Κάτι φαίνεται, έστω και διστακτικά, να κινείται στα θαλάσσια αιολικά πάρκα αν και οι γραφειοκρατικές διαδικασίες και η αμφιθυμία της πολιτικής ηγεσίας σπρώχνουν για μετά το 2030 την ανάπτυξή τους.
Το ΥΠΕΝ επιχειρεί την επανεκκίνηση της διαδικασίας ωρίμανσης των θαλάσσιων αιολικών έργων, δίνοντας με νομοθετική ρύθμιση τη δυνατότητα άμεσης εκκίνησης κρίσιμων μελετών, ακόμη και πριν από την ολοκλήρωση της έγκρισης του Εθνικού Προγράμματος.
Στο πλαίσιο αυτό, επιχειρείται να τρέξουν οι διαδικασίες για τη διεξαγωγή ανεμολογικών και βυθομετρικών ερευνών, οι οποίες έως σήμερα καθυστερούσαν λόγω της μη έκδοσης της Κοινής Υπουργικής Απόφασης που θα καθορίσει τις θαλάσσιες ζώνες ανάπτυξης.
Οι περιοχές που θα εξεταστούν θα οριστούν με απόφαση της ΕΔΕΥΕΠ (Ελληνική Διαχειριστική Εταιρεία Υδρογονανθράκων), η οποία θα δημοσιευθεί σε ΦΕΚ.
Οι περιοχές αυτές αντιστοιχούν ουσιαστικά στα υποψήφια «οικόπεδα» του πρώτου κύματος ανάπτυξης, συνολικής ισχύος 1,9 GW, τα οποία θα επιλεγούν από το σύνολο των θαλάσσιων ζωνών που προβλέπει το Εθνικό Πρόγραμμα.
SPV για ούριο άνεμο
Καθοριστικό ρόλο θα διαδραματίσει η δημιουργία της εταιρείας Ειδικού Σκοπού (SPV) από την ΕΔΕΥΕΠ, η οποία αναμένεται να αποτελέσει το βασικό όχημα για τη διενέργεια των πρώτων τεχνικών και περιβαλλοντικών ερευνών στις θαλάσσιες περιοχές όπου σχεδιάζεται να αναπτυχθούν offshore αιολικά έργα.
Η σύσταση του SPV προβλέπεται να ολοκληρωθεί έως το τέλος Ιουνίου, καθώς συνδέεται άμεσα με προαπαιτούμενα του Ταμείου Ανάκαμψης. Ωστόσο, πίσω από τη θεσμική αυτή υποχρέωση, το εγχείρημα αποκτά πλέον και ουσιαστικό περιεχόμενο, καθώς καλείται να ξεκλειδώσει μια διαδικασία που παραμένει… στον πάτο του βυθού εδώ και περισσότερο από ενάμιση χρόνο, λόγω της εκκρεμότητας έγκρισης του Εθνικού Προγράμματος Ανάπτυξης Υπεράκτιων Αιολικών Πάρκων.
Την ίδια στιγμή, η ΕΔΕΥΕΠ συζητά με φορείς που εξετάζουν το ενδεχόμενο συμμετοχής στη μετοχική σύνθεση του οχήματος Ειδικού Σκοπού, με κομβικό το ρόλο του ΑΔΜΗΕ.
Νέα ρότα ανάπτυξης για τα αιολικά στο Θρακικό Πέλαγος;
Η νομοθετική ρύθμιση έχει στραμμένο το βλέμμα και στη Θράκη όπου επιχειρείται να πατήσει γκάζι το πιλοτικό θαλάσσιο αιολικό των 600 MW χωρίς περιττή γραφειοκρατία (ακόμα και χωρίς να εκδοθεί η ΚΥΑ) μετά από τέσσερα χρόνια απραξίας, ένα αναμφίβολα δύσκολο εγχείρημα.
Αξίζει να σημειωθεί πως στο Θρακικό Πέλαγος δρομολογούνται πιλοτικά έργα (χωρίς διαγωνισμό), με σταθερή έδραση στο βυθό με στόχο να λειτουργήσουν σαν πυξίδα για τα υπόλοιπα.
Υπό αυτό το πρίσμα, οι Motor Oil, ΔΕΗ και ΤΕΡΝΑ Ενεργειακή στοχεύουν να προχωρήσουν από κοινού στην ανάπτυξη του πρώτου Υπεράκτιου Αιολικού Πάρκου (ΥΑΠ) στη χώρα, ισχύος 600 MW.
