Η Κροατία κάνει το πρώτο της βήμα στην ανάπτυξη ενεργειακών κοινοτήτων, με την πρώτη σχετική πρωτοβουλία να τίθεται πλέον σε λειτουργία και να επιτρέπει σε πολίτες και τοπικούς φορείς να μοιράζονται την ηλεκτρική ενέργεια που παράγεται από φωτοβολταϊκά.
Η ενεργειακή κοινότητα δημιουργήθηκε στον οικισμό Špičkovina, κοντά στην πόλη Ζάμποκ, στη βόρεια Κροατία, και αξιοποιεί φωτοβολταϊκό σύστημα που έχει εγκατασταθεί στη στέγη του κτιρίου της τοπικής εθελοντικής πυροσβεστικής υπηρεσίας.
Το έργο υλοποιήθηκε από τον Περιφερειακό Οργανισμό Ενέργειας και Κλίματος της Βορειοδυτικής Κροατίας (REGEA) και διαθέτει αρχική ισχύ 32 kW, με σχεδιασμό για διπλασιασμό της δυναμικότητας στα 64 kW.
Στην ενεργειακή κοινότητα συμμετέχουν συνολικά 17 μέλη, μεταξύ των οποίων εθελοντές πυροσβέστες, κάτοικοι της περιοχής, μία μικρή επιχείρηση και η ίδια η εθελοντική πυροσβεστική υπηρεσία DVD Špičkovina.
Πώς λειτουργεί το μοντέλο διαμοιρασμού
Η συγκεκριμένη πρωτοβουλία βασίζεται στον διαμοιρασμό της παραγόμενης ηλεκτρικής ενέργειας μέσω του δημόσιου δικτύου και όχι στην κλασική μορφή αυτοκατανάλωσης από έναν μόνο καταναλωτή.
Η ενέργεια που παράγει το φωτοβολταϊκό σύστημα κατανέμεται στους μετρητές των μελών της κοινότητας, βάσει προκαθορισμένου ποσοστού συμμετοχής. Στη συνέχεια, κάθε μέλος πιστώνεται την ποσότητα ενέργειας που του αναλογεί και αυτή συμψηφίζεται με την κατανάλωσή του.
Σύμφωνα με τη REGEA, οι συμμετέχοντες αναμένουν ότι οι λογαριασμοί ηλεκτρικής ενέργειας θα μειωθούν σημαντικά, περίπου κατά 50%.
Η επένδυση χρηματοδοτήθηκε κατά το ήμισυ από τον δήμο Ζάμποκ, ενώ το υπόλοιπο κόστος καλύφθηκε από τα μέλη της κοινότητας, μειώνοντας την οικονομική επιβάρυνση για κάθε συμμετέχοντα.
Ενέργεια προς όφελος της τοπικής κοινωνίας
Στόχος της ενεργειακής κοινότητας δεν είναι η εμπορική εκμετάλλευση της παραγόμενης ενέργειας, αλλά η επιστροφή του οικονομικού οφέλους στην τοπική κοινωνία.
Όπως ανέφερε η επικεφαλής στρατηγικής επικοινωνίας της REGEA, Ιβάνα Μπέλιτς, η συμμετοχή είναι εθελοντική και τα μέλη διατηρούν τον έλεγχο της οργάνωσης.
Η επιλογή της εθελοντικής πυροσβεστικής υπηρεσίας ως σημείου εγκατάστασης δεν είναι τυχαία, καθώς στηρίζεται στον ρόλο που έχουν οι συγκεκριμένοι φορείς στις τοπικές κοινωνίες της Κροατίας.
«Η αξία που δημιουργείται από το φωτοβολταϊκό σύστημα παραμένει στην τοπική κοινότητα», σημείωσε η Μπέλιτς.
Νέο θεσμικό πλαίσιο για τις ενεργειακές κοινότητες
Ο μηχανισμός διαμοιρασμού ενέργειας αποτελεί τη νεότερη προσθήκη στο ενεργειακό πλαίσιο της Κροατίας, με τον διαχειριστή του δικτύου διανομής HEP ODS να θέτει σε εφαρμογή τη σχετική διαδικασία στις αρχές Απριλίου.
Η Ένωση Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας της Κροατίας (RES Croatia) χαρακτήρισε την εφαρμογή του μηχανισμού ως βασική προϋπόθεση για την ενεργοποίηση των ενεργειακών κοινοτήτων, επισημαίνοντας ωστόσο ότι απαιτούνται περαιτέρω απλοποιήσεις στις διοικητικές διαδικασίες.
Σήμερα υπάρχουν τρεις επίσημα καταχωρισμένες ενεργειακές κοινότητες στην Κροατία, με την κοινότητα του Špičkovina να είναι η πρώτη που ξεκίνησε πραγματική λειτουργία.
Η προοπτική ανάπτυξης του μοντέλου θεωρείται σημαντική, καθώς σύμφωνα με πρόσφατη έρευνα το 71% των πολιτών της χώρας δηλώνει ότι θα επιθυμούσε να παράγει ηλεκτρική ενέργεια μαζί με γείτονες ή άλλους καταναλωτές μέσω κοινών φωτοβολταϊκών εγκαταστάσεων.
Παράλληλα, η Ρυθμιστική Αρχή Ενέργειας της Κροατίας επεξεργάζεται νέο κανονιστικό πλαίσιο για την υποστήριξη πρωτοβουλιών ενεργειακής συμμετοχής των πολιτών.
Η εμπειρία από το Špičkovina αναμένεται να λειτουργήσει ως πρότυπο για άλλες κοινότητες της χώρας, καθώς αποδεικνύει στην πράξη ότι ο συλλογικός διαμοιρασμός ενέργειας μπορεί να εφαρμοστεί στο υφιστάμενο θεσμικό περιβάλλον.
Η Κροατία έχει ήδη ξεπεράσει το 1 GW εγκατεστημένης ισχύος φωτοβολταϊκών, φτάνοντας πάνω από 1,2 GW στο τέλος του προηγούμενου έτους, ενώ οι ενεργειακές κοινότητες αποτελούν πλέον ένα από τα νέα εργαλεία για την περαιτέρω ανάπτυξη της αποκεντρωμένης παραγωγής.
Πηγή: pv-magazine