Σε έργο με πολύ μεγαλύτερη σημασία από εκείνη μιας ακόμη ηλεκτρικής διασύνδεσης εξελίσσεται το GREGY, καθώς μπορεί να αναβαθμίσει τη θέση της Ελλάδας στον ευρωπαϊκό ενεργειακό χάρτη και να προσδώσει μόνιμο στρατηγικό βάθος στον άξονα Αθήνας–Καΐρου.
Η σχεδιαζόμενη υποθαλάσσια διασύνδεση Ελλάδας–Αιγύπτου δημιουργεί έναν νέο πράσινο ενεργειακό διάδρομο μεταξύ Αφρικής και Ευρώπης. Μέσω αυτού, ηλεκτρική ενέργεια από ανανεώσιμες πηγές, η οποία θα παράγεται στην Αίγυπτο, θα μπορεί να μεταφέρεται στην Ελλάδα και από εδώ προς την ευρωπαϊκή αγορά.
Πρόκειται για μια υποδομή που μεταβάλλει τον ρόλο της χώρας. Η Ελλάδα δεν θα αποτελεί μόνο καταναλωτή ή περιφερειακή αγορά ηλεκτρικής ενέργειας, αλλά στρατηγικό σημείο εισόδου, διαχείρισης και αναδιανομής πράσινης ενέργειας προς την υπόλοιπη Ευρώπη.
Νέος δρόμος εφοδιασμού για την Ευρώπη
Το GREGY αποκτά ιδιαίτερη σημασία σε μια περίοδο κατά την οποία η Ευρωπαϊκή Ένωση αναζητεί νέες πηγές καθαρής ενέργειας, μεγαλύτερη διαφοροποίηση του εφοδιασμού και μικρότερη εξάρτηση από περιορισμένο αριθμό χωρών και ενεργειακών διαδρομών.
Η μεταφορά ηλεκτρικής ενέργειας από τη Βόρεια Αφρική προς την Ευρώπη μπορεί να λειτουργήσει συμπληρωματικά προς την ανάπτυξη των ευρωπαϊκών ΑΠΕ, ενισχύοντας την ασφάλεια εφοδιασμού και τη γεωγραφική διαφοροποίηση της παραγωγής.
Η Αίγυπτος διαθέτει υψηλό ηλιακό και αιολικό δυναμικό, καθώς και εκτεταμένες περιοχές στις οποίες μπορούν να αναπτυχθούν μεγάλης κλίμακας έργα ανανεώσιμων πηγών ενέργειας. Η Ελλάδα διαθέτει τη γεωγραφική θέση και τις διασυνδέσεις που μπορούν να μετατρέψουν αυτή την παραγωγή σε μέρος της ευρωπαϊκής ενεργειακής αγοράς.
Με αυτόν τον τρόπο, το GREGY δεν ενώνει απλώς δύο εθνικά ηλεκτρικά συστήματα. Δημιουργεί μια νέα ενεργειακή γέφυρα ανάμεσα στις δύο ηπείρους.
Ανταγωνιστική πράσινη ενέργεια για τη βιομηχανία
Η οικονομική σημασία της διασύνδεσης για την Ελλάδα δεν περιορίζεται στα έσοδα από τη μεταφορά ή την εμπορία ηλεκτρικής ενέργειας. Το κρίσιμο ζήτημα είναι η δυνατότητα πρόσβασης της ελληνικής οικονομίας σε μεγάλες ποσότητες πράσινης ενέργειας, με περισσότερο ανταγωνιστικό και προβλέψιμο κόστος.
Μια τέτοια προοπτική θα μπορούσε να ενισχύσει τη θέση της ελληνικής βιομηχανίας, ιδιαίτερα σε μια περίοδο κατά την οποία το ενεργειακό κόστος αποτελεί βασικό παράγοντα για τη βιωσιμότητα των ενεργοβόρων επιχειρήσεων.
Βαριά μεταποίηση, τσιμεντοβιομηχανίες, μεταλλουργία, χημική βιομηχανία αλλά και νέες επενδύσεις σε Data Centers χρειάζονται σημαντικές και σταθερές ποσότητες ηλεκτρικής ενέργειας. Παράλληλα, οι ευρωπαϊκοί στόχοι για την απανθρακοποίηση αυξάνουν την ανάγκη πρόσβασης σε πιστοποιημένη πράσινη παραγωγή.
Το GREGY μπορεί, επομένως, να αποτελέσει συγκριτικό πλεονέκτημα για την προσέλκυση παραγωγικών επενδύσεων. Η διαφορά είναι ότι δεν πρόκειται για μια προσωρινή κρατική επιδότηση, αλλά για μια πιθανή διαρθρωτική μεταβολή στη βάση κόστους της ελληνικής οικονομίας.
