Καθοριστικός πυλώνας του ενεργειακού συστήματος της Ουκρανίας έχει καταστεί η πυρηνική ενέργεια μετά τη ρωσική εισβολή το 2022, καθώς οι εκτεταμένες ζημιές στις θερμικές και υδροηλεκτρικές μονάδες έχουν περιορίσει σημαντικά τη συμβολή τους στην ηλεκτροπαραγωγή.
Πριν από τον πόλεμο, η χώρα διέθετε τέσσερις πυρηνικούς σταθμούς με συνολικά 15 μονάδες παραγωγής, με την πυρηνική ενέργεια να καλύπτει πάνω από το 50% της ηλεκτρικής παραγωγής. Μετά την έναρξη της σύρραξης, το ποσοστό αυτό αυξήθηκε περίπου στο 70% της συνολικής παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας, κυρίως λόγω της καταστροφής άλλων μορφών παραγωγικής ισχύος.
Σύμφωνα με την κρατική εταιρεία Energoatom, η αύξηση αυτή δεν οφείλεται σε επέκταση του πυρηνικού τομέα, αλλά στη μείωση της διαθέσιμης ισχύος από θερμικούς και υδροηλεκτρικούς σταθμούς. Σε ορισμένες περιπτώσεις, η πυρηνική ενέργεια έχει καλύψει έως και το 80% της εγχώριας κατανάλωσης.
Όπως επισημαίνεται, οι εκτεταμένες ζημιές σε υποδομές λόγω βομβαρδισμών, οι ελλείψεις καυσίμων και η καταστροφή μονάδων παραγωγής έχουν καταστήσει τα πυρηνικά εργοστάσια τον βασικό παράγοντα σταθερότητας του συστήματος.
Πριν από το 2022, οι θερμικές μονάδες κάλυπταν έως και το 35% της ζήτησης, ποσοστό που πλέον έχει μειωθεί δραστικά. Παράλληλα, σύμφωνα με την ομάδα μελέτης DiXi Group, όλες οι μεγάλες θερμικές και υδροηλεκτρικές εγκαταστάσεις της χώρας έχουν υποστεί ζημιές από ρωσικά πλήγματα, με περίπου 10 γιγαβάτ ισχύος να έχουν καταστραφεί ή τεθεί εκτός λειτουργίας.
Ως αποτέλεσμα, η πυρηνική ενέργεια αποτελεί σήμερα τη βασική πηγή ηλεκτροπαραγωγής της χώρας, αν και η αυξημένη εξάρτηση αυξάνει την ευαλωτότητα του συστήματος σε ενδεχόμενες διακοπές λειτουργίας ή επιθέσεις σε κρίσιμες υποδομές και δίκτυα μεταφοράς.
Παράλληλα, η Ουκρανία έχει προχωρήσει στην ανάπτυξη εγκαταστάσεων αποθήκευσης αναλωμένου πυρηνικού καυσίμου, μειώνοντας την εξάρτησή της από τη Ρωσία στον συγκεκριμένο τομέα.
Πηγή: Reuters
