Στο τελικό στάδιο φαίνεται να μπαίνει ένας κύκλος καθυστερήσεων που έχει καθηλώσει την αγορά της αυτοπαραγωγής εδώ και περισσότερο από έναν χρόνο. Σύμφωνα με πληροφορίες, η υπουργική απόφαση που θα ρυθμίζει τις εκκρεμότητες του καθεστώτος net-billing είναι πλέον έτοιμη και αναμένεται να εκδοθεί έως τα τέλη του μήνα.
Πρόκειται για μια απόφαση με ιδιαίτερο βάρος για τον κλάδο, καθώς από αυτήν εξαρτάται ουσιαστικά η επανεκκίνηση της αυτοπαραγωγής τόσο στα νοικοκυριά όσο και στις επιχειρήσεις.
Παρά ταύτα, πηγές της αγοράς συνομίλησαν με το energymag και τόνισαν πως ο κλάδος εξακολουθεί να τηρεί στάση αναμονής, καθώς παρόμοιες διαβεβαιώσεις έχουν δοθεί επανειλημμένα κατά τη διάρκεια του τελευταίου έτους, χωρίς τελικό αποτέλεσμα.
Έντονο ενδιαφέρον, περιορισμένη υλοποίηση
Από τη θέσπιση των νέων μηχανισμών αυτοπαραγωγής με την Κοινή Υπουργική Απόφαση του Οκτωβρίου 2024 έως και τον περασμένο Σεπτέμβριο, σχεδόν το 90% της αιτούμενης ισχύος για νέα έργα αφορά σχήματα ταυτοχρονισμένου και εικονικού συμψηφισμού (net-billing και virtual net-billing).
Ωστόσο, η εικόνα αλλάζει δραματικά όταν εξετάζεται τι έχει τελικά ηλεκτριστεί. Η συνολική ισχύς των έργων αυτοπαραγωγής που έχουν τεθεί σε λειτουργία με το νέο καθεστώς φτάνει μόλις τα 82,2 MW, ποσοστό που αντιστοιχεί σε περίπου 7,7% της συνολικής εγκατεστημένης ισχύος αυτοπαραγωγής. Ακόμη πιο ενδεικτικό είναι ότι μόνο 16,5 MW αφορούν αιτήσεις που κατατέθηκαν μετά την εφαρμοστική απόφαση του Οκτωβρίου 2024.
«Παγωμένες» επενδύσεις και θεσμική ασάφεια
Η παρατεταμένη εκκρεμότητα έχει δημιουργήσει έντονη αβεβαιότητα στην αγορά, οδηγώντας σε ουσιαστικό «πάγωμα» επενδύσεων σε φωτοβολταϊκά συστήματα αυτοκατανάλωσης. Το ζήτημα είχε αναδείξει ήδη από τον Σεπτέμβριο ο Σύνδεσμος Εταιρειών Φωτοβολταϊκών, με επιστολή προς τον υφυπουργό Ενέργειας, Νίκος Τσάφος.
Όπως επεσήμαινε ο ΣΕΦ, η αγορά βρίσκεται σε καθεστώς αναμονής, καθώς ο ΔΕΔΔΗΕ καθυστερεί συστηματικά την έκδοση όρων σύνδεσης και την υπογραφή συμβάσεων, υπερβαίνοντας τα προβλεπόμενα χρονοδιαγράμματα.
Παράλληλα, ο ΔΑΠΕΕΠ ξεκίνησε να δέχεται αιτήσεις μόλις τον περασμένο Απρίλιο, ενώ πάροχοι και Φορείς Σωρευτικής Εκπροσώπησης εμφανίζονται επιφυλακτικοί στη σύναψη συμβάσεων, ενόψει των επικείμενων αλλαγών στο πλαίσιο.
Τα «αγκάθια» που καλείται να λύσει η νέα απόφαση
Η υπό έκδοση υπουργική απόφαση καλείται να ξεκαθαρίσει κρίσιμα σημεία που σήμερα λειτουργούν ως τροχοπέδη. Ένα από τα σημαντικότερα αφορά την εφαρμογή του net-billing σε φορείς όπως δήμοι, περιφέρειες και κοινωφελή ιδρύματα, οι οποίοι δεν εκδίδουν τιμολόγια και, συνεπώς, δεν μπορούν εύκολα να αποζημιωθούν για την πλεονάζουσα ενέργεια που διοχετεύουν στο δίκτυο. Αντίστοιχα προβλήματα αντιμετωπίζουν εκπαιδευτικά ιδρύματα και μη κερδοσκοπικοί οργανισμοί.
Ο ΣΕΦ έχει ζητήσει, μεταξύ άλλων, την κατάργηση της υποχρέωσης βεβαίωσης παραγωγού και εγγυητικής επιστολής για έργα αυτοκατανάλωσης, καθώς και την εξαίρεση συγκεκριμένων κατηγοριών φωτοβολταϊκών από την περιβαλλοντική αδειοδότηση, ώστε να αρθούν αντιφάσεις και γραφειοκρατικά εμπόδια.
Φωτοβολταϊκά μπαλκονιού και «τρίτο πρόσωπο»
Ιδιαίτερη σημασία αποδίδεται και στην ενσωμάτωση της ευρωπαϊκής οδηγίας 2024/1711, η οποία αφορά τον διαμοιρασμό ενέργειας και τα μικρής ισχύος φωτοβολταϊκά έως 800 W, τα λεγόμενα «φωτοβολταϊκά μπαλκονιού». Η πρόταση προβλέπει απλοποιημένη διαδικασία, με απλή ηλεκτρονική γνωστοποίηση προς τον ΔΕΔΔΗΕ, χωρίς την ανάγκη σύμβασης σύνδεσης.
Παράλληλα, έντονο προβληματισμό προκαλεί και η πρόβλεψη για το λεγόμενο «τρίτο πρόσωπο».
Σύμφωνα με το ισχύον πλαίσιο, όταν ένας σταθμός αυτοκατανάλωσης εξυπηρετεί περισσότερες από μία παροχές, απαιτείται το τρίτο πρόσωπο να έχει στην ιδιοκτησία του όλους τους χώρους όπου βρίσκονται οι μετρητές, περιορίζοντας δραστικά την εφαρμογή του σχήματος σε πολυκατοικίες και σύνθετες ιδιοκτησιακές δομές.
