Η ζήτηση πετρελαίου βρίσκεται πλέον υπό σημαντική πίεση και βιώνουμε τους πρώτους κραδασμούς μιας ακόμη μεγαλύτερης πρωτοφανούς, πετρελαϊκής κρίσης, εκτιμά η Société Générale, με το Brent να σκαρφαλώνει σύντομα στα 150 δολάρια/βαρέλι.
Μπορεί ο Τραμπ να δήλωσε χθες πως οι ΗΠΑ βρίσκονται σε καλές και παραγωγικές συνομιλίες με την Τεχεράνη για την πλήρη και συνολική επίλυση των εχθροπραξιών και να ανακοίνωσε έτσι πενθήμερη αναστολή των επιθέσεων προκαλώντας βουτιά στις τιμές της ενέργειας, ωστόσο το τοπίο παραμένει θολό και ρευστό. Κανείς δεν ξέρει αν θα υπάρξει νέα κλιμάκωση μετά από πέντε ημέρες. Άλλωστε, όπως είπε ο Τραμπ, εάν δεν υπάρξει συμφωνία, οι ΗΠΑ θα συνεχίσουν τους βομβαρδισμούς. Εντωμεταξύ, Ιρανοί αξιωματούχοι ανέφεραν ότι τα Στενά του Ορμούζ δεν θα επιστρέψουν στις συνθήκες που ήταν πριν τον πόλεμο και οι αγορές ενέργειας θα παραμείνουν ασταθείς, προσθέτοντας ότι δεν βρίσκονται σε εξέλιξη διαπραγματεύσεις με τις ΗΠΑ.
Όπως σημειώνει η Société Générale, oι επιπτώσεις της σύγκρουσης στη Μέση Ανατολή δεν περιορίζονται σε κατεστραμμένες υποδομές και διαταραγμένες γραμμές εφοδιασμού, αλλά στρεβλώνουν τα βασικά σημεία αναφοράς αργού πετρελαίου της περιοχής και παγιδεύουν τα διυλιστήρια της Ασίας και τους παγκόσμιους εμπορικούς παράγοντες στην αναταραχή. Οι ροές πετρελαίου έχουν επιβραδυνθεί και έχουν μετατραπεί από… χείμαρρο πριν τον πόλεμο, σε σταγόνες πλέον, και το αργό πετρέλαιο στην αγορά εμπορευμάτων του Ντουμπάι και του Ομάν να έχει αγγίξει τιμές κοντά στα 170 δολάρια/βαρέλι, ένα τεράστιο premium 60 δολαρίων/βαρέλι σε σχέση με το Brent.
Οι διακοπές λειτουργίας δημιουργούν ένα δεύτερο πρόβλημα, επισημαίνει ο γαλλικός οίκος: μόλις η παραγωγή τεθεί εκτός λειτουργίας, η επανεκκίνησή της στα επίπεδα πριν από την κρίση γίνεται ολοένα και πιο δύσκολη. Κάθε μέρα που περνά, η αγορά γίνεται όλο και πιο πιεσμένη καθώς επιπλέον βαρέλια αναγκάζονται να τεθούν εκτός αγοράς, και νέες αναφορές κάνουν την εμφάνισή τους για κυβερνήσεις που προσπαθούν να εφαρμόσουν σταδιακά μέτρα πολιτικής σε μια προσπάθεια να ξεπεράσουν αυτό που γρήγορα εξελίσσεται σε ένα πρωτοφανές παγκόσμιο σοκ προσφοράς.
Οι εμπορικοί φορείς εκμετάλλευσης - από τα διυλιστήρια έως τις μονάδες ατμοπυρόλυσης, τους παραγωγούς αιθυλενίου και τους κατασκευαστές χημικών - προσαρμόζουν τώρα την παραγωγή τους καθώς οι προμήθειες πρώτων υλών μειώνονται απότομα.
Η πίεση μεταφέρεται και στον τομέα των αερομεταφορών, όπου αρκετές ασιατικές αεροπορικές εταιρείες έχουν αρχίσει να επιβάλλουν επιβαρύνσεις καυσίμων ή να μειώνουν εντελώς τις πτήσεις ως απάντηση στις αυξανόμενες τιμές των καυσίμων για αεροσκάφη.
