Παρά τη σημαντική αποκλιμάκωση των ληξιπρόθεσμων οφειλών το 2025, σχεδόν 3 δισ. ευρώ εξακολουθούν να βαραίνουν τη λιανική αγορά ηλεκτρικής ενέργειας. Έτσι, στην ετήσια έκθεσή της για το 2025, η Ρυθμιστική Αρχή Αποβλήτων, Ενέργειας και Υδάτων (ΡΑΑΕΥ) προειδοποιεί ότι το πρόβλημα παραμένει σοβαρή πηγή χρηματοοικονομικού κινδύνου για τους προμηθευτές, με το κόστος να μετακυλίεται τελικά και στους συνεπείς καταναλωτές.
Βελτίωση της εικόνας, αλλά οι οφειλές παραμένουν υψηλές
Όπως αναφέρει η Αρχή, η εικόνα της αγοράς εμφανίζεται βελτιωμένη σε σύγκριση με τα προηγούμενα χρόνια, ωστόσο οι ληξιπρόθεσμες οφειλές εξακολουθούν να αποτελούν ένα από τα σημαντικότερα διαρθρωτικά προβλήματα του κλάδου. Παρά τη μείωση που καταγράφηκε μέσα στο 2025, οι ανεξόφλητοι λογαριασμοί εξακολουθούν να προσεγγίζουν τα 3 δισ. ευρώ, επιβαρύνοντας τη χρηματοοικονομική θέση των προμηθευτών και αυξάνοντας το κόστος λειτουργίας της αγοράς.
Σύμφωνα με την Ετήσια Έκθεση για τη Λιανική Αγορά Ηλεκτρικής Ενέργειας 2025 της ΡΑΑΕΥ, στις 31 Δεκεμβρίου 2025 οι συνολικές ληξιπρόθεσμες οφειλές ανέρχονταν σε 2,975 δισ. ευρώ. Από αυτές, τα 1,45 δισ. ευρώ αφορούσαν υφιστάμενους πελάτες και τα 1,53 δισ. ευρώ καταναλωτές που είχαν ήδη αποχωρήσει από τον προμηθευτή τους, αφήνοντας ανεξόφλητες υποχρεώσεις.
Παρότι η αποκλιμάκωση σε σχέση με το προηγούμενο έτος είναι αισθητή, η ΡΑΑΕΥ επισημαίνει ότι το μέγεθος των οφειλών εξακολουθεί να επηρεάζει τη βιωσιμότητα των εταιρειών προμήθειας, τη διαχείριση του πιστωτικού κινδύνου και τη συνολική λειτουργία της ανταγωνιστικής αγοράς ηλεκτρικής ενέργειας.
Τέσσερις στις δέκα παροχές με ληξιπρόθεσμες οφειλές
Η έκταση του προβλήματος αποτυπώνεται και στον αριθμό των παροχών που εμφανίζουν ανεξόφλητους λογαριασμούς. Σύμφωνα με την έκθεση, σχεδόν 2,9 εκατ. παροχές ηλεκτρικού ρεύματος παρουσιάζουν ληξιπρόθεσμες οφειλές, σε σύνολο περίπου 7,2 εκατ. παροχών πανελλαδικά. Με άλλα λόγια, περίπου τέσσερις στις δέκα παροχές συνδέονται με ληξιπρόθεσμα χρέη.
Η ΡΑΑΕΥ διευκρινίζει ότι οι οφειλές αυτές δεν αφορούν μόνο νοικοκυριά που αντιμετωπίζουν οικονομικές δυσκολίες, αλλά εκτείνονται σε όλο το φάσμα των καταναλωτών, από μικρές επιχειρήσεις έως μεγάλες βιομηχανικές μονάδες.
Οι παλαιοί πελάτες αποτελούν τη μεγαλύτερη πρόκληση
Ιδιαίτερο προβληματισμό προκαλεί η σύνθεση των οφειλών, καθώς περισσότερο από το ήμισυ του συνολικού ποσού αφορά καταναλωτές που έχουν αλλάξει προμηθευτή, αφήνοντας χρέη στον προηγούμενο.
Ειδικότερα, οι ληξιπρόθεσμες οφειλές των παλαιών πελατών ανέρχονται σε 1,525 δισ. ευρώ, έναντι 1,450 δισ. ευρώ των ενεργών πελατών. Η διάκριση αυτή είναι κρίσιμη, καθώς οι υφιστάμενοι πελάτες μπορούν να ενταχθούν σε διακανονισμούς ή άλλες διαδικασίες είσπραξης, ενώ η ανάκτηση οφειλών από όσους έχουν ήδη μετακινηθεί σε άλλον προμηθευτή είναι σημαντικά δυσκολότερη.
Η ίδια η ΡΑΑΕΥ χαρακτηρίζει τις οφειλές των παλαιών πελατών «σημαντική πηγή πιστωτικού κινδύνου», καθώς η αποχώρηση του καταναλωτή περιορίζει τις δυνατότητες αποτελεσματικής είσπραξης.
