Η βιωσιμότητα εξελίσσεται σε βασικό άξονα της επενδυτικής στρατηγικής του ελληνικού ξενοδοχειακού κλάδου, καθώς ολοένα και μεγαλύτερο μέρος των κεφαλαίων κατευθύνεται σε έργα ενεργειακής αναβάθμισης, εξοικονόμησης φυσικών πόρων και «έξυπνων» υποδομών.
Σύμφωνα με τα στοιχεία του Ινστιτούτου Τουριστικών Ερευνών και Προβλέψεων (ΙΤΕΠ), που παρουσίασε η νέα διοίκηση του Ινστιτούτου Τουριστικών Ερευνών και Προβλέψεων, και η νέα πρόεδρος Χριστίνα Τετράδη, σε ειδική Συνέντευξη Τύπου που πραγματοποιήθηκε τη Δευτέρα, 13 Ιουνίου στο ξενοδοχείο Electra Palace, από τα συνολικά 1,5 δισ. ευρώ που επενδύθηκαν το 2025 στον ξενοδοχειακό κλάδο, σχεδόν το 20% διοχετεύθηκε σε έργα βιωσιμότητας.
Αξίζει, δε, να σημειωθεί ότι οι μεγαλύτερες ξενοδοχειακές μονάδες επενδύουν συστηματικά σε συστήματα παρακολούθησης της κατανάλωσης ενέργειας και νερού, σε αυτοματισμούς και έξυπνες τεχνολογίες διαχείρισης εγκαταστάσεων, ενώ οι μικρότερες επιχειρήσεις επικεντρώνονται κυρίως σε παρεμβάσεις χαμηλότερου κόστους που μειώνουν την κατανάλωση ενέργειας και φυσικών πόρων.
Όπως τονίστηκε μάλιστα, η ESG διάσταση της λειτουργίας των ξενοδοχείων αποτυπώνεται και στη συνεργασία τους με την τοπική οικονομία. Το 61% των ξενοδοχείων συνεργάζεται με πιστοποιημένους τοπικούς παραγωγούς, ενώ το 52,9% της αξίας των προμηθειών σε τρόφιμα και ποτά αφορά ελληνικά προϊόντα. Παράλληλα, περισσότερες από τις μισές επιχειρήσεις ενημερώνουν τους επισκέπτες για τα τοπικά προϊόντα και τις σχετικές πιστοποιήσεις, ενισχύοντας τη σύνδεση του τουρισμού με την ελληνική παραγωγή και τις αρχές της βιώσιμης ανάπτυξης.
Επενδύσεις-ρεκόρ και στροφή στην ποιότητα
Συνολικά, ο ελληνικός ξενοδοχειακός κλάδος επένδυσε 1,5 δισ. ευρώ το 2025, καταγράφοντας το υψηλότερο επίπεδο επενδύσεων της τελευταίας τετραετίας. Το ύψος των επενδύσεων αυξήθηκε κατά 50% σε σχέση με το 2024, όταν είχαν διαμορφωθεί στο 1 δισ. ευρώ.
Η ανοδική πορεία των επενδύσεων είναι συνεχής τα τελευταία χρόνια. Από 621 εκατ. ευρώ το 2022 αυξήθηκαν στα 761 εκατ. ευρώ το 2023, ξεπέρασαν το 1 δισ. ευρώ το 2024 και έφτασαν το 1,5 δισ. ευρώ το 2025, επιβεβαιώνοντας τη στροφή των επιχειρήσεων προς την ποιοτική αναβάθμιση του τουριστικού προϊόντος.
Όπως επισήμανε η πρόεδρος του ΙΤΕΠ, Χριστίνα Τετράδη, για πολλά χρόνια ο ελληνικός τουρισμός αξιολογούνταν κυρίως με βάση το μέγεθός του. «Σήμερα, όμως, οι αριθμοί από μόνοι τους δεν αρκούν. Το κρίσιμο ερώτημα είναι πώς αναπτύσσεται ο τουρισμός και αν θα έχει αντοχή στον χρόνο», υπογράμμισε, παρουσιάζοντας τα βασικά μεγέθη του κλάδου για το 2025.
