Τα μέτρα που ανακοίνωσε και αυτά που θα ανακοινώσει τις επόμενες ημέρες η ελληνική κυβέρνηση για να περιορίσει τις επιβαρύνσεις που προκαλεί στα νοικοκυριά η νέα άνοδος του ενεργειακού κόστους, αναλύει ο οίκος Wood, υπολογίζοντας και την επίπτωση που θα έχουν για δυο διυλιστήρια. Το πιο σημαντικό είναι πάντως, όπως τονίζει, ότι υπάρχει μία «προσγειωμένη», ρεαλιστική συμφωνία μεταξύ της κυβέρνησης και των διυλιστηρίων πάρα μία επιβολή φόρου
Ειδικότερα, όπως σημειώνει η Wood, στα τέλη Σεπτεμβρίου, η Motor Oil και η HELLENiQ Energy συμφώνησαν με την κυβέρνηση να παρατείνουν την εθελοντική μείωση των εγχώριων τιμών λιανικής καυσίμων έως τις 15 Οκτωβρίου, διατηρώντας την έκπτωση των 0,10 ευρώ/λίτρο στη βενζίνη και των 0,05 ευρώ/λίτρο στο ντίζελ. Η παράταση δεν αποτελεί έκπληξη, επισημαίνει ο οίκος, δεδομένης της εστίασης της κυβέρνησης στη συγκράτηση του ενεργειακού κόστους, και έρχεται σε συνέχεια των μέτρων στήριξης που έχουν ήδη τεθεί σε ισχύ από τα μέσα Ιουνίου.
Το επόμενο σχετικό βήμα αναμένεται γύρω στις 14 Οκτωβρίου, αμέσως πριν από την έναρξη της περιόδου θέρμανσης, όταν αναμένεται να ανακοινωθούν πρόσθετα μέτρα για το πετρέλαιο θέρμανσης και την ευρύτερη αλυσίδα διανομής καυσίμων.
Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις της Wood, το σωρευτικό κόστος των εθελοντικών εκπτώσεων έως τα τέλη Σεπτεμβρίου ήταν λιγότερο από 40 εκατομμύρια ευρώ για κάθε διυλιστήριο. Ακόμη και αν ληφθεί υπόψη η τελευταία παράταση και μια περαιτέρω συνεισφορά στο πετρέλαιο θέρμανσης και το ντίζελ, ο πιθανός αντίκτυπος θα παραμείνει μέτριος σε σχέση με τις προβλέψεις του οίκου για τα EBITDA του 2026, που ανέρχονται σε σχεδόν 1,5 δισ. ευρώ για κάθε εταιρεία.
Πράγματι, όπως επισημαίνει, δεδομένης της εξαιρετικής ισχύος των περιθωρίων κέρδους διύλισης από τον Αύγουστο, αυτές οι προβλέψεις φαίνονται ολοένα και πιο συντηρητικές, εάν τα τρέχοντα cracks στα προϊόντα συνεχιστούν στο δ’ τρίμηνο του 2026. Ήδη, η HELLENiQ έχει επισημάνει ότι οι ισχυρές διεθνείς αγορές προϊόντων, ιδίως στα μεσαία αποστάγματα, έχουν υποστηρίξει ισχυρότερα περιθώρια εξαγωγών στο τρίτο τρίμηνο.
Το πιο σημαντικό είναι, όπως τονίζει η Wood, ότι η τελευταία παράταση ενισχύει αυτό που μοιάζει ολοένα και περισσότερο με μια «προσγειωμένη», ρεαλιστική συμφωνία, μεταξύ της κυβέρνησης και των διυλιστηρίων. Οι εταιρείες απορροφούν σχετικά περιορισμένο και ορατό κόστος μέσω στοχευμένων εκπτώσεων τιμών στην εγχώρια αγορά, ενώ η κυβέρνηση αποφεύγει να καταφύγει σε έναν ουσιαστικά πιο επαχθές φόρο απροσδόκητων κερδών ή «αλληλεγγύης» όπως αυτός που επιβλήθηκε τα προηγούμενα χρόνια.
Η ελληνική κυβέρνηση έχει ήδη σηματοδοτήσει ότι η περαιτέρω στήριξη θα συνδυάζει τις συνεισφορές των διυλιστηρίων με κρατικά μέτρα και ανανεωμένα όρια περιθωρίων κέρδους σε όλη την αλυσίδα διανομής, αντί να βασίζεται αποκλειστικά στα διυλιστήρια.