Η Χαμηλή Τάση συγκεντρώνει το μεγαλύτερο μέρος των οφειλών
Το μεγαλύτερο βάρος των ληξιπρόθεσμων οφειλών εξακολουθεί να εντοπίζεται στη Χαμηλή Τάση, όπου ανήκουν τα περισσότερα νοικοκυριά αλλά και χιλιάδες επιχειρήσεις.
Σύμφωνα με τα στοιχεία της ΡΑΑΕΥ, οι συνολικές οφειλές στη Χαμηλή Τάση υπερβαίνουν τα 2,1 δισ. ευρώ, ποσό που αντιστοιχεί περίπου στο 80% των συνολικών ληξιπρόθεσμων απαιτήσεων της αγοράς.
Από αυτές, περίπου 708 εκατ. ευρώ αφορούν οικιακούς καταναλωτές. Οι οφειλές των οικιακών πελατών εκτός Κοινωνικού Οικιακού Τιμολογίου ανέρχονται σε 131,3 εκατ. ευρώ για τους ενεργούς πελάτες και σε 576,7 εκατ. ευρώ για τους παλαιούς, ενώ οι δικαιούχοι του ΚΟΤ εμφανίζουν επιπλέον ληξιπρόθεσμες οφειλές περίπου 67,5 εκατ. ευρώ.
Ακόμη υψηλότερες είναι οι ανεξόφλητες υποχρεώσεις των εμπορικών και βιομηχανικών καταναλωτών της Χαμηλής Τάσης, οι οποίες διαμορφώνονται σε περίπου 819 εκατ. ευρώ, εκ των οποίων τα 607 εκατ. ευρώ προέρχονται από πελάτες που έχουν ήδη αποχωρήσει από τον προμηθευτή τους.
Παράλληλα, ιδιαίτερα υψηλές παραμένουν και οι οφειλές της κατηγορίας «Άλλη Χρήση», οι οποίες για τους ενεργούς πελάτες φθάνουν τα 493,5 εκατ. ευρώ.
Στη Μέση Τάση οι συνολικές ληξιπρόθεσμες οφειλές προσεγγίζουν τα 633 εκατ. ευρώ, ενώ στην Υψηλή Τάση περιορίζονται σε περίπου 214 εκατ. ευρώ.
Το κόστος μεταφέρεται στους συνεπείς καταναλωτές
Πέρα από τον πιστωτικό κίνδυνο για τους προμηθευτές, η ΡΑΑΕΥ αποτιμά και το οικονομικό αποτύπωμα των ανεξόφλητων οφειλών στην αγορά. Σύμφωνα με την έκθεση, η μέση επιβάρυνση υπολογίζεται σε περίπου 59 ευρώ ανά μεγαβατώρα ή περίπου 6 λεπτά ανά κιλοβατώρα.
Με άλλα λόγια, σημαντικό μέρος του κόστους που προκαλούν οι ληξιπρόθεσμες οφειλές ενσωματώνεται τελικά στο συνολικό κόστος προμήθειας ηλεκτρικής ενέργειας, επιβαρύνοντας και τους συνεπείς καταναλωτές.
Η επιβάρυνση αυτή προέρχεται τόσο από τις οφειλές των ενεργών πελατών, που αντιστοιχούν σε περίπου 2,8 λεπτά ανά κιλοβατώρα, όσο και από εκείνες των παλαιών πελατών, οι οποίες προσθέτουν περισσότερα από 3 λεπτά ανά κιλοβατώρα.
Στο επίκεντρο και ο «ενεργειακός τουρισμός»
Η έκθεση επαναφέρει στο προσκήνιο και το ζήτημα της μετακίνησης καταναλωτών από προμηθευτή σε προμηθευτή χωρίς προηγούμενη εξόφληση των οφειλών τους, ένα φαινόμενο που οι εταιρείες του κλάδου χαρακτηρίζουν εδώ και χρόνια ως «ενεργειακό τουρισμό».
Η δυνατότητα αλλαγής προμηθευτή αποτελεί βασικό χαρακτηριστικό της απελευθερωμένης αγοράς και ενισχύει τον ανταγωνισμό. Ωστόσο, η ΡΑΑΕΥ επισημαίνει ότι η συσσώρευση ανεξόφλητων οφειλών μετά τη μετακίνηση πελατών μεταφέρει σημαντικό κόστος στους προμηθευτές και, τελικά, στο σύνολο των συνεπών καταναλωτών.
Για τον λόγο αυτό, η Αρχή υπογραμμίζει την ανάγκη αποτελεσματικότερης διαχείρισης του πιστωτικού κινδύνου κατά την αλλαγή προμηθευτή, ώστε να διασφαλιστεί η εύρυθμη λειτουργία της αγοράς χωρίς να περιορίζεται η ελευθερία επιλογής των καταναλωτών.