Αυτές οι εξελίξεις, όπως τονίζει η Société Générale, υπογραμμίζουν πόσο γρήγορα η αναστάτωση επηρεάζει την πραγματική οικονομία. Αν και η ζήτηση αρχίζει να μειώνεται με αξιοσημείωτο ρυθμό, ακόμη και αυτή η επιταχυνόμενη διάβρωση αντισταθμίζει μόνο ένα μικρό κλάσμα του τεράστιου ελλείμματος προσφοράς που δημιουργείται από το κλείσιμο των Στενών του Ορμούζ. Η κλίμακα της καταστροφής της ζήτησης παραμένει ασήμαντη σε σύγκριση με τον τεράστιο όγκο αργού πετρελαίου που δεν φτάνει πλέον στους αγοραστές που βασίζονται σε αυτό.
Εντωμεταξύ, οι γεωπολιτικές εντάσεις συνεχίζουν να κλιμακώνονται. Την Παρασκευή, ο Τραμπ άφησε να εννοηθεί ότι εξετάζει το ενδεχόμενο «μείωσης» της στρατιωτικής εμπλοκής των ΗΠΑ, λέγοντας ότι η χώρα ήταν κοντά στην επίτευξη των στόχων της. Μέχρι το Σαββατοκύριακο, είχε εκδώσει στο Ιράν διήμερο τελεσίγραφο για να ανοίξει ξανά τα Στενά του Ορμούζ ή να αντιμετωπίσει επιθέσεις στις ενεργειακές του υποδομές. Το Ιράν απάντησε αναλόγως, προειδοποιώντας ότι θα στοχεύσει αμερικανικά και ισραηλινά περιουσιακά στοιχεία σε όλη την περιοχή εάν δεχθούν επίθεση οι ενεργειακές του εγκαταστάσεις.
Καθώς οδεύουμε προς τον Απρίλιο χωρίς να διαφαίνεται επίλυση της σύγκρουσης, ενδέχεται σύντομα να αναγκαστούμε να λάβουμε σοβαρά υπόψη το ένα χειρότερο σενάριο για την ενέργεια και την οικονομία, όπως επισημαίνει η Société Générale, το οποίο φυσικά προϋποθέτει μια πιο παρατεταμένη αναστάτωση.
Σύμφωνα με αυτό, οι τιμές του πετρελαίου θα μπορούσαν να σκαρφαλώσουν προς τα 150 δολάρια/βαρέλι τον Απρίλιο, αντί να φτάσουν στο επίπεδο των 125 δολαρίων/βαρέλι που ανέμενε ο γαλλικός οίκος μέχρι τα τέλη Μαρτίου και στην περίπτωση μικρότερης διάρκειας της σύγκρουσης. Σε αυτό το σημείο επισημαίνει πως αυτό δείχνει άλλωστε και η αγορά των call options του Brent των οποίων η μέση τιμή εξάσκησης με ορίζοντα τον Ιούνιο ήδη φτάνει τα 132 δολάρια/βαρέλι, ευθυγραμμιζόμενη σε γενικές γραμμές με την πορεία που υποδεικνύουν τα θεμελιώδη μοντέλα αγοράς πετρελαίου.
Η ζήτηση πετρελαίου παραμένει δομικά ανελαστική, αλλά οι υψηλές τιμές επιβάλλουν πλέον σταδιακές περικοπές στην Ασία, τονίζει η Société. Τα διυλιστήρια στην Ιαπωνία, την Κορέα, την Ταϊβάν, την Κίνα και την Ινδία μειώνουν την κατανάλωση αργού, δηλώνουν ανωτέρα βία ή δίνουν προτεραιότητα στη χρήση καυσίμων από τα νοικοκυριά. Με τις τιμές να έχουν αυξηθεί κατά 47% από την έναρξη της σύγκρουσης και την παγκόσμια ζήτηση στα 104,8 εκατ. βαρέλια την ημέρα, αυτό συνεπάγεται μείωση της ζήτησης περίπου 1,2 εκατ. βαρέλια την ημέρα. Το πετρέλαιο εσωτερικής καύσης/ντίζελ παρουσιάζει τη μεγαλύτερη ευαισθησία, με τη ζήτηση να αναμένεται να μειωθεί έως και κατά περίπου 400 εκατ. βαρέλια την ημέρα. Εάν οι τιμές του πετρελαίου αυξηθούν προς τα 150 δολάρια/βαρέλι, η Societe εκτιμά ότι θα μπορούσαν να καταστραφούν έως και 2,7 εκατ. βαρέλια την ημέρα ζήτησης, συμπεριλαμβανομένων περίπου 900 εκατ. βαρελιών μόνο από πετρέλαιο εσωτερικής καύσης/ντίζελ.
