Νέα περίοδο έντονων πιέσεων διαμορφώνεται στην αγορά ενέργειας, καθώς ηλεκτρικό ρεύμα, φυσικό αέριο και πετρέλαιο κινούνται ταυτόχρονα ανοδικά, δημιουργώντας ένα σύνθετο σκηνικό, με τις διεθνείς εξελίξεις να τροφοδοτούν νέα αβεβαιότητα στις αγορές.
Σύμφωνα με πληροφορίες του energymag.gr, το επιτελείο του υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας παρακολουθεί καθημερινά τις εξελίξεις στην εγχώρια αγορά ηλεκτρισμού και καυσίμων. Ωστόσο, δεν βρίσκεται προς το παρόν στο τραπέζι η ενεργοποίηση επιδότησης στα τιμολόγια ηλεκτρικής ενέργειας του Αυγούστου, καθώς η κυβέρνηση εκτιμά ότι απαιτείται πρώτα να διαπιστωθεί αν οι σημερινές πιέσεις έχουν μόνιμο χαρακτήρα ή αποτελούν συγκυριακή αντίδραση στις γεωπολιτικές εξελίξεις.
Η εικόνα, πάντως, μόνο καθησυχαστική δεν είναι. Η αναζωπύρωση της έντασης στη Μέση Ανατολή, η αβεβαιότητα γύρω από τις θαλάσσιες ενεργειακές μεταφορές, η αυξημένη ζήτηση λόγω του παρατεταμένου καύσωνα αλλά και η προσπάθεια της Ευρώπης να αναπληρώσει τα αποθέματα φυσικού αερίου πριν από τον χειμώνα συνθέτουν ένα περιβάλλον που επηρεάζει ολόκληρη την ενεργειακή αλυσίδα.
Αύξηση στη χονδρική του ρεύματος
Η πρώτη επίπτωση αποτυπώνεται ήδη στην αγορά ηλεκτρικής ενέργειας. Η μέση τιμή στη χονδρεμπορική αγορά τον Ιούλιο καταγράφει σημαντική άνοδο σε σχέση με τον Ιούνιο, εξέλιξη που προδιαγράφει αυξημένες χρεώσεις κυρίως στα κυμαινόμενα τιμολόγια του Αυγούστου.
Από τις τιμές που παρέμεναν επί μήνες κάτω από το όριο των 100 ευρώ/MWh, πλέον καταγράφονται μέσοι όροι άνω των 110 ευρώ/MWh και ημερήσιες κορυφώσεις έως τα 142 ευρώ/MWh, αποτυπώνοντας την ένταση των πιέσεων στην αγορά.
Οι υψηλές θερμοκρασίες έχουν εκτοξεύσει τη ζήτηση ηλεκτρικής ενέργειας σε ολόκληρη την Ευρώπη, με αποτέλεσμα να αυξάνεται η συμμετοχή των μονάδων φυσικού αερίου στην ηλεκτροπαραγωγή. Παράλληλα, τις βραδινές ώρες, όταν η παραγωγή των φωτοβολταϊκών περιορίζεται, οι ακριβότερες θερμικές μονάδες επανέρχονται στο σύστημα, ωθώντας προς τα πάνω τις τιμές της αγοράς.
Για την κάλυψη των υψηλών φορτίων επιστρατεύονται όλες οι διαθέσιμες μονάδες φυσικού αερίου, ενώ συμβάλλουν επίσης η Πτολεμαΐδα 5, τα υδροηλεκτρικά και οι εισαγωγές ηλεκτρικής ενέργειας από γειτονικές χώρες.
Φυσικό αέριο και πετρέλαιο επιστρέφουν σε υψηλά επίπεδα
Την ίδια στιγμή, το φυσικό αέριο αποτελεί ξανά τον βασικό παράγοντα πίεσης για την ευρωπαϊκή αγορά.
Τα συμβόλαια αναφοράς στον ολλανδικό κόμβο TTF έχουν επιστρέψει κοντά στα 60 ευρώ ανά μεγαβατώρα, επίπεδα αισθητά υψηλότερα από εκείνα που επικρατούσαν στις αρχές του καλοκαιριού.
Η ευρωπαϊκή αγορά εξακολουθεί να επιχειρεί την αναπλήρωση των αποθεμάτων ενόψει του χειμώνα, ενώ η αυξημένη ασιατική ζήτηση για φορτία LNG ενισχύει ακόμη περισσότερο τον ανταγωνισμό για διαθέσιμες ποσότητες.
Αναλυτές θεωρούν πιθανό το φυσικό αέριο να παραμείνει σε αυτά τα επίπεδα και τους επόμενους μήνες, ενώ σε περίπτωση περαιτέρω γεωπολιτικής επιδείνωσης ή ενός ψυχρότερου χειμώνα δεν αποκλείουν ακόμη υψηλότερες τιμές.
