Η ανεπαρκής ανάπτυξη των δικτύων ηλεκτρικής ενέργειας και οι εμπορικοί περιορισμοί αναμένεται να οδηγήσουν σε επιβράδυνση των νέων εγκαταστάσεων ανανεώσιμων πηγών ενέργειας (ΑΠΕ) παγκοσμίως το 2026, για πρώτη φορά την τελευταία πενταετία, σύμφωνα με τον επικεφαλής του Διεθνούς Οργανισμού Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας (IRENA), Φραντσέσκο Λα Καμέρα.
Το 2025, η νέα εγκατεστημένη ισχύς καθαρής ηλεκτροπαραγωγής, συμπεριλαμβανομένων των υδροηλεκτρικών μονάδων, αυξήθηκε κατά 692 GW, σημειώνοντας άνοδο 15,5% και φθάνοντας συνολικά τα 5.149 GW. Πρόκειται για ιστορικό υψηλό, με τις καθαρές μορφές ενέργειας να αντιστοιχούν πλέον περίπου στο ήμισυ της παγκόσμιας εγκατεστημένης ισχύος ηλεκτροπαραγωγής.
Η δυναμική ανάπτυξης της ηλιακής και της αιολικής ενέργειας ενισχυόταν σταθερά από το 2021. Ωστόσο, η επέκταση των δικτύων δεν ακολουθεί τον ίδιο ρυθμό, περιορίζοντας τη δυνατότητα απορρόφησης της αυξανόμενης παραγωγής από ΑΠΕ.
«Ο βασικός λόγος για τον οποίο δεν αναμένεται νέο ρεκόρ στις νέες προσθήκες ισχύος φέτος είναι η αναντιστοιχία μεταξύ της δυναμικότητας παραγωγής και της δυνατότητας διανομής και μεταφοράς ηλεκτρικής ενέργειας», δήλωσε ο Λα Καμέρα στο Reuters, στο περιθώριο της ενεργειακής διάσκεψης Singapore International Energy Week.
Στο επίκεντρο η Κίνα
Ιδιαίτερα έντονο είναι το πρόβλημα στην Κίνα, τη μεγαλύτερη αγορά ανανεώσιμης ενέργειας παγκοσμίως. Σύμφωνα με τον επικεφαλής της IRENA, η ανάπτυξη των ΑΠΕ στη χώρα επιβραδύνεται λόγω των περικοπών παραγωγής, οι οποίες επιβάλλονται όταν τα δίκτυα δεν μπορούν να απορροφήσουν το σύνολο της διαθέσιμης ηλεκτρικής ενέργειας.
Κατά το πρώτο εξάμηνο του 2026, η Κίνα περιόρισε ποσότητες καθαρής ενέργειας που θα επαρκούσαν για να καλύψουν τις ανάγκες του Μεξικού για έναν ολόκληρο χρόνο. Αντίστοιχες δυσκολίες καταγράφονται στην Αυστραλία και την Ιαπωνία, όπου οι υποδομές μεταφοράς και διανομής δεν συμβαδίζουν με την ταχεία ανάπτυξη των ΑΠΕ.
Ο Λα Καμέρα εκτίμησε ότι η αύξηση της εγκατεστημένης ισχύος στις υπόλοιπες περιοχές του κόσμου δεν θα είναι αρκετή για να αντισταθμίσει την επιβράδυνση στην Κίνα. Ωστόσο, απέφυγε να δώσει συγκεκριμένη πρόβλεψη για το μέγεθος των νέων εγκαταστάσεων καθαρής ενέργειας το 2026.
Η πρόκληση της ενεργειακής μετάβασης
Η επιβράδυνση έρχεται σε μια περίοδο κατά την οποία οι κυβερνήσεις επιδιώκουν να ενισχύσουν την ενεργειακή ασφάλεια και να περιορίσουν το κόστος ηλεκτροδότησης, ιδιαίτερα μετά τις αναταράξεις στις ενεργειακές αγορές που προκάλεσε ο πόλεμος ΗΠΑ και Ισραήλ με το Ιράν.
Παράλληλα, η επιτάχυνση της ανάπτυξης των ΑΠΕ θεωρείται κρίσιμη για τον περιορισμό των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου. Σε έκθεσή του την περασμένη εβδομάδα, ο Οργανισμός Ηνωμένων Εθνών προειδοποίησε ότι απαιτούνται επείγουσες και δραστικές μειώσεις των εκπομπών για να επιβραδυνθεί η υπερθέρμανση του πλανήτη.
Η εικόνα που διαμορφώνεται αναδεικνύει ότι η περαιτέρω διείσδυση των ΑΠΕ δεν εξαρτάται μόνο από την εγκατάσταση νέων μονάδων παραγωγής, αλλά και από την έγκαιρη αναβάθμιση των δικτύων που καλούνται να μεταφέρουν και να απορροφήσουν την παραγόμενη ενέργεια.
Πηγή: Reuters
