχο προϊόν, θα περιοριστούν οι διαθέσιμες επιλογές χαμηλής χρέωσης σε μια περίοδο κατά την οποία το αυξημένο κόστος ενέργειας δυσκολεύει τη διάθεση νέων ανταγωνιστικών σταθερών προγραμμάτων.
Παράλληλα, η πορεία των πράσινων τιμολογίων του Νοεμβρίου θα δείξει σε ποιον βαθμό η επιχείρηση και οι υπόλοιποι μεγάλοι προμηθευτές θα απορροφήσουν τις αυξήσεις της χονδρικής.
Χωρίς άμεση αποκλιμάκωση και με ανοιχτό το ζήτημα των μέτρων
Η κυβέρνηση δεν έχει ανακοινώσει μέχρι στιγμής οριζόντια επιδότηση στους λογαριασμούς ηλεκτρικού ρεύματος, επιδιώκοντας να περιορίσει τις παρεμβάσεις όσο η κατάσταση θεωρείται διαχειρίσιμη. Την ίδια στιγμή, εξετάζονται οι διαθέσιμοι δημοσιονομικοί πόροι για την αντιμετώπιση των αυξημένων ενεργειακών επιβαρύνσεων, ενώ στο μέτωπο των καυσίμων προωθείται η παράταση των επιδοτήσεων στην αντλία για ακόμη ένα δεκαπενθήμερο, έως τις 15 Νοεμβρίου.
Οι προσδοκίες για άμεση ευρωπαϊκή παρέμβαση παραμένουν περιορισμένες. Το Συμβούλιο Υπουργών Ενέργειας στο Λουξεμβούργο, στις 29 Οκτωβρίου, αποτελεί ένα από τα επόμενα σημεία αναφοράς για την παρακολούθηση των εξελίξεων, χωρίς να προκύπτει μέχρι στιγμής σαφής ένδειξη για άμεσα μέτρα που θα ανακόψουν την ανοδική πορεία των τιμών.
Το κρίσιμο ζητούμενο είναι πλέον η διάρκεια του ράλι στο φυσικό αέριο και η επίδρασή του στη χονδρική αγορά ηλεκτρισμού. Εφόσον οι διεθνείς τιμές παραμείνουν σε υψηλά επίπεδα και οι χειμερινές συνθήκες αυξήσουν τη ζήτηση, οι πιέσεις στους λογαριασμούς ρεύματος αναμένεται να συνεχιστούν, καθιστώντας τόσο τη διαθεσιμότητα προσιτών σταθερών προγραμμάτων όσο και τις αποφάσεις για τυχόν μέτρα στήριξης καθοριστικές για νοικοκυριά και επιχειρήσεις.