Ο Έλληνας πρωθυπουργός ανακοίνωσε ότι η Motor Oil και η HELLENiQ Energy, θα συμβάλουν, για άλλη μια φορά, στα κυβερνητικά μέτρα που αποσκοπούν στη συγκράτηση των εγχώριων τιμών καυσίμων, εστιάζοντας στο πετρέλαιο θέρμανσης και το ντίζελ κυκλοφορίας. Συγκεκριμένα μέτρα αναμένεται να ανακοινωθούν τις επόμενες ημέρες. Για το ντίζελ θέρμανσης, το οποίο η κυβέρνηση εκτιμά ότι θα μπορούσε, διαφορετικά, να εισέλθει στην αγορά περίπου στα 2,00 ευρώ/λίτρο όταν ξεκινήσει η χειμερινή περίοδος στις 15 Οκτωβρίου, ο στόχος είναι η τιμή έναρξης να είναι σημαντικά κάτω από τα 1,75 ευρώ/λίτρο. Το πακέτο θα περιλαμβάνει έκπτωση στην «πόρτα» του διυλιστηρίου, παράλληλα με ένα ανανεωμένο ανώτατο όριο στα περιθώρια κέρδους σε όλη την αλυσίδα διανομής καυσίμων και αυξημένη κρατική στήριξη για τα νοικοκυριά. Η υπάρχουσα επιδότηση ντίζελ θα παραταθεί επίσης καθ' όλη τη διάρκεια του Οκτωβρίου.
Ο ακριβής οικονομικός αντίκτυπος στα διυλιστήρια δεν μπορεί να ποσοτικοποιηθεί ακόμη, καθώς ούτε το μέγεθος της έκπτωσης του διυλιστηρίου ούτε η διάρκειά της έχουν αποκαλυφθεί. Ωστόσο, όπως σημειώνει η Wood, αναμένει ότι ο αντίκτυπος θα παραμείνει μέτριος σε επίπεδο ομίλου.
Όπως αναφέρει, η προηγούμενη εθελοντική μείωση των τιμών λιανικής των καυσίμων από τα μέσα Ιουνίου έως τα τέλη Ιουλίου κόστισε σε κάθε διυλιστήριο μόνο περίπου 20 εκατομμύρια ευρώ, ενώ εκτιμά ότι η επακόλουθη παράταση έως τα τέλη Σεπτεμβρίου θα είναι λιγότερο από 15 εκατομμύρια ευρώ για κάθε διυλιστήριο. Ακόμη και αν ληφθεί υπόψη μια πρόσθετη συνεισφορά στο πετρέλαιο θέρμανσης και το ντίζελ τους επόμενους μήνες, το πιθανό κόστος θα πρέπει να παραμείνει μικρό σε σχέση με τα κέρδη των δύο ομίλων
Αυτό ισχύει ιδιαίτερα δεδομένου του αξιοσημείωτου ρεκόρ στα περιθώρια διύλισης από τον Αύγουστο. Τα μεσαία αποστάγματα έχουν ενισχυθεί απότομα, με τα ευρωπαϊκά cracks πετρελαίου εσωτερικής καύσης να κινούνται σε εξαιρετικά υψηλά επίπεδα εν μέσω συνεχιζόμενων διαταραχών εφοδιασμού και στενών αγορών προϊόντων. Οι τιμές πετρελαίου εσωτερικής καύσης είχαν φτάσει σε επίπεδα ρεκόρ περίπου 79 δολάρια ΗΠΑ/βαρέλι ήδη στις αρχές Σεπτεμβρίου, ενώ οι φυσικές τιμές ντίζελ στη Μεσόγειο έχουν διαπραγματευτεί πάνω από 90 δολάρια ΗΠΑ/βαρέλι. Σε αυτό το πλαίσιο, οι τρέχουσες προβλέψεις της Wood για τα EBITDA του 2026, ύψους σχεδόν 1,5 δισ. ευρώ, τόσο για τη Motor Oil όσο και τη HELLENiQ Energy, φαίνονται ολοένα και πιο συντηρητικές εάν οι τρέχουσες συνθήκες διύλισης συνεχιστούν για οποιοδήποτε σημαντικό χρονικό διάστημα.
Το πιο σημαντικό είναι ότι και αυτή η ανακοίνωση ενισχύει την ρεαλιστική συμφωνία που έχει ήδη θεσπιστεί μεταξύ της κυβέρνησης και των διυλιστηρίων. Όταν ρωτήθηκε ρητά εάν η εναλλακτική λύση θα ήταν η πρόσθετη φορολόγηση των εταιρειών, ο πρωθυπουργός απάντησε ότι προτιμά την άμεση συμβολή τους στη μείωση των τιμών καταναλωτή, αντί της είσπραξης των χρημάτων μέσω του κρατικού προϋπολογισμού. Αυτό είναι καθησυχαστικό, κατά την άποψη του οίκου, καθώς το οικονομικό κόστος των στοχευμένων εκπτώσεων τιμών θα πρέπει να είναι σημαντικά μικρότερο από έναν ακόμη απροσδόκητο φόρο ή φόρο «αλληλεγγύης» στα υπερβάλλοντα κέρδη διύλισης, όπως επιβλήθηκε το 2023 και το 2024.
