Στην ενίσχυση του υφιστάμενου μηχανισμού αποτροπής του greenwashing, δηλαδή της πρακτικής παρουσίασης ηλεκτρικής ενέργειας ή καυσίμων ως ανανεώσιμων ενώ δεν είναι, στοχεύει, μεταξύ άλλων, μια νέα νομοθετική παρέμβαση του ΥΠΕΝ που παρουσιάστηκε στο υπουργικό συμβούλιο της Δευτέρας 26 Ιανουαρίου 2026.
Συγκεκριμένα ο υπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας κ. Σταύρος Παπασταύρου και ο υφυπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας κ. Νικόλαος Τσάφος παρουσίασαν στο Υπουργικό Συμβούλιο το νομοσχέδιο του Υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας για τον εκσυγχρονισμό της νομοθεσίας για τη χρήση και την παραγωγή ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές μέσω της ενσωμάτωσης των Οδηγιών (ΕΕ) 2023/2413, 2024/1405 και της μερικής ενσωμάτωσης της Οδηγίας (ΕΕ) 2024/1788.
Σύμφωνα με σχετική ανακοίνωση, με το προτεινόμενο νομοσχέδιο, σε εφαρμογή της ενωσιακής νομοθεσίας ενισχύεται ο υφιστάμενος μηχανισμός αποτροπής του greenwashing, δηλαδή της παρουσίασης ηλεκτρικής ενέργειας ή καυσίμων ως ανανεώσιμων ενώ δεν είναι. Ιδίως διασφαλίζεται η συμμετοχή της Ελλάδας στη βάση δεδομένων που τηρείται σε επίπεδο Ένωσης και θα επιτρέπει την ιχνηλάτηση των υγρών και αερίων ανανεώσιμων καυσίμων και καυσίμων ανακυκλωμένου άνθρακα.
Βασικός στόχος είναι η ολοκληρωμένη ενσωμάτωση της Οδηγίας (ΕΕ) 2023/2413, στο εθνικό δίκαιο, προκειμένου να διασφαλιστεί η ουσιαστική επιτάχυνση της ενεργειακής μετάβασης έως το 2030 και περαιτέρω.
Υπενθυμίζεται ότι η Ελλάδα μαζί με άλλες έξι χώρες έλαβαν τον περασμένο Δεκέμβριο από την Κομισιόν αιτιολογημένη γνώμη για τη μη πλήρη μεταφορά των διατάξεων της σχετικής τροποποιητικής οδηγίας (2023/2413) και δίμηνη παράταση προκειμένου να μην εκκινήσουν οι διαδικασίες για παραπομπή στο Ευρωπαϊκό Δικαστήριο.
‘Άλλες δράσεις
Επίσης, απλοποιείται και επιταχύνεται περαιτέρω η αδειοδότηση των έργων ΑΠΕ, με ταυτόχρονη εξασφάλιση της προστασίας του περιβάλλοντος. Παράλληλα, αντιμετωπίζεται η υφιστάμενη εξάρτηση από ορυκτά καύσιμα στις μεταφορές και τη βιομηχανία με την επιβολή υποχρέωσης για χρήση ανανεώσιμων καυσίμων.
Οι ρυθμίσεις αποσκοπούν στην ενίσχυση της χρήσης των ΑΠΕ σε όλους τους τομείς – ηλεκτρική ενέργεια, θέρμανση και ψύξη, μεταφορές, κτίρια και βιομηχανία – μέσα από σαφείς εθνικούς στόχους, ενιαίες μεθοδολογίες υπολογισμού και αξιόπιστους μηχανισμούς παρακολούθησης.
Επιπλέον, οι ρυθμίσεις καλύπτουν την έλλειψη επαρκούς ενημέρωσης πολιτών και κατάρτισης και πιστοποίησης επαγγελματιών και αντιμετωπίζεται η υστέρηση σε θέρμανση και ψύξη από ΑΠΕ στον τομέα της βιομηχανίας, καθώς και κατανάλωσης ΑΠΕ στον κτιριακό τομέα.
Επίσης, επιδιώκεται η αντιμετώπιση ζητημάτων ευελιξίας του συστήματος που ανακύπτουν από τη συμμετοχή των ΑΠΕ και των μπαταριών,
Αντιμετωπίζονται, δια της αυστηρότερης εφαρμογής της αλυσιδωτής χρήσης της βιομάζας, οι στρεβλώσεις της αγοράς πρώτων υλών βιομάζας.
Όπως αναφέρεται, οι ρυθμίσεις αποσκοπούν στην ενίσχυση της χρήσης των ΑΠΕ σε όλους τους τομείς – ηλεκτρική ενέργεια, θέρμανση και ψύξη, μεταφορές, κτίρια και βιομηχανία – μέσα από σαφείς εθνικούς στόχους, ενιαίες μεθοδολογίες υπολογισμού και αξιόπιστους μηχανισμούς παρακολούθησης.
Επιδιώκονται η περαιτέρω σύντμηση της αδειοδοτικής διαδικασίας, με ταυτόχρονη διασφάλιση της προστασίας του περιβάλλοντος και η προώθηση έργων ΑΠΕ σε περιοχές επιτάχυνσης για την ενίσχυση της προβλεψιμότητας για δημόσιους και ιδιωτικούς φορείς.
Τέλος όπως αναφέρει το ΥΠΕΝ, επιτυγχάνονται η βελτίωση της ποιότητας των εγκαταστάσεων και η κατάρτιση των μικρομεσαίων επιχειρήσεων και των αυτοαπασχολούμενων,
Όπως τόνισε κατά τη διάρκεια του υπουργικού συμβουλίου ο υφυπουργός Ενέργειας Νίκος Τσάφος που παρουσίασε τις βασικές αρχές του νομοσχεδίου η Ελλάδα στηρίζει μια ρεαλιστική μετάβαση - βασισμένη σε πέντε κανόνες:
- Aποτελεσματική αξιοποίηση πόρων - κόστος/όφελος
- Επένδυση σε αποδοτικές τεχνολογίες
- Συνεργασία για μία ενιαία αγορά ενέργειας
- Καλύτερος έλεγχος της αγοράς
- Η πράσινη μετάβαση δεν μπορεί να αποτελεί αυτοσκοπό
Μάλιστα η Ελλάδα, στο έκτακτο Συμβούλιο Υπουργών Περιβάλλοντος ΕΕ στις 4-5/11/2025, συνδιαμόρφωσε αποφασιστικά τους ευρωπαϊκούς κλιματικούς στόχους και δεσμεύσεις ως εξής:
- Στόχος μείωσης εκπομπών ως το 2030: 85% + 5% με χρήση διεθνών πιστωτικών μορίων τρίτων χωρών
- Προσθήκη ρήτρας επανεξέτασης στόχου 2040. Εξασφάλιση κοινωνικής συνοχής ευημερίας και ανταγωνιστικότητας
- Δυνατότητα θέσπισης επιπλέον 5% ευελιξιών μέσω διεθνών πιστωτικών μορίων προς εκπλήρωση των εθνικών στόχων για τις εκπομπές
- Διεθνή πιστωτικά μόρια για την αντιμετώπιση της κλιματικής αλλαγής: 5% + δυνητικά άλλα 5%
- ETS2 για κτίρια και οδικές μεταφορές, έναρξη ισχύος από το 2028 με μέτρα για την καλύτερη εφαρμογή του
