Δύσκολη αποδεικνύεται στην πράξη η απειλή της Ρωσίας να διακόψει τις εξαγωγές υγροποιημένου φυσικού αερίου (LNG) προς την Ευρώπη και να κατευθύνει τα φορτία προς την Ασία, καθώς προσκρούει σε υψηλό κόστος μεταφοράς, τεχνικούς περιορισμούς και δεσμεύσεις από μακροπρόθεσμα συμβόλαια.
Ο πρόεδρος Βλαντίμιρ Πούτιν άφησε ανοιχτό το ενδεχόμενο άμεσης διακοπής των προμηθειών προς την ευρωπαϊκή αγορά, αναζητώντας νέες συμφωνίες με άλλους αγοραστές. Ωστόσο, αναλυτές της αγοράς ενέργειας επισημαίνουν ότι η δομή των υφιστάμενων συμβολαίων περιορίζει σημαντικά την ευελιξία της Μόσχας.
Το 2025 η Ευρωπαϊκή Ένωση εισήγαγε σχεδόν 15 εκατ. τόνους LNG από το έργο Yamal στη ρωσική Αρκτική, με περίπου το 70% αυτών των ποσοτήτων να δεσμεύεται από μακροχρόνιες συμφωνίες. Οι διαθέσιμες ποσότητες για την αγορά spot παραμένουν περιορισμένες, γεγονός που μειώνει τα περιθώρια άμεσης ανακατεύθυνσης.
Παράλληλα, τα προβλήματα δεν περιορίζονται στην προσφορά. Η μεταφορά LNG προς την Ασία είναι ιδιαίτερα σύνθετη, καθώς η Βόρεια Θαλάσσια Οδός είναι προσβάσιμη μόνο για λίγους μήνες τον χρόνο. Εκτός αυτής της περιόδου, τα φορτία πρέπει να διέρχονται από τη Διώρυγα του Σουέζ ή να κάνουν τον περίπλου της Αφρικής, αυξάνοντας σημαντικά τον χρόνο και το κόστος μεταφοράς.
Η κατάσταση επιβαρύνεται περαιτέρω από την έλλειψη εξειδικευμένων δεξαμενόπλοιων κατηγορίας πάγου, που είναι απαραίτητα για τη λειτουργία των αρκτικών διαδρομών. Εκτιμάται ότι θα απαιτηθούν δεκάδες επιπλέον πλοία προκειμένου να διατηρηθούν τα επίπεδα εξαγωγών και να εξυπηρετηθούν νέοι πελάτες στην Ασία τα επόμενα χρόνια.
Την ίδια στιγμή, οι γεωπολιτικές εντάσεις και η κρίση στη Μέση Ανατολή έχουν οδηγήσει σε άνοδο των τιμών και των ναύλων LNG, καθιστώντας οικονομικά ασύμφορη την εκτροπή φορτίων χωρίς σημαντικές εκπτώσεις. Ωστόσο, ακόμη και αυτές ενδέχεται να μην είναι αρκετές για αγοραστές της Ασίας, οι οποίοι παραμένουν ιδιαίτερα ευαίσθητοι στις τιμές.
Σε αυτό το πλαίσιο, η Κίνα αναδεικνύεται ως ο πιθανότερος αποδέκτης πρόσθετων ρωσικών ποσοτήτων, αν και εκτιμάται ότι θα απαιτήσει σημαντικές εκπτώσεις, όπως ήδη συμβαίνει με άλλες ρωσικές εξαγωγές LNG.
Συνολικά, παρά τις πολιτικές δηλώσεις, η δυνατότητα της Ρωσίας να ανακατευθύνει άμεσα μεγάλους όγκους LNG εκτός Ευρώπης παραμένει περιορισμένη, τόσο για οικονομικούς όσο και για τεχνικούς λόγους.
Πηγή: Reuters
