Η Κολομβία και οι Κάτω Χώρες συνδιοργάνωσαν την πρώτη Διάσκεψη για τη Μετάβαση μακριά από τα Ορυκτά Καύσιμα (Transitioning Away from Fossil Fuels Conference) στην πόλη Σάντα Μάρτα της Κολομβίας, από τις 24 έως τις 29 Απριλίου, εγκαινιάζοντας μια νέα διεθνή πρωτοβουλία για την επιτάχυνση της ενεργειακής μετάβασης.
Αρκετοί ηγέτες κρατών χαιρέτισαν τη διοργάνωση, τονίζοντας ότι επικεντρώνεται πιο άμεσα στη μείωση της εξάρτησης από τα ορυκτά καύσιμα, σε αντίθεση με τη διαδικασία των ετήσιων διασκέψεων COP της UNFCCC, οι οποίες έχουν δεχθεί κριτική για την επιρροή που ασκούν σε αυτές εκπρόσωποι της βιομηχανίας πετρελαίου και φυσικού αερίου.
Η UNFCCC πραγματοποιεί τις διασκέψεις COP από το 1992 με στόχο τη διεθνή συμφωνία για την κλιματική δράση, ωστόσο η απαίτηση ομοφωνίας έχει συχνά οδηγήσει σε περιορισμένη πρόοδο, ιδίως λόγω των αντιρρήσεων πετρελαιοπαραγωγών κρατών και της απουσίας δεσμευτικών χρονοδιαγραμμάτων εφαρμογής.
Στο πλαίσιο της COP30 στη Βραζιλία, η Κολομβία ανακοίνωσε την πρωτοβουλία για τη δημιουργία μιας παράλληλης, συμπληρωματικής διαδικασίας, με στόχο τη συγκρότηση «συμμαχίας των πρόθυμων» για την πρακτική υλοποίηση της πράσινης μετάβασης.
Οι διοργανωτές υπογράμμισαν ότι η νέα διάσκεψη δεν αντικαθιστά τη διαδικασία COP, αλλά λειτουργεί συμπληρωματικά, επιδιώκοντας έναν πιο ανοιχτό και συμμετοχικό διάλογο με τη συμμετοχή κρατών, τοπικών αρχών, επιστημονικής κοινότητας και κοινωνίας των πολιτών.
Κεντρικός στόχος της πρωτοβουλίας είναι η διαμόρφωση εθνικών «οδικών χαρτών» που θα περιγράφουν πρακτικά βήματα για τη σταδιακή απεξάρτηση από τον άνθρακα, το πετρέλαιο και το φυσικό αέριο, καθώς και τη μετάβαση σε καθαρές μορφές ενέργειας.
Στη διάσκεψη συμμετείχαν κυβερνήσεις από 57 χώρες, οι οποίες αντιπροσωπεύουν περίπου το ένα τρίτο της παγκόσμιας οικονομίας, μεταξύ των οποίων κράτη της ΕΕ, το Ηνωμένο Βασίλειο, η Τουρκία και η Αυστραλία, καθώς και αρκετές αναπτυσσόμενες χώρες και ορισμένοι παραγωγοί ορυκτών καυσίμων. Αντίθετα, απουσίαζαν μεγάλες οικονομίες όπως οι ΗΠΑ, η Κίνα, η Ινδία, η Ρωσία και χώρες της Μέσης Ανατολής.
Παράλληλα, πραγματοποιήθηκε επιστημονική προ-συνάντηση με τη συμμετοχή περίπου 400 ερευνητών, από την οποία προέκυψε η σύσταση επιστημονικής επιτροπής για την υποστήριξη των χωρών στη σύνταξη των οδικών χαρτών. Κατά τη διάρκεια της διάσκεψης, η Κολομβία παρουσίασε προσχέδιο εθνικού σχεδίου, ενώ η Γαλλία έγινε η πρώτη ανεπτυγμένη χώρα που παρουσίασε επίσημο οδικό χάρτη απεξάρτησης από τα ορυκτά καύσιμα.
Η υπουργός Κλίματος και Πράσινης Ανάπτυξης των Κάτω Χωρών, Stientje van Veldhoven, τόνισε ότι οι οδικοί χάρτες αποτελούν εργαλείο προσαρμοσμένο στις διαφορετικές δυνατότητες και αφετηρίες κάθε χώρας, επισημαίνοντας ότι δεν μπορεί να υπάρξει ενιαία προσέγγιση για όλους.
Αν και οι χώρες ήδη υποβάλλουν εθνικά κλιματικά σχέδια στο πλαίσιο της Συμφωνίας των Παρισίων, η νέα πρωτοβουλία εισάγει για πρώτη φορά την απαίτηση για συγκεκριμένους οδικούς χάρτες μετάβασης από τα ορυκτά καύσιμα.
Στο τέλος της συνόδου ανακοινώθηκε ότι το Τουβαλού και η Ιρλανδία θα φιλοξενήσουν την επόμενη διάσκεψη το 2027, με τη διεξαγωγή της στο νησιωτικό κράτος να έχει ιδιαίτερο συμβολισμό λόγω της ευαλωτότητάς του στην κλιματική αλλαγή.
Η πρώτη διάσκεψη θεωρήθηκε ένα πρώτο βήμα προς μια πιο συγκεκριμένη παγκόσμια στρατηγική απεξάρτησης από τα ορυκτά καύσιμα, αν και η περιορισμένη συμμετοχή μεγάλων οικονομιών δείχνει ότι η νέα πρωτοβουλία θα χρειαστεί ευρύτερη διεθνή στήριξη για να αποκτήσει καθολική βαρύτητα.
Πηγή: oilprice
