Η ραγδαία ανάπτυξη της αποθήκευσης ενέργειας αλλάζει σταδιακά τα δεδομένα στην παγκόσμια αγορά ηλεκτρισμού, καθώς οι μπαταρίες επιτρέπουν πλέον την αξιοποίηση της ηλιακής παραγωγής και μετά τη δύση του ηλίου. Σύμφωνα με νέα ανάλυση του ενεργειακού think tank Ember, η προοπτική μιας ουσιαστικά συνεχούς παροχής ηλεκτρικής ενέργειας από φωτοβολταϊκά γίνεται ολοένα πιο ρεαλιστική.
Τα φωτοβολταϊκά κάλυψαν λίγο περισσότερο από το 10% της παγκόσμιας ζήτησης ηλεκτρικής ενέργειας κατά το πρώτο εξάμηνο του 2026, έναντι 8,9% την ίδια περίοδο του 2025 και 5,6% το πρώτο εξάμηνο του 2023.
Η αύξηση της ηλιακής παραγωγής είναι εντυπωσιακά ταχύτερη από την άνοδο της συνολικής παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας. Από το πρώτο εξάμηνο του 2023 έως το πρώτο εξάμηνο του 2026, η παγκόσμια ηλεκτροπαραγωγή αυξήθηκε κατά 12%, ενώ η παραγωγή των φωτοβολταϊκών υπερδιπλασιάστηκε, από 769 TWh σε 1.564 TWh.
Το πρόβλημα, ωστόσο, παραμένει η μεγάλη συγκέντρωση της παραγωγής τις μεσημεριανές ώρες. Κατά μέσο όρο, στο πρώτο εξάμηνο του 2026 τα φωτοβολταϊκά κάλυπταν περισσότερο από το 25% της παγκόσμιας ζήτησης μεταξύ 11:00 και 14:00. Από τις 20:00 έως τις 05:00, η συμβολή τους υποχωρούσε σχεδόν στο μηδέν.
Η εικόνα είναι ακόμη πιο χαρακτηριστική στις χώρες με υψηλή διείσδυση της ηλιακής ενέργειας. Στη Χιλή, τα φωτοβολταϊκά κάλυψαν το 71% της ζήτησης στο μεσημεριανό διάστημα, ενώ στην Ολλανδία και τη Γερμανία έφτασαν αντίστοιχα το 58% και το 55%. Λίγες ώρες αργότερα, όμως, η παραγωγή από φωτοβολταϊκά είχε σχεδόν εξαφανιστεί.
Οι μπαταρίες μεταφέρουν την ηλιακή παραγωγή
Η αποθήκευση έρχεται να καλύψει αυτό το κενό. Οι νέες εγκαταστάσεις μπαταριών παγκοσμίως αναμένεται να φτάσουν το 2026 τις 459 GWh, σημειώνοντας αύξηση 50% σε σχέση με τις 307 GWh του 2025.
Με βάση τους υπολογισμούς της Ember, η νέα χωρητικότητα θα μπορούσε θεωρητικά να μεταφέρει στις ώρες χωρίς ηλιοφάνεια περίπου το 34% της νέας ημερήσιας παραγωγής από φωτοβολταϊκά. Το αντίστοιχο ποσοστό για τις μπαταρίες που εγκαταστάθηκαν το 2025 ήταν 18%, ενώ το 2021 περιοριζόταν μόλις στο 4%.
Σημαντικό ρόλο σε αυτή την εξέλιξη έχει διαδραματίσει η πτώση του κόστους. Η μέση παγκόσμια τιμή των συστημάτων αποθήκευσης μειώθηκε κατά 95% μεταξύ 2010 και 2025, από 2.634 δολάρια ανά kWh σε 140 δολάρια.
Βουλγαρία και Χιλή ξεχωρίζουν
Η Βουλγαρία βρίσκεται μεταξύ των χωρών που έχουν προχωρήσει ταχύτερα στην ανάπτυξη αποθήκευσης. Τα συστήματα που εγκαταστάθηκαν το 2025 έχουν τη δυνατότητα να μεταφέρουν σε άλλες ώρες ποσότητα ηλεκτρικής ενέργειας αντίστοιχη με το 77% της νέας ημερήσιας παραγωγής από φωτοβολταϊκά. Στη Χιλή το ποσοστό διαμορφώθηκε στο 76% και στην Αυστραλία στο 60%.
Στη Βουλγαρία η εγκατεστημένη χωρητικότητα αυξήθηκε από σχεδόν μηδενικά επίπεδα το 2023 σε περίπου 3 GWh το 2025 και ξεπέρασε τις 8,6 GWh τον Μάιο του 2026.
Στη Χιλή προστέθηκαν 4 GWh μπαταριών το 2025, ανεβάζοντας τη συνολική χωρητικότητα στα 7,6 GWh. Πολλά από τα νέα συστήματα συνδυάστηκαν με φωτοβολταϊκά, περιορίζοντας τις περικοπές παραγωγής και επιτρέποντας τη μεταφορά ηλεκτρικής ενέργειας προς τις βραδινές ώρες.
Στις ΗΠΑ εγκαταστάθηκαν 58 GWh αποθήκευσης το 2025, ενώ στην Ευρωπαϊκή Ένωση προστέθηκαν 27 GWh. Η ευρωπαϊκή αγορά, πάντως, κινήθηκε κάτω από τον παγκόσμιο μέσο όρο όσον αφορά τη δυνατότητα μεταφοράς της νέας ηλιακής παραγωγής.
Η ηλιακή ενέργεια φτάνει πλέον στο βράδυ
Στην Καλιφόρνια, η συνδυασμένη λειτουργία φωτοβολταϊκών και μπαταριών κάλυψε πάνω από το ένα τέταρτο της ζήτησης κατά τις ώρες αιχμής 19:00-21:00 στο πρώτο εξάμηνο του 2026, από μόλις 6,8% τρία χρόνια νωρίτερα.
Στη Χιλή, η αποθήκευση επέτρεψε στην ηλιακή ενέργεια να καλύψει πάνω από το 10% της βραδινής ζήτησης. Στη Βουλγαρία, φωτοβολταϊκά και μπαταρίες κάλυψαν μαζί το 24% της ζήτησης μεταξύ 19:00 και 21:00, ενώ κατά μέσο όρο αντιστοιχούσαν στο 10% της κατανάλωσης στο διάστημα 19:00-07:00.
Η Ember υπογραμμίζει, ωστόσο, ότι οι μπαταρίες από μόνες τους δεν αρκούν για ένα ηλεκτρικό σύστημα που θα βασίζεται στην ηλιακή ενέργεια όλο το 24ωρο. Χρειάζονται κατάλληλοι κανόνες στις αγορές ηλεκτρισμού, ώστε η αποθήκευση να μπορεί να συμμετέχει αποτελεσματικά και να αναπτύσσεται στα σημεία όπου προσφέρει τη μεγαλύτερη αξία στο δίκτυο.
Παράλληλα, η αποθήκευση δεν καταργεί την ανάγκη για ένα διαφοροποιημένο ενεργειακό μείγμα. Αιολικά, υδροηλεκτρικά, πυρηνική ενέργεια και τεχνολογίες αποθήκευσης μεγαλύτερης διάρκειας θα παραμείνουν απαραίτητα, ιδιαίτερα όταν επικρατούν για μεγάλο διάστημα χαμηλές αποδόσεις τόσο από τον ήλιο όσο και από τον άνεμο.
Πηγή: pv-magazine
