Νέα ανοδική πίεση στις ευρωπαϊκές αγορές ηλεκτρικής ενέργειας προκαλεί το νέο ράλι του φυσικού αερίου, με το ευρωπαϊκό benchmark TTF να ξεπερνά πλέον τα 61 ευρώ ανά MWh, την ώρα που ο καύσωνας και η παρατεταμένη ξηρασία περιορίζουν τα περιθώρια του ηλεκτρικού συστήματος.
Η εικόνα στις αγορές παραμένει έντονα ανομοιογενής, όμως οι υψηλές τιμές στις μεγαλύτερες αγορές της Κεντρικής και Νότιας Ευρώπης δείχνουν ότι η πίεση μεταφέρεται ήδη στο κόστος ηλεκτροπαραγωγής. Η Ελλάδα διαμορφώνεται στα 115,78 ευρώ/MWh, αυξημένη κατά 11%, ενώ η Βουλγαρία βρίσκεται στα 146,72 ευρώ/MWh (+8%). Ακόμη υψηλότερα κινούνται η Ιταλία στα 182,29 ευρώ/MWh, η Σλοβακία στα 153,98 ευρώ/MWh, η Ουγγαρία στα 151,44 ευρώ/MWh, η Σλοβενία στα 150,70 ευρώ/MWh και η Κροατία στα 149,97 ευρώ/MWh.
Σημαντικές αυξήσεις καταγράφονται και στην Ιβηρική, με την Πορτογαλία στα 141,19 ευρώ/MWh (+8%) και την Ισπανία στα 128,85 ευρώ/MWh (+2%).
Το ακριβό αέριο επιστρέφει στο προσκήνιο
Η εξέλιξη στο TTF αποκτά ιδιαίτερη σημασία επειδή το φυσικό αέριο εξακολουθεί να λειτουργεί ως κρίσιμο καύσιμο για την κάλυψη της ζήτησης όταν η παραγωγή από άλλες πηγές δεν επαρκεί. Η άνοδος της τιμής του αερίου αυξάνει έτσι το κόστος των μονάδων φυσικού αερίου και, μέσω του μηχανισμού οριακής τιμολόγησης, μπορεί να επηρεάσει ολόκληρη την αγορά ηλεκτρισμού.
Η συγκυρία είναι ακόμη πιο δύσκολη λόγω της κατάστασης στις ευρωπαϊκές αποθήκες φυσικού αερίου. Σύμφωνα με πρόσφατα στοιχεία, οι αποθήκες βρίσκονται περίπου στο 58% της δυναμικότητάς τους, επίπεδο ιδιαίτερα χαμηλό για την εποχή, ενισχύοντας την ευαισθησία της αγοράς σε νέες διαταραχές προσφοράς.
Καύσωνας και ξηρασία πιέζουν το σύστημα
Στο μέτωπο της ζήτησης, οι ακραίες θερμοκρασίες αυξάνουν κατακόρυφα την κατανάλωση ηλεκτρικής ενέργειας, κυρίως λόγω της εκτεταμένης χρήσης κλιματιστικών. Την ίδια στιγμή, η παρατεταμένη ξηρασία περιορίζει τα διαθέσιμα υδατικά αποθέματα και δημιουργεί πρόσθετους περιορισμούς τόσο στην υδροηλεκτρική παραγωγή όσο και στην ψύξη θερμικών και πυρηνικών μονάδων.
Ιδιαίτερα κρίσιμη είναι η κατάσταση στην περιοχή του Δούναβη. Η υποχώρηση της στάθμης του ποταμού έχει ήδη δημιουργήσει προβλήματα στην παραγωγή πυρηνικής ενέργειας στην Ουγγαρία, με τον πυρηνικό σταθμό Paksνα επηρεάζεται από τις εξαιρετικά χαμηλές στάθμες και τις υψηλές θερμοκρασίες του νερού. Παράλληλα, η υδροηλεκτρική παραγωγή δέχεται πιέσεις, αφαιρώντας από το σύστημα μία από τις σημαντικότερες πηγές χαμηλού μεταβλητού κόστους και ευελιξίας.
Το πρόβλημα δεν περιορίζεται στην Κεντρική και Ανατολική Ευρώπη. Και στη Γαλλία οι υψηλές θερμοκρασίες των ποταμών που χρησιμοποιούνται για την ψύξη πυρηνικών μονάδων περιορίζουν σε ορισμένες περιπτώσεις τη διαθέσιμη παραγωγή.
Την ίδια ώρα, η εικόνα στην Ευρώπη παρουσιάζει μεγάλες αποκλίσεις. Η Γερμανία βρίσκεται στα 110,38 ευρώ/MWh (-6%), η Γαλλία στα 115,13 ευρώ/MWh (-9%) και η Ολλανδία στα 111,64 ευρώ/MWh (-6%), ενώ σε ορισμένες βόρειες αγορές οι τιμές παραμένουν πολύ χαμηλότερες, λόγω διαφορετικών συνθηκών παραγωγής και ζήτησης.
Χαρακτηριστικές είναι οι πολύ χαμηλές τιμές στη Φινλανδία, στα 5,56 ευρώ/MWh, στη Σουηδία στις ζώνες SE1 και SE2, στα 5,48 και 5,38 ευρώ/MWh αντίστοιχα, αλλά και στη βόρεια Νορβηγία, όπου η ζώνη NO4 καταγράφει μόλις 1,74 ευρώ/MWh.
Πάντως το βασικό ερώτημα πλέον είναι εάν η άνοδος του TTF θα αποδειχθεί προσωρινή ή εάν θα αποκτήσει μεγαλύτερη διάρκεια. Η αγορά φυσικού αερίου παραμένει ευάλωτη σε νέες διαταραχές, ενώ η Ευρώπη εισέρχεται στην περίοδο αναπλήρωσης των αποθηκών με χαμηλότερα αποθέματα από τα συνήθη.