Η εξέλιξη αυτή επηρεάζει άμεσα και την ελληνική αγορά ηλεκτρισμού, καθώς το φυσικό αέριο εξακολουθεί να συμμετέχει σε σημαντικό βαθμό στο εγχώριο μείγμα ηλεκτροπαραγωγής και σε πολλές ώρες της ημέρας εξακολουθεί να διαμορφώνει την οριακή τιμή του συστήματος.
Οι διεθνείς τιμές του πετρελαίου συνέχισαν και αυτές την ανοδική τους πορεία, με το Brent να ενισχύεται στα επίπεδα των 94 δολαρίων ανά βαρέλι και το αμερικανικό αργό (WTI) να προσεγγίζει τα 88 δολάρια. Και οι δύο δείκτες αναφορές του «μαύρου» χρυσού παρουσίασαν αύξηση άνω του 2,5% τις τελευταίες ώρες.
Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις διεθνών αναλυτών, η περαιτέρω πορεία των τιμών θα εξαρτηθεί σε μεγάλο βαθμό από τις γεωπολιτικές εξελίξεις. Εφόσον η κρίση κλιμακωθεί ή προκύψουν σοβαρές διαταραχές στις εξαγωγές από τον Περσικό Κόλπο, δεν αποκλείεται το Brent να κινηθεί προς την περιοχή των 100 δολαρίων ανά βαρέλι. Αντίστοιχα, μια παρατεταμένη αστάθεια στις βασικές θαλάσσιες εμπορικές οδούς θα μπορούσε να διατηρήσει το πετρέλαιο σε υψηλά επίπεδα για μεγαλύτερο χρονικό διάστημα.
Ανοδική πορεία και στα καύσιμα
Παράλληλα, νέο ράλι καταγράφεται και στις τιμές των καυσίμων. Η μέση τιμή της αμόλυβδης έχει προσεγγίσει τα 2 ευρώ το λίτρο πανελλαδικά, ενώ σε αρκετές νησιωτικές περιοχές οι τιμές έχουν ήδη ξεπεράσει το συγκεκριμένο όριο. Αντίστοιχη εικόνα παρουσιάζει και το πετρέλαιο κίνησης, με τις τιμές να διατηρούνται σε υψηλά επίπεδα παρά τις παρεμβάσεις που έχουν εφαρμοστεί από τα μέσα Ιουλίου.
Η αγορά εκτιμά ότι όσο διατηρείται η αβεβαιότητα στη Μέση Ανατολή, οι πιέσεις δύσκολα θα αποκλιμακωθούν. Το ενδιαφέρον παραμένει στραμμένο τόσο στις εξελίξεις γύρω από το Ιράν όσο και στις θαλάσσιες εμπορικές διαδρομές της Ερυθράς Θάλασσας και των Στενών του Ορμούζ, από όπου διέρχεται σημαντικό μέρος της παγκόσμιας παραγωγής πετρελαίου.
Οι ανησυχίες έχουν ενισχυθεί και από τις απειλές των Χούθι για περαιτέρω διαταραχές στις μεταφορές, καθώς και από προβλήματα σε άλλες κρίσιμες διαδρομές μεταφοράς αργού, γεγονότα που αυξάνουν το γεωπολιτικό ασφάλιστρο κινδύνου στις διεθνείς αγορές.
Η επόμενη ημέρα
Παράγοντες της αγοράς εκτιμούν ότι το επόμενο διάστημα θα είναι καθοριστικό για την πορεία των τιμών. Εάν η γεωπολιτική ένταση παραταθεί και οι τιμές του φυσικού αερίου παραμείνουν σε υψηλά επίπεδα, οι πιέσεις στη χονδρεμπορική αγορά ηλεκτρισμού και στα καύσιμα αναμένεται να συνεχιστούν.
Την ίδια ώρα, η ελληνική αγορά αναδεικνύει και ένα διαρθρωτικό ζήτημα. Παρά τη σημαντική διείσδυση των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας, η περιορισμένη ανάπτυξη έργων αποθήκευσης εξακολουθεί να αυξάνει την εξάρτηση του συστήματος από τις μονάδες φυσικού αερίου κατά τις ώρες χαμηλής παραγωγής των ΑΠΕ.
Η επιτάχυνση των επενδύσεων σε συστήματα αποθήκευσης θεωρείται πλέον κρίσιμος παράγοντας ώστε η χώρα να περιορίσει σταδιακά την έκθεσή της στις διεθνείς διακυμάνσεις των τιμών του φυσικού αερίου και να ενισχύσει τη σταθερότητα του ενεργειακού κόστους.Top of Form
