Υπό τον έλεγχο των Ηνωμένων Πολιτειών βρίσκεται το δεξαμενόπλοιο Marinera, το οποίο -σύμφωνα με Αμερικανό αξιωματούχο που μίλησε στο NBC- καταλήφθηκε έπειτα από επιχείρηση που ολοκληρώθηκε μετά από προσπάθειες διάρκειας δύο και πλέον εβδομάδων. Το συγκεκριμένο τάνκερ, σύμφωνα με το AFP, εντάσσεται στον ρωσικό «σκιώδη στόλο».
Η κατάσχεση του «Marinera» (πρώην Bella 1), που έχει δεσμούς με τη Βενεζουέλα, ολοκληρώθηκε μετά από συντονισμένη επιχείρηση. Η καταδίωξη διήρκεσε περισσότερες από δύο εβδομάδες στον Ατλαντικό. Φωτογραφίες σε ρωσικά μέσα ενημέρωσης φέρεται να έδειχναν ελικόπτερα να πλησιάζουν το πλοίο. Αμερικανοί αξιωματούχοι πρόσθεσαν ότι ρωσικά στρατιωτικά σκάφη βρισκόταν στην ευρύτερη περιοχή όταν ξεκίνησε η επιχείρηση, συμπεριλαμβανομένου ενός ρωσικού υποβρυχίου.
Το Reuters μετέδωσε ότι πρόκειται για την πρώτη φορά στη σύγχρονη μνήμη που ο αμερικανικός στρατός επιχειρεί να κατασχέσει πλοίο υπό ρωσική σημαία.
Η αλλαγή ονόματος
Το «Marinera», που βρίσκεται μεταξύ Ισλανδίας και Βρετανικών Νήσων, κατηγορείται από τις ΗΠΑ ότι παραβιάζει αμερικανικές κυρώσεις και ότι έχει μεταφέρει ιρανικό πετρέλαιο. Στο παρελθόν μετέφερε κυρίως βενεζουελάνικο αργό, ωστόσο αυτή τη στιγμή φέρεται να πλέει άδειο.
Τις τελευταίες ημέρες, το πλοίο άλλαξε όνομα από «Bella 1» σε «Marinera» και μεταφέρθηκε από το γουιανέζικο στο ρωσικό νηολόγιο, γεγονός που σημαίνει ότι βρίσκεται υπό ρωσική προστασία και η Μόσχα είχε ζητήσει από τις ΗΠΑ να τερματίσουν την καταδίωξη.
Το πλοίο κατάφερε να διαφύγει από το αμερικανικό ναυτικό «μπλόκο» σε δεξαμενόπλοια που βρίσκονται υπό καθεστώς κυρώσεων και απέρριψε προσπάθειες του Λιμενικού Σώματος των ΗΠΑ να επιβιβαστεί σε αυτό.
Το ρωσικό υπουργείο Εξωτερικών δήλωσε ότι «παρακολουθεί με ανησυχία» την κατάσταση, σημειώνοντας ότι το πλοίο «πλέει σε διεθνή ύδατα υπό τη σημαία της Ρωσικής Ομοσπονδίας και σε πλήρη συμμόρφωση με το διεθνές ναυτικό δίκαιο».
Πρόσθεσε ότι η Ρωσία θεωρεί «δυσανάλογη» την αυξημένη προσοχή που του δίνουν οι ΗΠΑ και το ΝΑΤΟ.
Η αλλαγή πορείας
Τα τελευταία δεδομένα εντοπισμού έδειχναν ότι το δεξαμενόπλοιο προχώρησε σε απότομη αλλαγή πορείας και ταχύτητας, νωρίς το μεσημέρι.
Στις 14:26 (ώρα Ελλάδος) έστριψε απότομα προς τον νότο και μείωσε την ταχύτητά του στους οκτώ κόμβους.
Το πλοίο βρίσκεται πλέον περίπου 200 χιλιόμετρα νότια των ακτών της Ισλανδίας, ενώ προηγούμενα στοιχεία AIS δείχνουν ότι τις τελευταίες δύο ημέρες κινούνταν βορειοανατολικά, περνώντας δυτικά των Βρετανικών Νήσων.
Την ίδια ώρα, ρωσικός κρατικός τηλεοπτικός σταθμός μετέδωσε ότι αμερικανικές δυνάμεις επιχειρούν να επιβιβαστούν από ελικόπτερο στο δεξαμενόπλοιο «Marinera».
