«Ζεσταίνεται» σιγά σιγά το αύριο των τηλεθερμάνσεων στη Δυτική Μακεδονία με «ριζοσπαστικές» για άλλες εποχές τουλάχιστον παρεμβάσεις, να πέφτουν με αξιώσεις στο τραπέζι για να διασφαλιστεί η ομαλή παροχή θερμότητας στους κατοίκους της περιοχής που έχει ταυτιστεί όσο καμία άλλη με τον λιγνίτη.
Η λειτουργία της τηλεθέρμανσης με αξιοποίηση πράσινης ενέργειας από Ανανεώσιμες Πηγές (φωτοβολταϊκά και αιολικά ίσως και υδρογόνο στο πολύ μακρινό μέλλον) που θα φαινόταν ενδεχομένως κάτι… εξωγήινο παλιότερα, σήμερα έστω και σαν όραμα, μπαίνει στη συζήτηση.
Πέρα από την Μονάδα Συμπαραγωγής Ηλεκτρισμού και Θερμότητας Υψηλής Απόδοσης (ΣΗΘΥΑ) που κατασκευάζει η ΔΕΗ και θα «κλειδώσει» την ασφάλεια της παροχής θερμότητας με τηλεθέρμανση σε Κοζάνη, Πτολεμαΐδα, Αμύνταιο σε παράλληλο χρόνο και με εξίσου γρήγορους ρυθμούς πρέπει να υπάρξει σχεδιασμός και για μια ακόμα πιο μακροχρόνια λύση η οποία για να είναι φθηνή και κατά συνέπεια βιώσιμη πρέπει να βασίζεται σε μείγμα τεχνολογιών ΑΠΕ, επί της ουσίας μία «πράσινη» τηλεθέρμανση με το βλέμμα στο αύριο.
Προς αυτή την κατεύθυνση, σε πρόσφατη συνέντευξή του στο τοπικό ραδιόφωνο Τrue Story ο δήμαρχος Εορδαίας, Παναγιώτης Πλακεντάς, σημείωσε πως ήδη τρέχει μελέτη από το ΕΚΕΤΑ για να… πρασινίσει η τηλεθέρμανση, αν και εκτιμάται πως η ρηξικέλευθη αυτή παρέμβαση θα χρειαστεί χρόνια και εκατομμύρια για να ωριμάσει και να αποδώσει καρπούς για τους κατοίκους της Πτολεμαΐδας.
Η ΣΗΘΥΑ που ωριμάζει
Πριν όμως από την πράσινη τηλεθέρμανση προηγείται η ΣΗΘΥΑ. Συμπαραγωγή Hλεκτρισμού-Θερμότητας Υψηλής Απόδοσης είναι η συνδυασμένη παραγωγή ηλεκτρικής και θερμικής ενέργειας από το ίδιο καύσιμο, ώστε να επιτυγχάνεται η πλήρης εκμετάλλευση του ενεργειακού του περιεχομένου. Ο σταθμός συμπαραγωγής ηλεκτρισμού – θερμότητας παράγει ατμό, θερμό αέρα και θερμό νερό που χρησιμοποιούνται στην παραγωγική διαδικασία καθώς και ηλεκτρική ενέργεια για χρήση ή/και πώλησης μέρους αυτής στον αρμόδιο διαχειριστή ενέργειας».
Το έργο κατασκευάζεται εντός του οικοπέδου του πρώην ΑΗΣ ΚΑΡΔΙΑΣ και αποτελεί εξολοκλήρου επένδυση του ομίλου, ύψους περίπου 80 εκ. ευρώ.
