Ένα νέο ενεργειακό και περιβαλλοντικό μοντέλο επιχειρεί να χαράξει ο Δήμος Χερσονήσου, συνδέοντας άμεσα το ισχυρό τουριστικό αποτύπωμα της περιοχής με την ενεργειακή αυτονομία, την εξοικονόμηση νερού και την κλιματική ανθεκτικότητα. Το στρατηγικό σχέδιο «Χερσόνησος 2030», που εγκρίθηκε ομόφωνα από το Δημοτικό Συμβούλιο, ανοίγει μια μεγάλη ατζέντα παρεμβάσεων με φωτοβολταϊκά, ενεργειακές κοινότητες, ηλεκτροκίνηση, έξυπνα δίκτυα νερού και «πράσινες» παραλίες.
Στην καρδιά του σχεδιασμού βρίσκεται η ενεργειακή αυτονομία. Προβλέπεται η ανάπτυξη ενεργειακών κοινοτήτων, η εγκατάσταση φωτοβολταϊκών σε δημοτικά κτίρια, η δημιουργία σταθμών φόρτισης ηλεκτρικών οχημάτων, η ενεργειακή αναβάθμιση σχολικών μονάδων και η επέκταση του έξυπνου φωτισμού LED. Ο πήχης μπαίνει ψηλά, καθώς μεταξύ των δεικτών επιτυχίας του σχεδίου περιλαμβάνεται μείωση κατά 50% του ενεργειακού κόστους των δημοτικών κτιρίων, αλλά και συνολικότερη μείωση των εκπομπών διοξειδίου του άνθρακα.
Το δεύτερο μεγάλο μέτωπο είναι το νερό, κρίσιμο ζήτημα για έναν τουριστικό δήμο με ιδιαίτερα αυξημένες εποχικές ανάγκες. Το σχέδιο προβλέπει έξυπνα υδρόμετρα, ανίχνευση διαρροών με τεχνητή νοημοσύνη, επαναχρησιμοποίηση επεξεργασμένων υδάτων, μικρά φράγματα και δεξαμενές, συλλογή όμβριων υδάτων, αλλά και αφαλάτωση με χρήση Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας όπου αυτή κρίνεται τεχνικά και οικονομικά βιώσιμη. Παράλληλα, τίθεται ως στόχος η μείωση των διαρροών νερού κατά 40%.
Σε τούτο το σημείο ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει η σύνδεση της πράσινης μετάβασης με τον ίδιο τον τουριστικό προορισμό. Οι οργανωμένες παραλίες σχεδιάζεται να λειτουργούν ως πρότυπα βιωσιμότητας, με περιορισμό των πλαστικών μιας χρήσης, ανακύκλωση στην πηγή, φωτισμό με ΑΠΕ, συστήματα εξοικονόμησης νερού και πιστοποιήσεις βιωσιμότητας.
Παράλληλα, στον σχεδιασμό μπαίνουν οι έξυπνες και καθαρότερες μετακινήσεις, με δίκτυο ποδηλατοδρόμων, ηλεκτρικά δημοτικά λεωφορεία, ηλεκτρικά ποδήλατα και πατίνια, έξυπνη στάθμευση και σταθμούς φόρτισης ηλεκτρικών οχημάτων. Στην ίδια κατεύθυνση προβλέπεται προστασία των ακτών από τη διάβρωση, νέοι χώροι πρασίνου και σύστημα έγκαιρης προειδοποίησης για φυσικές καταστροφές.
Προς επίρρωση τούτου, ανάμεσα στα δέκα έργα που προτείνονται ως μελλοντικά «σήματα κατατεθέντα» της Χερσονήσου βρίσκονται το Smart Water Hersonissos, το Zero Waste Destination και οι Carbon Neutral Beaches. Προβλέπεται ακόμη Green Hotel Partnership, με συνεργασία Δήμου και ξενοδοχειακών μονάδων για κοινές δράσεις βιωσιμότητας, καθώς και δημόσιο παρατηρητήριο με δείκτες για νερό, ενέργεια, απορρίμματα, τουρισμό και ποιότητα ζωής.
Το ενεργειακό στοίχημα της Χερσονήσου είναι πλέον συγκεκριμένο. Σε έναν από τους ισχυρότερους τουριστικούς δήμους της Κρήτης, όπου η εποχικότητα πολλαπλασιάζει τις ανάγκες σε νερό, ενέργεια και υποδομές, ο σχεδιασμός έως το 2030 επιχειρεί να μετατρέψει αυτή την πίεση σε πεδίο εφαρμογής ενός διαφορετικού, περισσότερο βιώσιμου μοντέλου ανάπτυξης.