Αναβαθμίζεται το ξενοδοχειακό προϊόν
Η αλλαγή της επενδυτικής στρατηγικής αποτυπώνεται και στη σύνθεση του ξενοδοχειακού δυναμικού. Μέσα στην τελευταία δεκαετία τα ξενοδοχεία πέντε αστέρων υπερδιπλασιάστηκαν, ενώ οι μονάδες τεσσάρων αστέρων αυξήθηκαν κατά 45%. Αντίθετα, τα ξενοδοχεία δύο και ενός αστέρα μειώθηκαν κατά 22%, κυρίως μέσω ανακαινίσεων και αναβαθμίσεων που οδήγησαν στην ανακατάταξή τους σε υψηλότερες κατηγορίες. Τα ξενοδοχεία τριών αστέρων κατέγραψαν αύξηση 23%.
Σήμερα, το 54,4% των δωματίων της χώρας βρίσκεται σε ξενοδοχεία τεσσάρων και πέντε αστέρων, αν και το 72% των ξενοδοχειακών μονάδων εξακολουθεί να ανήκει στις τρεις χαμηλότερες κατηγορίες.
Παρά τη σημαντική αναβάθμιση της ποιότητας, το συνολικό ξενοδοχειακό δυναμικό παρέμεινε σχεδόν αμετάβλητο. Σε ορίζοντα δεκαετίας ο αριθμός των ξενοδοχείων αυξήθηκε μόλις κατά 4%, φτάνοντας τις 10.118 μονάδες το 2025, ενώ τα δωμάτια αυξήθηκαν κατά 11%, σε 450.565.
Σύμφωνα με τον γενικό διευθυντή του ΙΤΕΠ, Γιώργο Πετράκο, η εικόνα αυτή αποτυπώνει τη βαθιά μεταβολή του ελληνικού ξενοδοχειακού προϊόντος. Όπως ανέφερε, η ουσία δεν βρίσκεται στη μικρή αύξηση του αριθμού των ξενοδοχείων ή των δωματίων, αλλά στην ποιοτική αναβάθμιση που έχει επιτευχθεί τα τελευταία χρόνια.
Η εξέλιξη αυτή αντικατοπτρίζεται και στα οικονομικά μεγέθη του κλάδου. Το 2025 ο συνολικός κύκλος εργασιών των ξενοδοχείων ανήλθε στα 12,5 δισ. ευρώ, αυξημένος κατά 8,7% σε σχέση με το προηγούμενο έτος, ενώ οι διανυκτερεύσεις διαμορφώθηκαν στα 163,7 εκατ. Οι πληρότητες παρέμειναν σε υψηλά επίπεδα και οι μέσες τιμές δωματίου συνέχισαν να αυξάνονται με διψήφιο ρυθμό, εξέλιξη που αποδίδεται τόσο στην άνοδο του λειτουργικού κόστους όσο και στη βελτίωση της ποιότητας των παρεχόμενων υπηρεσιών.
Η τεχνητή νοημοσύνη αποκτά θέση στην καθημερινή λειτουργία
Παράλληλα με τις επενδύσεις στη βιωσιμότητα, οι ξενοδοχειακές επιχειρήσεις ενσωματώνουν σταδιακά και εφαρμογές τεχνητής νοημοσύνης. Περισσότερες από τις μισές επιχειρήσεις δηλώνουν ότι παρακολουθούν στενά τις εξελίξεις γύρω από την AI, ενώ περίπου μία στις τρεις χρησιμοποιεί ήδη σχετικές εφαρμογές.
Όπως μάλιστα τονίστηκε, ρργαλεία όπως το ChatGPT και το Gemini αξιοποιούνται κυρίως στην εξυπηρέτηση πελατών, την παραγωγή περιεχομένου, τη διοικητική υποστήριξη και την αυτοματοποίηση καθημερινών λειτουργιών, αποτελώντας ένα ακόμη βήμα προς τον ψηφιακό μετασχηματισμό του ελληνικού ξενοδοχειακού κλάδου.
Η πορεία της σεζόν
Στο μεταξύ, η πορεία των επόμενων μηνών θα κρίνει το τελικό αποτέλεσμα. Πάντως τα μέχρι στιγμής στοιχεία δεν δείχνουν σημαντικές αποκλίσεις σε σχέση με το 2025, καθώς ο Ιούνιος κινήθηκε στα περσινά επίπεδα τόσο ως προς τις πληρότητες όσο και ως προς τις τιμές.