Εφόσον, βεβαίως, η ενέργεια που θα μεταφέρεται μέσω της διασύνδεσης φθάνει πράγματι στις επιχειρήσεις με ανταγωνιστικούς όρους, το έργο μπορεί να λειτουργήσει ως εργαλείο επαναβιομηχάνισης και ενίσχυσης της εξωστρέφειας της χώρας.
Η Αίγυπτος αποκτά πύλη προς την ευρωπαϊκή αγορά
Αντίστοιχα μεγάλα είναι τα οφέλη για την Αίγυπτο. Μέσω του GREGY, το Κάιρο αποκτά απευθείας ενεργειακή πρόσβαση στην ευρωπαϊκή αγορά, αξιοποιώντας το πλούσιο ηλιακό και αιολικό δυναμικό της χώρας.
Η δυνατότητα εξαγωγής ηλεκτρικής ενέργειας προς την Ευρώπη μπορεί να κινητοποιήσει νέες επενδύσεις σε έργα ΑΠΕ, δίκτυα, αποθήκευση και συνοδευτικές υποδομές. Παράλληλα, ενισχύει τη φιλοδοξία της Αιγύπτου να εξελιχθεί σε περιφερειακό ενεργειακό κόμβο, όχι μόνο για το φυσικό αέριο, αλλά και για την πράσινη ηλεκτρική ενέργεια.
Η πολιτική βαρύτητα που αποδίδει το Κάιρο στο έργο έχει υπογραμμιστεί επανειλημμένα από τον Αιγύπτιο πρόεδρο Abdel Fattah al-Sisi. Τον Αύγουστο του 2026 χαρακτήρισε το GREGY στρατηγική πρωτοβουλία, με ευρωπαϊκή υποστήριξη, η οποία μπορεί να ενισχύσει την ενεργειακή ασφάλεια και την οικονομική ολοκλήρωση στη Μεσόγειο.
Τον Σεπτέμβριο επανήλθε στο ζήτημα, επισημαίνοντας την ιδιαίτερη σημασία που αποδίδει η Αίγυπτος στις ηλεκτρικές διασυνδέσεις με την Ελλάδα και αναφερόμενος ειδικά στο GREGY.
Η γεωπολιτική διάσταση
Η μεγαλύτερη αξία του έργου ενδέχεται, πάντως, να βρίσκεται πέρα από τα καθαρά ενεργειακά του χαρακτηριστικά.
Μια υποθαλάσσια διασύνδεση τέτοιας κλίμακας δημιουργεί δεσμούς που εκτείνονται σε βάθος δεκαετιών. Απαιτεί μακροχρόνια συνεργασία, κοινό σχεδιασμό, ρυθμιστικό συντονισμό και σταθερότητα στις διμερείς σχέσεις. Με άλλα λόγια, μετατρέπει την πολιτική προσέγγιση Ελλάδας–Αιγύπτου σε μια μόνιμη σύγκλιση οικονομικών και στρατηγικών συμφερόντων.
Το GREGY ενισχύει παράλληλα στην πράξη τη σημασία της συμφωνίας μερικής οριοθέτησης ΑΟΖ που υπέγραψαν οι δύο χώρες το 2020. Η ενεργειακή συνεργασία αποκτά υλική υπόσταση, μέσα από μια κρίσιμη υποδομή που συνδέει την Ανατολική Μεσόγειο με την ευρωπαϊκή αγορά.
Για την Αθήνα, η στενότερη συνεργασία με τη σημαντικότερη αραβική χώρα της περιοχής ενισχύει τη διπλωματική και γεωπολιτική της θέση. Για το Κάιρο, η Ελλάδα καθίσταται ο ασφαλέστερος και συντομότερος ευρωπαϊκός δίαυλος για την αξιοποίηση των ενεργειακών του δυνατοτήτων.
Ένας άξονας με συμφέροντα δεκαετιών
Το μεγάλο στοίχημα είναι πλέον η πολιτική βούληση να μετατραπεί σε εφαρμόσιμο έργο, με σαφή χρηματοδότηση, τεχνική ωρίμανση και εμπορικό μοντέλο που θα εξασφαλίζει ανταγωνιστικές τιμές και πραγματικά οφέλη για την ελληνική οικονομία.
Εάν οι προϋποθέσεις αυτές εκπληρωθούν, η Ελλάδα δεν θα αποκτήσει απλώς ακόμη ένα υποθαλάσσιο καλώδιο. Θα αποκτήσει έναν μόνιμο ενεργειακό διάδρομο από την Αφρική προς την Ευρώπη και ένα ισχυρό εργαλείο για τη βιομηχανική και γεωπολιτική της αναβάθμιση.
