Αυξημένο κίνδυνο απότομης ανόδου των τιμών ηλεκτρικής ενέργειας αντιμετωπίζουν οι σκανδιναβικές χώρες τον φετινό χειμώνα, καθώς το σημαντικό έλλειμμα υδροηλεκτρικής παραγωγής, η περιορισμένη διαθεσιμότητα φυσικού αερίου στην Ευρώπη και οι διακοπές λειτουργίας πυρηνικών μονάδων δημιουργούν ένα ιδιαίτερα πιεστικό περιβάλλον για την αγορά ενέργειας.
Σύμφωνα με την έκθεση της δανέζικης εταιρείας εμπορίας ενέργειας Mind Energy για το τέταρτο τρίμηνο του 2026, οι σκανδιναβικές χώρες εισέρχονται στην περίοδο αυξημένης ζήτησης για θέρμανση με υδροηλεκτρικούς πόρους μειωμένους κατά 11 τεραβατώρες (TWh) σε σύγκριση με τα κανονικά επίπεδα. Η μεγαλύτερη ανησυχία εντοπίζεται στις νότιες ζώνες τιμολόγησης, όπου η εξάρτηση από τις συνθήκες της ευρωπαϊκής αγοράς είναι εντονότερη.
Καθοριστικός παράγοντας είναι και η στενότητα στην ευρωπαϊκή αγορά φυσικού αερίου, εξαιτίας των χαμηλών αποθεμάτων στις εγκαταστάσεις αποθήκευσης και των προβλημάτων στις θαλάσσιες μεταφορές στη Μέση Ανατολή, που περιορίζουν την προσφορά υγροποιημένου φυσικού αερίου (LNG). Ως αποτέλεσμα, οι σκανδιναβικές αγορές εκτίθενται περισσότερο στις διακυμάνσεις των τιμών ηλεκτρικής ενέργειας στην κεντρική Ευρώπη.
«Όταν μειώνεται η ένταση των ανέμων, οι τιμές στη Δανία, τη νότια Σουηδία και τη νότια Νορβηγία καθορίζονται από τις μονάδες ηλεκτροπαραγωγής με φυσικό αέριο της Γερμανίας», ανέφερε ο αντιπρόεδρος της Mind Energy, Peter Nikolaj Krebs, μιλώντας στο Reuters.
Ενδεικτική της κατάστασης είναι η εικόνα στη νότια Νορβηγία, όπου στη ζώνη τιμολόγησης NO2 η μέση τιμή ηλεκτρικής ενέργειας ξεπερνά τα 130 ευρώ/MWh από τις αρχές Αυγούστου, καταγράφοντας τα υψηλότερα επίπεδα από την ενεργειακή κρίση του 2022. Μάλιστα, οι χαμηλές θερμοκρασίες και η περιορισμένη παραγωγή από αιολικά πάρκα έχουν οδηγήσει τις τιμές στην αγορά επόμενης ημέρας πάνω από τα 200 ευρώ/MWh στη νότια Νορβηγία, τη Σουηδία και τη Δανία.
Στην εξίσωση προστίθενται και οι παρατεταμένες διακοπές λειτουργίας πυρηνικών μονάδων στη Σουηδία, συνολικής ισχύος περίπου 3,3 GW, που αντιστοιχούν σχεδόν στο μισό της εγκατεστημένης πυρηνικής ισχύος της χώρας. Η επιστροφή τους σε λειτουργία και το χρονοδιάγραμμα αποκατάστασης της παραγωγής αναμένεται να επηρεάσουν καθοριστικά την πορεία της αγοράς τις επόμενες εβδομάδες.
Πάντως, η Mind Energy εκτιμά ότι ο βασικός κίνδυνος αφορά την αύξηση των τιμών και όχι την επάρκεια του εφοδιασμού. Η σημερινή κατάσταση διαφέρει από εκείνη του 2022, όταν η διακοπή της ροής ρωσικού φυσικού αερίου μέσω αγωγών και τα προβλήματα στους γαλλικούς πυρηνικούς σταθμούς είχαν προκαλέσει σοβαρές αναταράξεις στην ευρωπαϊκή αγορά.
Ωστόσο, όπως προειδοποιεί ο Krebs, μια παρατεταμένη περίοδος υψηλών τιμών θα διατηρήσει σε υψηλά επίπεδα το ενεργειακό κόστος για τις επιχειρήσεις της περιοχής, εντείνοντας τις πιέσεις στην ανταγωνιστικότητά τους.
Πηγή: Reuters
