Η Κρήτη διαθέτει από τα ισχυρότερα αιολικά πεδία της χώρας και συγκεντρώνει σημαντικές προοπτικές για την ανάπτυξη τόσο χερσαίων όσο και υπεράκτιων αιολικών εγκαταστάσεων, σε μια περίοδο κατά την οποία η ολοκλήρωση της ηλεκτρικής διασύνδεσης με την Αττική δημιουργεί νέα δεδομένα για το ενεργειακό μέλλον του νησιού.
Αυτό προκύπτει από την ενεργειακή μελέτη του Επίκουρου Καθηγητή του Ελληνικού Μεσογειακού Πανεπιστημίου Κώστα Κονταξάκη, σύμφωνα με την οποία η ανατολική και νότια πλευρά της Κρήτης συγκαταλέγονται στις πλέον ευνοημένες περιοχές του Αιγαίου ως προς το αιολικό δυναμικό, με βάση ανάλυση 40 ετών δορυφορικών μετρήσεων.
Η μελέτη καταγράφει ότι ένα μεγάλο αιολικό πάρκο μπορεί να εμφανίζει ετήσια παραγωγή 61,2 εκατομμυρίων κιλοβατωρών, ενώ μετά την αφαίρεση απωλειών και λαμβάνοντας υπόψη τη μηχανική διαθεσιμότητα και τον συντελεστή διείσδυσης, η καθαρή παραγωγή διαμορφώνεται σε 52,36 εκατομμύρια κιλοβατώρες ετησίως. Σε βάθος 20ετίας η συνολική παραγωγή ξεπερνά το 1,047 δισεκατομμύριο κιλοβατώρες.
Σύμφωνα με τη μελέτη, η επιτυχία μιας επένδυσης σε αιολικό πάρκο εξαρτάται από την ποιότητα των ανεμολογικών δεδομένων, τη χωροθέτηση, τη σύνδεση με το δίκτυο μεταφοράς και την επίτευξη υψηλού συντελεστή αξιοποίησης, στοιχεία που αποκτούν ακόμη μεγαλύτερη σημασία στη νέα εποχή που διαμορφώνεται για το ηλεκτρικό σύστημα της Κρήτης.
Υπεράκτια αιολικά και νέες επενδύσεις
Ιδιαίτερο βάρος δίνεται στις δυνατότητες ανάπτυξης υπεράκτιων αιολικών πάρκων, καθώς περίπου το 80% του εκμεταλλεύσιμου υπεράκτιου αιολικού δυναμικού διεθνώς βρίσκεται σε θαλάσσιες περιοχές με βάθος μεγαλύτερο των 60 μέτρων, γεγονός που καθιστά αναγκαία τη χρήση πλωτών ανεμογεννητριών.
Η διεθνής αγορά κινείται ήδη με ταχείς ρυθμούς προς αυτή την κατεύθυνση. Το Παγκόσμιο Συμβούλιο Αιολικής Ενέργειας προβλέπει ότι η παγκόσμια εγκατεστημένη ισχύς υπεράκτιων αιολικών θα αυξηθεί από 35 GW το 2022 σε 380 GW έως το 2030.
Την ίδια στιγμή, η εγκατεστημένη ισχύς πλωτών υπεράκτιων ανεμογεννητριών αναμένεται να εκτοξευθεί από 121 MW το 2022 σε 18,9 GW έως το 2030 και σε 264 GW έως το 2050.
Η ελληνική στόχευση
Η Ελλάδα έχει θέσει ως στόχο την ανάπτυξη τουλάχιστον 2 GW υπεράκτιας αιολικής ισχύος έως το 2030, ενώ ο σχεδιασμός της ΕΔΕΥΕΠ περιλαμβάνει περιοχές ανάπτυξης συνολικού δυναμικού άνω των 15 GW.
Ειδικότερα, προβλέπονται 10 περιοχές προτεραιότητας με συνολικό δυναμικό 9 GW και έκταση 978 τετραγωνικών χιλιομέτρων, καθώς και 13 επιπλέον περιοχές με δυναμικό 6,9 GW και έκταση 1.381 τετραγωνικών χιλιομέτρων. Πάνω από το 95% των περιοχών αυτών αφορά πλωτές εγκαταστάσεις, στοιχείο που αναδεικνύει τον ρόλο που μπορούν να διαδραματίσουν θαλάσσιες περιοχές με μεγάλα βάθη, όπως αυτές γύρω από την Κρήτη.
Υπό αυτό το πρίσμα, η Κρήτη φαίνεται να συγκεντρώνει όλα τα χαρακτηριστικά για να αποτελέσει έναν από τους βασικούς πυλώνες της ενεργειακής μετάβασης της χώρας. Το ισχυρό αιολικό δυναμικό, οι νέες ηλεκτρικές διασυνδέσεις, η δυνατότητα ανάπτυξης υπεράκτιων αιολικών εγκαταστάσεων και οι παράλληλες επενδύσεις στην καθαρή ενέργεια και το πράσινο υδρογόνο συνθέτουν ένα νέο ενεργειακό τοπίο, με προεκτάσεις που ξεπερνούν τα όρια του νησιού και αγγίζουν το σύνολο της Ανατολικής Μεσογείου.