Μέτρα στήριξης για την ενεργοβόρο βιομηχανία μέσα στις επόμενες 15 ημέρες προανήγγειλε ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης, επισημαίνοντας ότι «έχει έρθει η ώρα να σταθούμε δίπλα στην ενεργοβόρο βιομηχανία της χώρας». Την ίδια ώρα στο "μενού" είναι στοχευμένα μέτρα για τα νοικοκυριά.
Μιλώντας σε ειδική εκδήλωση που διοργάνωσε το υπουργείο Ανάπτυξης στο Κέντρο Πολιτισμού Σταύρος Νιάρχος για τον Αναπτυξιακό Νόμο και τις στρατηγικές επενδύσεις, ο πρωθυπουργός αναφέρθηκε στη μακρά και δύσκολη διαπραγμάτευση με την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, η οποία, όπως είπε, βρίσκεται πλέον προς το τέλος της.
Σημειώνεται ότι στην εκδήλωση του υπουργείου Ανάπτυξης συμμετείχε πλήθος επιχειρηματιών μεταξύ των οποίων ο πρόεδρος του ΣΕΒ και επικεφαλής του ομίλου Bespoke, Σπύρος Θεοδωρόπουλος αλλά και ο επικεφαλής της Metlen Ευάγγελος Μυτιληναίος, ο διοικητής της Τράπεζας της Ελλάδος Γιάννης Στουρνάρας και ο αντιπρόεδρος της κυβέρνησης Κωστής Χατζηδάκης, o πρόεδρος του ΕΒΕΑ Γιάννης Μπρατάκος κ.α.
Σύνοδος Κορυφής
Στο μεταξύ, ενόψει της Συνόδου Κορυφής της Πέμπτης, η ΕΕ προσπαθεί να βρει βηματισμό για να “στήσει” αναχώματα έναντι των νέων προκλήσεων που απειλούν νοικοκυριά και επιχειρήσεις έναντι του σπιράλ ανόδου των ενεργειακών τιμών, τον οποίο η επικεφαλής της Κομισιόν Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν έχει αποτιμήσει μόνο για τις πρώτες δέκα ημέρες σε 3 δισ. ευρώ για τους Ευρωπαίους φορολογουμένους.
Ουσιαστικά, εξετάζονται μέτρα που αφορούν το κόστος της ηλεκτροπαραγωγής, από τους φόρους, τα τέλη και τις χρεώσεις χρήσης των δικτύων μέχρι το κόστος των εκπομπών CO2. Ωστόσο για ποια θα διαμορφωθεί μια εικόνα συναίνεσης, ώστε να εφαρμοστούν στο πεδίο.
Πάντως,, παράγοντες της αγοράς εκτιμούν ότι η παρέμβαση θα αφορά κυρίως την αύξηση της αποζημίωσης που λαμβάνουν οι ενεργοβόρες βιομηχανίες για την αντιστάθμιση του αυξημένου κόστους των ρύπων. Τα μέτρα θα ανακοινωθούν από το αρμόδιο υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας ενώ στο τραπέζι βρίσκονται και μέτρα στήριξης των νοικοκυριών και των επιχειρήσεων «εφόσον απαιτηθούν» όπως χαρακτηριστικά είπε.
Ρευστό περιβάλλον
Ο κ. Μητσοτάκης χαρακτήρισε ως εξαιρετικά ρευστό και αβέβαιο το διεθνές περιβάλλον ειδικά μετά το ξέσπασμα του πολέμου στη Μέση Ανατολή, αλλά τόνισε ότι η Ελλάδα θεωρείται λιμάνι σταθερότητας και πολιτικής ομαλότητας. Εκτίμησε ότι βρισκόμαστε σε μια δύσκολη εποχή ειδικά για τις τιμές της ενέργειας οι οποίες όπως είπε παίρνουν την ανηφόρα και πρόσθεσε ότι είναι σημαντικό η Ευρωπαϊκή Ένωση να είναι προετοιμασμένη για το ενδεχόμενο η κρίση να κρατήσει περισσότερο.
Εμβληματικές επενδύσεις
Ειδική αναφορά, πάντως, ως δείγμα ευρωστίας της βιομηχανίας, έκανε ο κ. Μητσοτάκης σε εμβληματικές επενδύσεις που προωθούνται από ελληνικές επιχειρήσεις όπως αυτή της παραγωγής γαλλίου από τη Metlen, η οποία όπως είπε, συμβάλλει στην απεξάρτηση της Ευρώπης από την εισαγωγή μιας κρίσιμης πρώτης ύλης για την παραγωγή ημιαγωγών αλλά και για την αμυντική βιομηχανία. Αναφέρθηκε επίσης σε πράσινες επενδύσεις που προωθούνται από τις Τσιμεντοβιομηχανίες Τιτάν και ΑΓΕΤ Ηρακλής αλλά και στην παραγωγή υποβρύχιων καλωδίων από τα Ελληνικά Καλώδια.