Το νευραλγικό αυτό έργο-ορόσημο, με ορίζοντα ολοκλήρωσης το τέλος της τρέχουσας δεκαετίας, θα είναι το πρώτο στο είδος του στην Ελλάδα, συμβάλλοντας ουσιαστικά στην επιτυχία της υλοποίησης του Εθνικού Προγράμματος Ανάπτυξης ΥΑΠ.
Οι τρεις όμιλοι επιδιώκουν να υλοποιήσουν άμεσα τις απαραίτητες μελέτες που ωριμάζουν με γρήγορους ρυθμούς ενώ δηλώνουν ετοιμότητα και για την διενέργεια της ΜΠΕ (Μελέτη Περιβαλλοντικών Επιπτώσεων) αν και εμφανίζονται επιφυλακτικοί με την επενδυτική βιωσιμότητα και την ταχύτητα του project «θαλάσσια αιολικά», παρά το μήνυμα εγρήγορσης που στέλνει το ΥΠΕΝ με τη νομοθετική διάταξη.
Πάντως ακόμα δεν έχει σταλεί από το ΥΠΕΝ στις Βρυξέλλες η προκοινοποίηση της φόρμουλας στήριξης του έργου, ώστε να δοθεί το πράσινο φως από την Κομισιόν στην τιμή αποζημίωσης για το ηλεκτρικό ρεύμα που θα παράγει.
Τα δεδομένα των μελετών θα αποτελέσουν τη βάση για τον προσδιορισμό της τιμής αποζημίωσης που θα διασφαλίζει την οικονομική βιωσιμότητα των έργων.
Η «Αιολική Προβατά Τραϊανουπόλεως» έχει το δικαίωμα ανάπτυξης πιλοτικού ΥΑΠ ισχύος 400 MW, στη θαλάσσια περιοχή νότια της Αλεξανδρούπολης και βόρεια της Σαμοθράκης.
Παράλληλα, η ΔΕΗ, μετά την εξαγορά, μέσω της ΔΕΗ Ανανεώσιμες του 100% της εταιρείας «Θρακική Αιολική 1 Α.Ε.», κατέχει άδεια παραγωγής για υπεράκτιο αιολικό πάρκο, ισχύος 216 MW.
Από το 2027… τα σπουδαία
Η Διεύθυνση Περιβαλλοντικής Αδειοδότησης του ΥΠΕΝ έχει εγκρίνει περιβαλλοντικά το Εθνικό Πρόγραμμα Ανάπτυξης Υπεράκτιων Αιολικών Πάρκων και προωθείται θεωρητικά από τη Γενική Γραμματεία Χωρικού Σχεδιασμού η υπουργική απόφαση έγκρισής του η οποία θα επισημοποιήσει τις περιοχές όπου θα αναπτυχθούν τα έργα αφού ολοκληρωθούν οι ανεμολογικές και βυθομετρικές έρευνες.
Με την ολοκλήρωση των μελετών (από την Ελληνική Διαχειριστική Εταιρεία Υδρογονανθράκων και Ενεργειακών Πόρων), οι επενδυτές θα είναι σε θέση να προσδιορίσουν το ακριβές σημείο εγκατάστασης, το είδος και τον αριθμό των ανεμογεννητριών.
Σε κάθε περίπτωση, προτεραιότητα θα δοθεί στο πιλοτικό έργο των 600 MW ενώ οι διαγωνισμοί για τα πάρκα πάνε για μετά το 2027.
Οι ρυθμιστικές αγκυλώσεις, οι τεράστιες γραφειοκρατικές καθυστερήσεις, οι έντονες αντιδράσεις από τις τοπικές κοινωνίες (φορείς, πολίτες, οργανώσεις) που φοβούνται αλλοίωση του τοπίου, η ραθυμία του ΥΠΕΞ (με το βλέμμα και στην Τουρκία) αλλά και οι επιφυλάξεις για το υψηλό κόστος του εγχειρήματος «φρέναραν» τα θαλάσσια αιολικά πάρκα, τουλάχιστον μέχρι πρότινος.
Η κυβέρνηση δεν έδειχνε πρόθυμη να επιταχύνει τα όποια σχέδια για ταχεία ανάπτυξη του συγκεκριμένου τομέα, σχεδόν τέσσερα χρόνια μετά από σχετικό νόμο που θεωρητικά άνοιγε το δρόμο με τη νομοθετική πρόβλεψη στο σχέδιο νόμου του ΥΠΕΝ να επιχειρεί να βάλει ξανά σε ρότα ανάπτυξης τα θαλάσσια αιολικά.