Σύμφωνα με πηγή που επικαλείται το ρωσικό δίκτυο, σκάφος της αμερικανικής ακτοφυλακής παρακολουθούσε το πλοίο και είχε ήδη πραγματοποιηθεί απόπειρα κατάσχεσης εν μέσω κακοκαιρίας.
Το ρωσικό υπουργείο Εξωτερικών, σύμφωνα με ρωσικά κρατικά μέσα, ανέφερε ότι το πλοίο, το οποίο πλέον φέρει ρωσική σημαία, βρίσκεται σε διεθνή ύδατα και κινείται σύμφωνα με το διεθνές ναυτικό δίκαιο, καλώντας τις δυτικές χώρες να σεβαστούν το δικαίωμα ελεύθερης ναυσιπλοΐας.
Το χρονικό της καταδίωξης
Δύο Αμερικανοί αξιωματούχοι επιβεβαίωσαν στο CBS News ότι η Ρωσία έστειλε υποβρύχιο και άλλα πλοία για τη συνοδεία του δεξαμενόπλοιου.
Η Ακτοφυλακή των ΗΠΑ είχε επιχειρήσει να επιβιβαστεί στο πλοίο τον περασμένο μήνα στην Καραϊβική, έχοντας ένταλμα κατάσχεσης για παραβίαση κυρώσεων, όμως το πλοίο άλλαξε πορεία την τελευταία στιγμή και κατευθύνθηκε προς την Ευρώπη.
Το BBC Verify επεσήμανε ότι πλάνα που δημοσίευσε το Russia Today δείχνουν πλοίο που ταιριάζει στο προφίλ αμερικανικού σκάφους της Ακτοφυλακής τύπου Legend, ενώ δεδομένα AIS τοποθετούσαν το «Marinera» περίπου 300 χιλιόμετρα νότια της Ισλανδίας το πρωί της Τρίτης, έχοντας προηγουμένως κινηθεί βόρεια, δυτικά των ακτών του Ηνωμένου Βασιλείου.
Αμερικανοί αξιωματούχοι δήλωσαν νωρίτερα στο CBS ότι οι ΗΠΑ σχεδίαζαν επιχείρηση επιβίβασης, προτιμώντας να κατασχέσουν το πλοίο παρά να το βυθίσουν.
Αναλυτές επισημαίνουν ότι η αλλαγή ονόματος και σημαίας δεν μεταβάλλει την «ταυτότητα» του πλοίου, καθώς οι αμερικανικές αρχές κινούνται βάσει του αριθμού ΙΜΟ, των δικτύων ιδιοκτησίας και του ιστορικού κυρώσεων.
Παράλληλα, υπογραμμίζουν ότι η εγγραφή στο ρωσικό νηολόγιο μπορεί να δυσκολέψει τις αμερικανικές ενέργειες, καθώς βάσει του Δικαίου της Θάλασσας πλοία με κρατική σημαία προστατεύονται από το κράτος τους.
Σύμφωνα με το BBC Verify, μετά την πρόσφατη κατάσχεση άλλου δεξαμενόπλοιου, του «Skipper», έχουν εντοπιστεί τουλάχιστον 19 δεξαμενόπλοια υπό αμερικανικές κυρώσεις που άλλαξαν νηολόγιο προς τη Ρωσία, μεταξύ αυτών και το «Marinera».
Δεσμοί με τους Φρουρούς της Επανάστασης του Ιράν
Το 2024 η εταιρεία Louis Marine Shipholding Enterprises SA, με έδρα την Τουρκία, κατηγορήθηκε από τη διοίκηση Μπάιντεν ότι διατηρούσε δεσμούς με τους Φρουρούς της Ισλαμικής Επανάστασης του Ιράν.
Αμερικανοί αξιωματούχοι ανέφεραν ότι η εταιρεία είχε μεταφέρει φορτία για λογαριασμό της Δύναμης Κουντς, του βραχίονα εξωτερικών επιχειρήσεων των Φρουρών, ο οποίος υποστηρίζει ένοπλες οργανώσεις που συνδέονται με το Ιράν στη Μέση Ανατολή, μεταξύ αυτών τους Χούθι στην Υεμένη και τη Χεζμπολάχ στον Λίβανο.
Σύμφωνα με τα στοιχεία της πλατφόρμας MarineTraffic, το «Marinera», πρώην «Bella 1», είναι το μοναδικό πλοίο που ανήκει στη Louis Marine Shipholding και η διεύθυνση της εταιρείας ταυτίζεται με εκείνη που αναφέρεται στη λίστα των αμερικανικών κυρώσεων.