Η ταχεία αύξηση της ζήτησης ηλεκτρικής ενέργειας, η δυναμική ανάπτυξη των ανανεώσιμων πηγών και η ισχυρή παρουσία του άνθρακα στο ενεργειακό μείγμα αποτελούν τα βασικά χαρακτηριστικά της ενεργειακής εικόνας της Τουρκίας, σύμφωνα με την Ενεργειακή Επισκόπηση της Τουρκίας για το 2026 που δημοσίευσε ο Διεθνής Οργανισμός Ενέργειας (IEA) σε συνεργασία με την τουρκική κυβέρνηση.
Η ζήτηση ηλεκτρικής ενέργειας αποτελεί μία από τις μεγαλύτερες προκλήσεις για το ενεργειακό σύστημα της χώρας. Μεταξύ 2005 και 2024, η κατανάλωση αυξήθηκε κατά σχεδόν 5% ετησίως κατά μέσο όρο, ο υψηλότερος ρυθμός μεταξύ των χωρών-μελών του IEA. Η τάση αναμένεται να συνεχιστεί έως το 2035, αν και με ηπιότερους ρυθμούς, καθώς η βιομηχανία και τα νοικοκυριά εξακολουθούν να αυξάνουν τη ζήτηση.
Ο IEA επισημαίνει ότι η εξέλιξη αυτή αυξάνει την έκθεση της Τουρκίας σε εξωτερικούς ενεργειακούς κλυδωνισμούς, καθώς η χώρα εξακολουθεί να εξαρτάται σε σημαντικό βαθμό από εισαγόμενα ορυκτά καύσιμα.
Στο 55% οι ΑΠΕ έως το 2035
Την ίδια στιγμή, η Τουρκία ενισχύει σημαντικά το αποτύπωμα των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας, με ιδιαίτερη έμφαση στην αιολική και την ηλιακή ενέργεια.
Το 2025 οι ΑΠΕ αντιπροσώπευαν το 43% της συνολικής ηλεκτροπαραγωγής, ενώ το Εθνικό Σχέδιο Ενέργειας προβλέπει ότι το ποσοστό αυτό θα αυξηθεί στο 55% έως το 2035.
Παράλληλα, η κυβέρνηση προωθεί την ανάπτυξη της πυρηνικής ενέργειας. Με την πλήρη λειτουργία του πυρηνικού σταθμού του Άκουγιου τα επόμενα χρόνια, η πυρηνική ενέργεια αναμένεται να αντιστοιχεί περίπου στο 10% της εγκατεστημένης ισχύος της χώρας. Τα σχέδια της Άγκυρας περιλαμβάνουν επίσης την κατασκευή νέων μεγάλων πυρηνικών μονάδων, αλλά και μικρών αρθρωτών αντιδραστήρων (SMRs).
Ο άνθρακας εξακολουθεί να κυριαρχεί
Παρά την επέκταση των ΑΠΕ, ο άνθρακας παραμένει βασικό συστατικό του τουρκικού ενεργειακού μείγματος. Το 2024 κάλυψε περίπου το ένα τέταρτο των συνολικών ενεργειακών αναγκών της χώρας και πάνω από το ένα τρίτο της ηλεκτροπαραγωγής.
Μάλιστα, η Τουρκία κατανάλωσε περίπου 120 εκατ. τόνους άνθρακα το 2025, καταγράφοντας τη μεγαλύτερη κατανάλωση στην Ευρώπη.
Ο IEA υπογραμμίζει ότι η Τουρκία εξακολουθεί να παρουσιάζει μία από τις υψηλότερες ανθρακικές εντάσεις στην ηλεκτροπαραγωγή μεταξύ των χωρών-μελών του Οργανισμού. Για τον λόγο αυτό, θεωρεί απαραίτητη τη διαμόρφωση ενός σαφούς πλαισίου πολιτικής που θα επιτρέψει μια ομαλή και καλά σχεδιασμένη μετάβαση από τον άνθρακα, περιορίζοντας παράλληλα τους κινδύνους που συνδέονται με την υψηλή εξάρτηση από το καύσιμο.
Η γεωθερμία στο επίκεντρο της θέρμανσης
Σημαντικές δυνατότητες εντοπίζει ο IEA και στη γεωθερμική ενέργεια, ειδικά σε ό,τι αφορά την απανθρακοποίηση του τομέα της θέρμανσης.
Ωστόσο, η Τουρκία βρίσκεται ακόμη σε αρχικό στάδιο ως προς τη διαμόρφωση του απαραίτητου θεσμικού και πολιτικού πλαισίου για την ανάπτυξη συστημάτων τηλεθέρμανσης. Η περαιτέρω αξιοποίηση της γεωθερμίας θα μπορούσε να αποτελέσει, σύμφωνα με την έκθεση, ένα ακόμη εργαλείο για τη μείωση των εκπομπών στον τομέα της θέρμανσης.
Πηγή: ceenergynews