Στις συγκεκριμένες επενδύσεις αναφέρθηκε και ο αρμόδιος υπουργός Ανάπτυξης Τάκης Θεοδωρικάκος ο οποίος παρουσιάζοντας στοιχεία για τις στρατηγικές επενδύσεις είπε ότι 91 εμβληματικές επενδύσεις βρίσκονται σε εξέλιξη σε κρίσιμους κλάδους της βιομηχανίας, ενώ μόνο τον τελευταίο χρόνο εγκρίθηκαν 18 νέες στρατηγικές επενδύσεις, συνολικού ύψους 2,7 δισ. ευρώ.
Οι επενδύσεις αυτές αφορούν, τη βιομηχανία τροφίμων, τη χημική και φαρμακευτική βιομηχανία, τη βιομηχανία αλουμινίου, τη βιομηχανία χάρτου, τη ναυπηγική και ναυπηγοεπισκευαστική βιομηχανία, καθώς και κρίσιμες πρώτες ύλες και τεχνολογίες του μέλλοντος.
Στη συνέχεια και ο κ. Θεοδωρικάκος αναφέρθηκε στην προοπτική λήψης μέτρων για τη μείωση του ενεργειακού κόστους των επιχειρήσεων τονίζοντας ότι δύο μεγάλα θέματα για την ελληνική βιομηχανία είναι πλέον ώριμα για επίλυση και αναμένονται πολύ σύντομα οι οριστικές αποφάσεις. Πρόκειται όπως είπε για το ενεργειακό κόστος της βιομηχανίας και το εθνικό χωροταξικό σχέδιο της βιομηχανίας. Και τα δυο μέτρα θα προωθούνται και θα ανακοινωθούν από το υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας. Ιδιαίτερη αναφορά έκανε τέλος στην ανασυγκρότηση της ελληνικής ναυπηγικής και ναυπηγοεπισκευαστικής βιομηχανίας, μέσα από την ενίσχυση της στρατηγικής συνεργασίας Ελλάδας - Ηνωμένων Πολιτειών και τη συμμετοχή ελληνικών εταιριών σε διεθνείς ναυπηγικές συνεργασίες.
Αναφορικά με τις επενδύσεις σημείωσε ότι βρίσκονται σε πλήρη εξέλιξη βρίσκονται 915 επενδυτικά σχέδια συνολικού προϋπολογισμού 2,5 δισ. ευρώ, τα οποία χρηματοδοτούνται μέσω του Αναπτυξιακού Νόμου με κρατικές επιχορηγήσεις 1,2 δισ. ευρώ και εκτιμάται ότι θα δημιουργήσουν περίπου 15.000 νέες θέσεις εργασίας. Σύμφωνα με τον κ. Θεοδωρικάκο χαρακτηριστικό του επενδυτικού κύκλου είναι η ισχυρή περιφερειακή διάσταση, καθώς το 93% των επενδυτικών σχεδίων και το 95% της συνολικής επιχορήγησης κατευθύνεται εκτός Αττικής. Συνολικά 632 επενδύσεις, δηλαδή το 70% του συνόλου, υλοποιούνται σε Μακεδονία, Θράκη, Θεσσαλία, Πελοπόννησο και Κρήτη, ενισχύοντας την προσπάθεια για μεγαλύτερη γεωγραφική διασπορά της παραγωγικής δραστηριότητας.
Στο ίδιο πλαίσιο, ο υπουργός Ανάπτυξης αναφέρθηκε και στις ταχύρρυθμες εγκρίσεις επενδύσεων, επισημαίνοντας ότι 112 επενδυτικά σχέδια συνολικού προϋπολογισμού 550 εκατ. ευρώ εγκρίθηκαν σε χρόνο-ρεκόρ 90 ημερών, με κρατική ενίσχυση 290 εκατ. ευρώ. Οι επενδύσεις αυτές εκτιμάται ότι θα δημιουργήσουν πάνω από 1.600 νέες θέσεις εργασίας και αφορούν κυρίως κλάδους της μεταποίησης, της χημικής και μεταλλευτικής βιομηχανίας, της βιομηχανίας τροφίμων, αλλά και τουριστικές επενδύσεις στο Βόρειο Αιγαίο. Τα συγκεκριμένα καθεστώτα πρόκειται να επαναπροκηρυχθούν άμεσα, με στόχο η διαδικασία αξιολόγησης των νέων επενδυτικών σχεδίων να ολοκληρωθεί έως τα τέλη Οκτωβρίου του 2026.