Το έργο ΣΗΘΥΑ περιλαμβάνει την εγκατάσταση 17 μηχανών εσωτερικής καύσης με καύσιμο φυσικό αέριο, που μπορούν να λειτουργούν και με μείγμα φυσικού αερίου και υδρογόνου χωρίς να επηρεαστεί ο βαθμός απόδοσής τους. Η μονάδα αναμένεται να ολοκληρωθεί, τουλάχιστον αυτός είναι η επιδίωξη, εντός του 2026 και θα καλύπτει πλήρως τις απαιτήσεις για χαρακτηρισμό της ως «πλήρως συμπαραγωγική» βάσει της σχετικής νομοθεσίας εξασφαλίζοντας ποσοστό ενεργειακής εξοικονόμησης πάνω από 10%, καθώς και συνολικό βαθμό απόδοσης μεγαλύτερο από 75%.
Η μονάδα ΣΗΘΥΑ αποτελεί μέρος των δεσμεύσεων που ανέλαβε να υλοποιήσει ο όμιλος ΔΕΗ, συνυπογράφοντας το μνημόνιο κατανόησης και στρατηγικής συνεργασίας (MoU) με τη Συντονιστική Επιτροπή Σχεδίου Δίκαιης Αναπτυξιακής Μετάβασης, την Περιφέρεια Δ. Μακεδονίας, και τους Δήμους Κοζάνης, Εορδαίας, Αμυνταίου, καθώς και τον Διαχειριστή Εθνικού Συστήματος Φυσικού Αερίου Α.Ε.
Πρόκειται για ένα απαιτητικό έργο με ιδιαίτερα τεχνικά χαρακτηριστικά, που σχεδιάστηκε από τη ΔΕΗ και θα διασφαλίζει την απρόσκοπτη παροχή θερμικής ενέργειας στο διασυνδεδεμένο σύστημα τηλεθέρμανσης της Δ. Μακεδονίας, λαμβάνοντας υπ’ όψιν και μελλοντικές επεκτάσεις του συστήματος, όπως προσδιορίστηκαν από τις Δημοτικές Επιχειρήσεις Τηλεθέρμανσης.
Ταυτόχρονα, το έργο σχεδιάστηκε με στόχο τη διασφάλιση του χαμηλότερου κόστους παραγωγής θερμικής ενέργειας έναντι οποιασδήποτε εναλλακτικής τεχνολογίας ή επένδυσης, συμβάλλοντας ουσιαστικά στη βιωσιμότητα των τηλεθερμάνσεων.
Οι ξεπερασμένες και «αρχαίες» μονάδες του Αγίου Δημητρίου, που τροφοδοτούν με θερμική ενέργεια την τηλεθέρμανση της Κοζάνης μετά από διαδοχικές παρατάσεις σβήνουν οριστικά τα φουγάρα τους οριστικά στα τέλη Μαΐου 2026, καθώς λήγουν οι προθεσμίες για τους περιβαλλοντικούς όρους λειτουργίας.
Εφόσον οι μονάδες ρίξουν αυλαία, η τηλεθέρμανση της Κοζάνης για την ερχόμενη χειμερινή σεζόν θα… μπει στην κατάψυξη. Για αυτό το λόγο η ΔΕΗ επιδίδεται σε αγώνα δρόμου, καθώς με δεδομένο πως δεν θα υπάρξει νέα παράταση λειτουργίας των μονάδων 3,4 και 5 του ΑΗΣ Αγίου Δημητρίου (για να έχει τηλεθέρμανση η Κοζάνη) για να μπει στην πρίζα η ΣΗΘΥΑ.
Βέβαια, η ΣΗΘΥΑ κρίνεται σχεδόν αδύνατο να προλάβει να λειτουργήσει τον Οκτώβριο του 2026. Για αυτό το λόγο έχει προβλεφθεί η παροχή της τηλεθέρμανσης στην Κοζάνη με ενέργεια από τρεις λέβητες πετρελαίου ενώ για την Πτολεμαΐδα η τηλεθέρμανση, μετά την παύση λειτουργίας της λιγνιτικής μονάδας «Πτολεμαΐδα 5» ως το τέλος του 2026 (ο σταθμός θα καίει φυσικό αέριο), θα παρέχεται με ηλεκτρολέβητες έως ότου, από το 2027, η ΣΗΘΥΑ «λυτρώσει» οριστικά τη Δυτική Μακεδονία.