Σε φρενήρη ανοδική πορεία βρίσκεται από τα χαράματα της δευτέρας το Brent πλησιάζοντας, νωρίτερα τα 120 δολάρια το βαρέλι, οδηγώντας τα κράτη που εξαρτώνται από αλλότριους πόρους για την ενεργειακή τους επάρκεια στο πρόθυρα νευρικής κρίσης, καθώς το φάσμα μιας νέας ενεργειακής και πληθωριστικής πίεσης είναι ante portas.
Επίσης ανάλογα κινείται και η τιμή το αμερικανικού αργού WTI, που έχει ξεπεράσει τα 113 δολάρια ανά βαρέλι, μια αύξηση σε ημερήσια βάση της τάξης του 24%, όπως άλλωστε είναι και το επίπεδο αύξησης του brent.
Οι αγορές έχουν καταληφθεί από πανικό μπροστά στη συνέχιση του πολέμου στη Μέση Ανατολή και το de facto κλείσιμο του στενού του Ορμούζ.
Την ίδια ώρα, άνοδο καταγράφουν οι τιμές του φυσικού αερίου στην Ευρώπη, ενώ τα ευρωπαϊκά αποθέματα συνεχίζουν να υποχωρούν, ενώ οι πρόσφατες απειλές του Βλαντίμιρ Πούτιν για πρόωρη διακοπή της προμήθειας φυσικού αερίου επαναφέρουν στο προσκήνιο το ζήτημα της ενεργειακής ασφάλειας της Ευρώπης.
Συγκεκριμένα στις 6 Μαρτίου η πληρότητα στις υπόγειες αποθήκες της ΕΕ είχε πέσει στο 29,4% από 30% στις 28/2 και στα τερματικά υγροποιημένου αερίου (LNG) στο 51,3% από 54,2%. Στην Ελλάδα πάντως, η άφιξη νέων φορτίων LNG, αύξησε την πληρότητα στη Ρεβυθούσα στο 78,7% (280.460 m3) από 35,7% ή 127.320 κυβικά μέτρα, πριν από μία εβδομάδα. Υπενθυμίζεται ωστόσο ότι το 2025, το μεγαλύτερο μέρος των προμηθειών αερίου της Ελλάδας προερχόταν από ρωσικό αέριο- αγωγού, που εισέρχεται στη χώρα μας από την πύλη στο Σιδηρόκαστρο. Οι εισαγωγές αυτές κάλυψαν το 44,6% των συνολικών προμηθειών αερίου, με δεύτερο το LNG που αντιστοιχούσε στο 38%, σύμφωνα με τα στοιχεία του ΔΕΣΦΑ. Επίσης η Ελλάδα, δεν εισάγει LNG από τη Ρωσία, ούτε από το Κατάρ, που έχει κηρύξει force majeure και έχει διακόψει τις εξαγωγές λόγω του πολέμου.
Σε ό,τι αφορά τις τιμές, την περασμένη Παρασκευή στο ολλανδικό χρηματιστήριο φυσικού αερίου TTF το συμβόλαιο διαμορφώθηκε στα 52,80 ευρώ ανά μεγαβατώρα, επηρεασμένο και από τις δηλώσεις της ρωσικής πλευράς. Πρόκειται για άνοδο άνω του 50% σε σχέση με τα επίπεδα που επικρατούσαν πριν από την έναρξη της κρίσης στη Μέση Ανατολή και για τις υψηλότερες τιμές από τις αρχές του 2023.
Την ίδια ώρα πάντως τα αποθέματα φυσικού αερίου της Ευρώπης βαίνουν μειούμενα και μάλιστα βρίσκονται στα χαμηλότερα επίπεδα της τελευταίας πενταετίας, ενώ είναι βέβαιο ότι η παράταση του πολέμου στη Μέση Ανατολή θα ασκήσει πιέσεις στις τιμές των ενεργειακών προϊόντων, κάτι άλλωστε που παραδέχθηκε ο Έλληνας υπουργός Ενέργειας Σταύρος Παπασταύρου σε χθεσινές δηλώσεις του.
Αναλυτές εκτιμούν ότι αν τα Στενά του Ορμούζ παραμείνουν κλειστά, τότε η πληρότητα των ευρωπαϊκών αποθεμάτων ως το τέλος Μαρτίου θα πέσει στο 22–27%, σημαντικά χαμηλότερα από το 41% που ήταν ο μέσος όρος των τελευταίων 5 ετών. Σε ό,τι αφορά την Ελλάδα, ο υπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας Σταύρος Παπασταύρου σημείωσε σε χθεσινές δηλώσεις του ότι δεν τίθεται ζήτημα επάρκειας φυσικού αερίου για τη χώρα, ακόμη και σε περίπτωση παρατεταμένης κρίσης. Όπως ανέφερε, η Ελλάδα δεν αναμένεται να επηρεαστεί ως προς την ασφάλεια εφοδιασμού, ωστόσο είναι πιθανό να υπάρξουν επιπτώσεις στις τιμές της ενέργειας.
Η κυβέρνηση
Την ίδια ώρα ο αντιπρόεδρος της κυβέρνησης, Κωστής Χατζηδάκης, τόνισε ότι σε μια συγκυρία διεθνούς αστάθειας η κυβέρνηση κινείται με ψυχραιμία και σοβαρότητα.
«Η Ελλάδα βρίσκεται σήμερα σε πολύ καλύτερη θέση σε σχέση με την περασμένη δεκαετία», υπογράμμισε, σημειώνοντας ότι τα σενάρια για τιμές πετρελαίου στα 100 δολάρια το βαρέλι δεν σημαίνει απαραίτητα ότι θα επιβεβαιωθούν. Παράλληλα, ξεκαθάρισε ότι η διεθνής συγκυρία δεν θα απομακρύνει τη χώρα από το μεταρρυθμιστικό της πρόγραμμα, τονίζοντας ότι η οικονομία είναι πλέον σημαντικά πιο θωρακισμένη.
Το ΥΠΕΘΟ
Επίσης σε συνέντευξή του στο Πρώτο Θέμα ο υπουργός Οικονομικών και πρόεδρος του Eurogroup Κυριάκος Πιερρακάκης έδωσε το στίγμα για πιθανή αντίδραση της κυβέρνησης. « Ένα επίπεδο σημαντικά πάνω από τα 100 δολάρια για αρκετές εβδομάδες θα ήταν ασφαλώς ένα σημείο που θα απαιτούσε μεγαλύτερη προσοχή και επανεκτίμηση της κατάστασης. Ωστόσο, δεν βρισκόμαστε σήμερα εκεί. Η κρίση ξεκίνησε από σχετικά χαμηλά επίπεδα τιμών στο πετρέλαιο, κάτι που δίνει περιθώριο απορρόφησης των πρώτων κραδασμών.» και συμπλήρωσε :
«Μέχρι στιγμής δεν υπάρχουν ενδείξεις ότι επηρεάζεται η δυναμική βασικών πυλώνων της ελληνικής οικονομίας, όπως ο τουρισμός και οι επενδύσεις. Αν η ένταση συνεχιστεί για πολύ, τότε προφανώς θα αξιολογήσουμε προσεκτικά τα δεδομένα και τις πιθανές επιπτώσεις.»