Την ίδια στιγμή, το υπουργείο Ανάπτυξης προετοιμάζει και τα επόμενα καθεστώτα του Αναπτυξιακού Νόμου για το 2026, τα οποία θα καλύπτουν τομείς όπως η άμυνα, η αγροδιατροφή, η εξωστρέφεια και η καινοτομία, η κοινωνική επιχειρηματικότητα, οι σύγχρονες τεχνολογίες και η τεχνητή νοημοσύνη, αλλά και ο τουρισμός σε μικρά νησιά και θα απευθύνονται και σε μικρομεσαίες επιχειρήσεις.
Παράλληλα μέσα στο 2025 καταγράφηκε το υψηλότερο επίπεδο πληρωμών Αναπτυξιακών Νόμων από το 2008, 340 εκατ. ευρώ, ενώ πραγματοποιούνται ανακτήσεις χρημάτων από επενδυτικά σχέδια παλαιότερων αναπτυξιακών νόμων που δεν υλοποιήθηκαν ύψους 108 εκατ. ευρώ.
Στοχευμένα μέτρα
Πάντως, ο Πρωθυπουργός, εμφατικά είπε ότι η ελληνική κυβέρνηση είναι έτοιμη να λάβει προσωρινά στοχευμένου χαρακτήρα μέτρα για τη στήριξη των νοικοκυριών και των επιχειρήσεων εφόσον κριθεί απαραίτητο. Αναφερόμενος δε στην επιβολή πλαφόν στο περιθώριο κέρδους που ήδη έχει ανακοινωθεί από την κυβέρνηση ευχήθηκε ότι δεν θα χρειαστεί να παραταθεί πέραν του τριμήνου.
Από την πλευρά του ο αντιπρόεδρος της κυβέρνησης, Κωστής Χατζηδάκης, στην εκπομπή Press Talk του ΕΡΤnews, λίγο αργότερα, απαντώντας σε ερώτηση για το πότε η κυβέρνηση θα λάβει μέτρα για την επερχόμενη κρίση που προκαλεί η εκρηκτική άνοδος στην τιμή του πετρελαίου και η γενικότερη κρίση στην Μέση Ανατολή, τόνισε ότι "η κυβέρνηση έχει αυτήν την ώρα τη δυνατότητα να παρέμβει όταν κατασταλάξουν τα πράγματα. Είμαι επιφυλακτικός γιατί είναι άσχημο για κάποιον σε κυβερνητικό πόστο να καλλιεργεί προσδοκίες όταν όλα αυτά δεν έχουν οριστικοποιηθεί. Είμαστε σε φάση που τα μελετάμε – όχι μόνο εμείς, όλες οι ευρωπαϊκές κυβερνήσεις. Πάντως καταλαβαίνω ότι τα μέτρα που θα ληφθούν θα είναι για μια περιορισμένη χρονική περίοδο και στοχευμένα".
"Πάντως καταλαβαίνω ότι τα μέτρα που θα ληφθούν θα είναι για μια περιορισμένη χρονική περίοδο και στοχευμένα, όπως σας είπα προηγουμένως", τόνισε ο κ. Χατζηδάκης.
Τα καύσιμα
Επανερχόμενος στο θέμα των καυσίμων και ερωτηθείς αν ήρθε η ώρα να ξαναδούμε το καθεστώς φορολόγησής τους – δεδομένου ότι σύμφωνα με τα επίσημα στοιχεία του Υπουργείου Ανάπτυξης, έχουμε τη 14η ακριβότερη αμόλυβδη όταν αφαιρέσουμε τους φόρους, αλλά μόλις τους προσθέσουμε ερχόμαστε στην 4η-5η θέση της Ευρώπης – ο κ. Χατζηδάκης απάντησε ότι «προσπαθούμε να κρατάμε ένα ζύγι στον πληθωρισμό και προσπαθούμε να μειώνουμε όσο περισσότερο γίνεται φόρους. Καμία κυβέρνηση δεν θέλει να γίνεται δυσάρεστη. Και καμιά κυβέρνηση δεν θέλει να βάλει φόρους.
Αλλά αν την ίδια στιγμή θες να στηρίξεις και κάποιους ευάλωτους, κάποιους που πλήττονται από οποιαδήποτε μορφή κρίσης κτλ, θα πρέπει να έχεις και τη δυνατότητα να το κάνεις. Άρα εδώ πρέπει να βλέπουμε ολόκληρη την εικόνα, και το τι δίνουμε αλλά και το τι εισπράττουμε», είπε ο κ. Χατζηδάκης.