Σε επίπεδα-ρεκόρ για χειμερινό μήνα διαμορφώθηκαν οι περικοπές παραγωγής από ανανεώσιμες πηγές ενέργειας τον φετινό Φεβρουάριο, επιβεβαιώνοντας ότι το ηλεκτρικό σύστημα εισέρχεται σε φάση αυξημένων απαιτήσεων καθώς η διείσδυση των ΑΠΕ ενισχύεται με ταχείς ρυθμούς.
Τα στοιχεία δείχνουν σαφή μεταβολή της εικόνας σε σχέση με την αρχή του έτους. Ενώ τον Ιανουάριο οι περιορισμοί στην πράσινη παραγωγή διαμορφώθηκαν μόλις στις 5,9 GWh, έως τις 20 Φεβρουαρίου είχαν ήδη εκτοξευθεί στις 106,1 GWh. Η πιο επιβαρυμένη περίοδος εντοπίζεται μεταξύ 13 και 20 Φεβρουαρίου, όταν απαιτήθηκαν εκτεταμένες παρεμβάσεις για τη διατήρηση της ισορροπίας προσφοράς και ζήτησης.
Η σύγκριση με το 2025 αναδεικνύει την εντυπωσιακή αλλαγή, καθώς τον περσινό Φεβρουάριο οι περικοπές είχαν περιοριστεί σε 3,05 GWh, ενώ σωρευτικά με τον Ιανουάριο δεν ξεπερνούσαν τις 4,25 GWh.
Οι παράγοντες πίσω από την εκτίναξη
Η εμφάνιση τόσο υψηλών περικοπών εν μέσω χειμώνα δεν αποτελεί σύνηθες φαινόμενο. Φέτος, ωστόσο, οι καιρικές συνθήκες λειτούργησαν ως επιταχυντής. Η έντονη ηλιοφάνεια σε συνδυασμό με αυξημένη αιολική παραγωγή οδήγησαν σε υψηλή ταυτόχρονη απόδοση φωτοβολταϊκών και ανεμογεννητριών.
Παράλληλα, το σύστημα χρειάστηκε αυξημένη συμμετοχή υδροηλεκτρικών μονάδων, είτε για λόγους διαχείρισης υδάτινων αποθεμάτων είτε για την ενίσχυση της ευστάθειας. Το αποτέλεσμα ήταν να περιοριστεί ο διαθέσιμος «ηλεκτρικός χώρος» για την απορρόφηση της πράσινης παραγωγής, οδηγώντας σε εκτεταμένες περικοπές.
Ανησυχία πριν από την ανοιξιάτικη περίοδο
Η αγορά παρακολουθεί με αυξημένη προσοχή τις εξελίξεις, καθώς η άνοιξη, και ιδιαίτερα η περίοδος του Πάσχα, που φέτος πέφτει στις 12 Απριλίου 2026, παραδοσιακά συγκεντρώνει τα υψηλότερα επίπεδα περικοπών. Η αυξημένη παραγωγή ΑΠΕ, σε συνδυασμό με χαμηλότερη ζήτηση λόγω αργιών, δημιουργεί συχνά συνθήκες υπερπροσφοράς.
Είναι χαρακτηριστικό ότι τον Απρίλιο του 2025 οι περικοπές στην υψηλή τάση είχαν φτάσει τις 343 GWh και τον Μάιο τις 382 GWh, αποτυπώνοντας τη δομική πίεση που δέχεται το σύστημα κατά τους ανοιξιάτικους μήνες.
Το «κλειδί» της αποθήκευσης
Σε αυτό το περιβάλλον, η είσοδος της αποθήκευσης αποκτά κρίσιμη σημασία. Η διαδικασία ένταξης των πρώτων έργων μπαταριών στο σύστημα περνά πλέον σε πρακτική φάση, με συντονισμένες δοκιμές μεταξύ του Χρηματιστήριο Ενέργειας και του ΑΔΜΗΕ.
Οι συμμετέχοντες δοκιμάζουν την υποβολή προσφορών και τη λειτουργία των νέων κανόνων, ώστε να διασφαλιστεί η ομαλή διασύνδεση των πληροφοριακών συστημάτων. Ήδη έξι Φορείς Σωρευτικής Εκπροσώπησης έχουν λάβει μέρος στις προσομοιώσεις χωρίς να εντοπιστούν τεχνικά προβλήματα, ενώ οι πρώτες ηλεκτρίσεις εκτιμάται ότι μπορούν να ξεκινήσουν εντός των επόμενων εβδομάδων, εφόσον κλείσουν και οι τελευταίες θεσμικές εκκρεμότητες.
Η σταδιακή ένταξη μονάδων αποθήκευσης αναμένεται να περιορίσει τόσο τις περικοπές όσο και τα φαινόμενα μηδενικών ή αρνητικών τιμών στη χονδρεμπορική αγορά.
Η ευρωπαϊκή δυναμική
Η Ελλάδα δεν αποτελεί εξαίρεση σε ένα ευρύτερο ευρωπαϊκό κύμα επενδύσεων στην αποθήκευση. Σύμφωνα με μελέτη της Aurora, η Γερμανία, το Ηνωμένο Βασίλειο και η Ιταλία προηγούνται στην αγορά μπαταριών, χάρη σε ώριμα ρυθμιστικά πλαίσια και ισχυρά σήματα ευελιξίας.
Την ίδια στιγμή, αγορές της Νοτιοανατολικής Ευρώπης, όπως η Ρουμανία και η Βουλγαρία, ενισχύουν τη θέση τους στο επενδυτικό χάρτη. Ιδιαίτερο ενδιαφέρον προσελκύουν οι μπαταρίες μεγαλύτερης διάρκειας (τετράωρες), οι οποίες θεωρούνται κρίσιμες για την αποτελεσματική εξομάλυνση της μεταβλητότητας των ΑΠΕ.
Τα μεγέθη της ελληνικής αγοράς
Στην ελληνική αγορά, οι πρώτες μονάδες αποθήκευσης αναμένεται να συνδεθούν εντός του έτους. Το 2025, σύμφωνα με στοιχεία του Green Tank, οι περικοπές ΑΠΕ έφτασαν τις 1.867 GWh, ποσοστό 6,6% της συνολικής παραγωγής από ανανεώσιμες πηγές, υπερδιπλάσιο σε σχέση με το 2024 (899 GWh).
Η αύξηση των περικοπών κατά 968 GWh μεταξύ 2024 και 2025 είναι σχεδόν αντίστοιχη με την αύξηση της παραγωγής από ΑΠΕ (περίπου 1.000 GWh). Την ίδια περίοδο, η αύξηση της ηλεκτροπαραγωγής από φυσικό αέριο ανήλθε σε 2.007 GWh.
Παράλληλα, οι ώρες με σχεδόν μηδενικές ή αρνητικές τιμές στη χονδρεμπορική αγορά έφτασαν σωρευτικά τις 483 το 2025, υπερδιπλάσιες από τις 186 ώρες του 2024.
Όπως φαίνεται, το σύστημα ηλεκτρισμού περνά σε μια νέα φάση, καθώς η αυξημένη διείσδυση των ΑΠΕ δημιουργεί μεν σημαντικά οφέλη, αλλά και νέες προκλήσεις, καθιστώντας επιτακτική την ταχεία ανάπτυξη αποθήκευσης και ευέλικτων υποδομών για τη διατήρηση της ισορροπίας και την αποφυγή απωλειών ενέργειας.
