Η αλματώδης ανάπτυξη της τεχνητής νοημοσύνης αναμένεται να αυξήσει δραστικά τις απαιτήσεις σε ηλεκτρική ενέργεια και νερό των κέντρων δεδομένων παγκοσμίως, με την κατανάλωσή τους να προβλέπεται ότι θα διπλασιαστεί έως το 2030, σύμφωνα με νέα έκθεση του Ινστιτούτου Νερού, Περιβάλλοντος και Υγείας του Πανεπιστημίου των Ηνωμένων Εθνών (UNU-INWEH).
Οι συντάκτες της έκθεσης προειδοποιούν ότι η ταχεία εξάπλωση των εφαρμογών τεχνητής νοημοσύνης συνοδεύεται από σημαντικό περιβαλλοντικό κόστος, το οποίο συχνά υποτιμάται. Όπως επισημαίνουν, πίσω από τα ψηφιακά συστήματα βρίσκονται εκτεταμένες φυσικές υποδομές, όπως κέντρα δεδομένων, μονάδες παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας, συστήματα ψύξης, δίκτυα μεταφοράς, μικροτσίπ, εξορυκτικές δραστηριότητες και μεγάλες εκτάσεις γης.
Σύμφωνα με τα στοιχεία της έκθεσης, τα data centers κατανάλωσαν το 2025 περίπου 448 τεραβατώρες (TWh) ηλεκτρικής ενέργειας, ποσότητα μεγαλύτερη από τη συνολική κατανάλωση της Σαουδικής Αραβίας. Περίπου το ένα πέμπτο αυτής της κατανάλωσης συνδέεται άμεσα με εφαρμογές τεχνητής νοημοσύνης.
Την ίδια χρονιά, τα κέντρα δεδομένων χρησιμοποίησαν περίπου 4,5 τρισ. λίτρα νερού για τις ανάγκες ψύξης και λειτουργίας τους, ποσότητα που αντιστοιχεί στις ετήσιες ανάγκες περισσότερων από 600 εκατομμύρια ανθρώπων στην Υποσαχάρια Αφρική. Παράλληλα, οι εκπομπές διοξειδίου του άνθρακα από τη λειτουργία τους έφτασαν τους 189 εκατ. τόνους.
Οι προβλέψεις για το τέλος της δεκαετίας είναι ακόμη πιο απαιτητικές. Η ετήσια κατανάλωση ηλεκτρικής ενέργειας των data centers εκτιμάται ότι θα αγγίξει τις 945 TWh έως το 2030, επίπεδο αντίστοιχο με τη συνολική κατανάλωση ηλεκτρικής ενέργειας της Ιαπωνίας. Η τεχνητή νοημοσύνη αναμένεται τότε να αντιπροσωπεύει περίπου το 40% της συνολικής ενεργειακής ζήτησης των κέντρων δεδομένων.
Την ίδια στιγμή, η κατανάλωση νερού προβλέπεται να αυξηθεί στα 9,3 τρισ. λίτρα ετησίως, ενώ οι εκπομπές διοξειδίου του άνθρακα αναμένεται να υπερδιπλασιαστούν, φθάνοντας τους 399 εκατ. τόνους.
Σημαντική θα είναι και η επέκταση των φυσικών υποδομών. Η συνολική έκταση που καταλαμβάνουν τα data centers διεθνώς εκτιμάται ότι θα αυξηθεί από περίπου 6.900 τετραγωνικά χιλιόμετρα σήμερα σε περισσότερα από 14.500 τετραγωνικά χιλιόμετρα έως το 2030.
Οι ερευνητές αναγνωρίζουν ότι η τεχνητή νοημοσύνη μπορεί να συμβάλει στη βελτίωση της ενεργειακής αποδοτικότητας, μέσω της καλύτερης διαχείρισης των ηλεκτρικών δικτύων και της μείωσης των απωλειών. Ωστόσο, υπογραμμίζουν ότι η συνολική κατανάλωση πόρων θα συνεχίσει να αυξάνεται, καθώς κυβερνήσεις και επιχειρήσεις επιταχύνουν τις επενδύσεις σε νέες ψηφιακές υποδομές.
Η έκθεση καταλήγει ότι η πρόκληση δεν είναι μόνο τεχνολογική αλλά και περιβαλλοντική. Χωρίς έγκαιρο σχεδιασμό και αποτελεσματική διαχείριση των φυσικών πόρων, η επέκταση των υποδομών τεχνητής νοημοσύνης ενδέχεται να εντείνει τις πιέσεις σε περιοχές που ήδη αντιμετωπίζουν προβλήματα επάρκειας νερού, ενέργειας και διαθέσιμης γης.
Πηγή: Reuters
