Η Aluminium Dunkerque είναι το μεγαλύτερο χυτήριο (smelter) πρωτόχυτου αλουμινίου στην Ευρώπη. Βρίσκεται στη Δουνκέρκη της βόρειας Γαλλίας, σε μια περιοχή-κλειδί για τη βαριά βιομηχανία, τα λιμάνια και την ενέργεια.
Δεν παράγει τελικά προϊόντα (π.χ. κουτιά ή εξαρτήματα), αλλά πρωτόχυτο αλουμίνιο, δηλαδή το βασικό μέταλλο που μετά τροφοδοτεί:
- αυτοκινητοβιομηχανία
- αεροναυπηγική
- άμυνα
- κατασκευές
- συσκευασία
- ηλεκτροτεχνία & καλώδια
Με απλά λόγια: είναι κομβικός κρίκος στην ευρωπαϊκή βιομηχανική αλυσίδα αξίας.
Οι ρίζες, από την Pechiney στη διεθνοποίηση
Η μονάδα δημιουργήθηκε τη δεκαετία του 1990 από τη γαλλική Pechiney, τον ιστορικό εθνικό πρωταθλητή στο αλουμίνιο, στον οποίο ανήκε για δεκαετίες και η ναυαρχίδα της Metlen στα Άσπρα Σπίτια Βοιωτίας. Ήταν από την αρχή σχεδιασμένη ως:
- υπερσύγχρονη για την εποχή
- μεγάλης κλίμακας
- άμεσα συνδεδεμένη με λιμενικές υποδομές για εισαγωγή πρώτων υλών
Όμως η Pechiney εξαγοράστηκε στις αρχές των 2000s από την καναδική Alcan, η οποία στη συνέχεια πέρασε στη Rio Tinto. Έτσι η Dunkerque εντάχθηκε για χρόνια σε έναν παγκόσμιο πολυεθνικό όμιλο.
Το 2018, η Rio Tinto την πούλησε στον όμιλο του Ινδού επιχειρηματία Sanjeev Gupta, στο πλαίσιο της στρατηγικής της να αποεπενδύσει από περιουσιακά στοιχεία που δεν θεωρούσε κεντρικά. Ωστόσο, η χρηματοοικονομική κρίση που έπληξε αργότερα τη βιομηχανική αυτοκρατορία του Gupta δημιούργησε αβεβαιότητα και για τη γαλλική μονάδα.
Η κατάσταση σταθεροποιήθηκε το 2021, όταν τον έλεγχο ανέλαβε το αμερικανικό επενδυτικό κεφάλαιο American Industrial Partners (AIP), μετατρέποντας χρέος σε μετοχικό κεφάλαιο. Η κίνηση αυτή είχε και τη σιωπηρή στήριξη της γαλλικής κυβέρνησης, καθώς διασφάλισε τη συνέχεια της λειτουργίας μιας μονάδας ζωτικής σημασίας για τη βιομηχανία της χώρας. Από τότε, η AIP επικεντρώθηκε στη βελτίωση της αποδοτικότητας και στη θωράκιση της εταιρείας απέναντι στο μεγαλύτερο ρίσκο του κλάδου: το ενεργειακό κόστος.
Η παραγωγή αλουμινίου μέσω ηλεκτρόλυσης είναι εξαιρετικά ενεργοβόρα και η Aluminium Dunkerque θεωρείται ο μεγαλύτερος βιομηχανικός καταναλωτής ηλεκτρικής ενέργειας στη Γαλλία. Το σημείο καμπής ήρθε με την υπογραφή μακροχρόνιας συμφωνίας προμήθειας ηλεκτρικής ενέργειας με την EDF, που προσέφερε προβλεψιμότητα κόστους σε μια περίοδο έντονων αναταράξεων στις ευρωπαϊκές αγορές ενέργειας. Χάρη σε αυτή τη συμφωνία, η μονάδα απέκτησε ανταγωνιστικό πλεονέκτημα και μετατράπηκε από προβληματικό περιουσιακό στοιχείο σε ελκυστικό επενδυτικό στόχο.
Σήμερα η Aluminium Dunkerque απασχολεί περίπου 750 εργαζόμενους και παράγει κοντά στους 300.000 τόνους αλουμινίου ετησίως. Ο κύκλος εργασιών της προσεγγίζει τα 800 εκατομμύρια ευρώ, ενώ η λειτουργική της κερδοφορία θεωρείται ιδιαίτερα ισχυρή για τα δεδομένα της ευρωπαϊκής μεταλλουργίας. Η χαμηλού άνθρακα ηλεκτρική ενέργεια που χρησιμοποιεί, χάρη στο γαλλικό ενεργειακό μείγμα, της επιτρέπει να διαθέτει σχετικά «πράσινο» αποτύπωμα σε σύγκριση με ανταγωνιστές εκτός Ευρώπης, στοιχείο που ενισχύει τη σημασία της στο πλαίσιο της ευρωπαϊκής στρατηγικής αποανθρακοποίησης.
Για όλους αυτούς τους λόγους, η Aluminium Dunkerque δεν αντιμετωπίζεται απλώς ως μια ακόμη βιομηχανική μονάδα προς πώληση. Η τύχη της συνδέεται με ζητήματα βιομηχανικής κυριαρχίας, ενεργειακής ασφάλειας και στρατηγικής αυτονομίας της Ευρώπης. Η συζήτηση γύρω από τον νέο ιδιοκτήτη της αντανακλά το ευρύτερο ερώτημα για το ποιος θα ελέγχει στο μέλλον τις βασικές πρώτες ύλες και τις ενεργοβόρες, αλλά απαραίτητες, βιομηχανίες της ηπείρου.
