Σε κρίσιμη καμπή εισέρχεται το έργο ηλεκτρικής διασύνδεσης Ελλάδας – Κύπρου – Ισραήλ, καθώς ο ΑΔΜΗΕ ολοκληρώνει τις επόμενες εβδομάδες τη μελέτη κόστους – οφέλους για το σκέλος Κύπρος – Ισραήλ, ανοίγοντας τον δρόμο για τις τελικές αποφάσεις χρηματοδότησης και τη συμμετοχή νέων επενδυτών.
Η μελέτη αποτελεί βασικό προαπαιτούμενο για να προχωρήσουν οι ρυθμιστικές εγκρίσεις μεταξύ των εμπλεκόμενων χωρών και να καθοριστεί ο μηχανισμός επιμερισμού του κόστους του έργου (CBCA), δηλαδή ποιος θα αναλάβει το επενδυτικό βάρος και με ποιο τρόπο θα ανακτώνται τα έσοδα της διασύνδεσης.
Σύμφωνα με πληροφορίες, τα αποτελέσματα της μελέτης θα παρουσιαστούν σε Κύπρο και Ισραήλ, ενώ στη συνέχεια θα ξεκινήσει η διαδικασία διακρατικών συνεννοήσεων για την οριστική δομή του project. Το ενδιαφέρον επικεντρώνεται κυρίως στο τμήμα Κύπρος – Ισραήλ, το οποίο θεωρείται το πλέον σύνθετο τόσο τεχνικά όσο και χρηματοδοτικά.
Για το Ισραήλ, η ηλεκτρική σύνδεση με την Ευρώπη μέσω Ελλάδας και Κύπρου έχει έντονη γεωπολιτική και ενεργειακή σημασία, καθώς θα επιτρέψει για πρώτη φορά τη διασύνδεση του ισραηλινού συστήματος με το ευρωπαϊκό ηλεκτρικό δίκτυο. Παράλληλα, η Κύπρος επιδιώκει να τερματίσει την ενεργειακή της απομόνωση, παραμένοντας σήμερα το μοναδικό κράτος – μέλος της ΕΕ χωρίς ηλεκτρική διασύνδεση.
Ωστόσο, το νέο σκέλος της διασύνδεσης δεν αναμένεται να λάβει ευρωπαϊκή επιδότηση αντίστοιχη με εκείνη που έχει εξασφαλιστεί για το έργο Κρήτη – Κύπρος μέσω του μηχανισμού Connecting Europe Facility. Αυτό σημαίνει ότι το χρηματοδοτικό μοντέλο θα βασιστεί κυρίως σε τραπεζικό δανεισμό, ρυθμιζόμενες αποδόσεις και συμμετοχή ιδιωτικών κεφαλαίων.
Σε αυτό το πλαίσιο, οι επόμενοι μήνες θεωρούνται καθοριστικοί για την προσέλκυση στρατηγικών επενδυτών. Ήδη, σύμφωνα με πηγές της αγοράς, υπάρχουν επαφές με διεθνή funds και ενεργειακούς ομίλους από Ευρώπη, ΗΠΑ και Μέση Ανατολή, που παρακολουθούν στενά την πορεία του έργου πριν λάβουν επενδυτικές αποφάσεις.
Ο ΑΔΜΗΕ, από την πλευρά του, συνεχίζει παράλληλα τις συζητήσεις με διεθνείς χρηματοπιστωτικούς οργανισμούς για τη δανειακή κάλυψη του project, με βασικό στόχο τη διασφάλιση χαμηλού κόστους χρηματοδότησης σε ένα περιβάλλον αυξημένων επιτοκίων και γεωπολιτικής αβεβαιότητας στην Ανατολική Μεσόγειο.
Η αγορά πλέον στρέφει την προσοχή της σε τρία βασικά σημεία: στο τελικό κόστος της διασύνδεσης, στις ρυθμιζόμενες αποδόσεις που θα εγκριθούν από τις αρμόδιες αρχές και στη δυνατότητα του ΑΔΜΗΕ να υλοποιήσει ένα έργο πολλών δισεκατομμυρίων ευρώ χωρίς σημαντικές καθυστερήσεις.
