Η νέα άνοδος στις διεθνείς τιμές του πετρελαίου επαναφέρει στο προσκήνιο τον φόβο ενός ακόμη κύματος ανατιμήσεων στα καύσιμα, με τους καταναλωτές να βρίσκονται αντιμέτωποι με αυξημένο κόστος μετακίνησης και τις πιέσεις να μεταφέρονται πλέον και στις αερομεταφορές. Η αβεβαιότητα γύρω από τις εξελίξεις στη Μέση Ανατολή και το παρατεταμένο αδιέξοδο στις διαπραγματεύσεις μεταξύ ΗΠΑ και Ιράν συνεχίζουν να τροφοδοτούν την ανοδική πορεία του Brent, το οποίο κινείται πλέον σταθερά περί τα 110 δολάρια ανά βαρέλι.
Η επίδραση στις αντλίες είναι ήδη εμφανής. Η μέση πανελλαδική τιμή της αμόλυβδης στην Ελλάδα διαμορφώνεται σήμερσ πάνω από τα 2,09 ευρώ ανά λίτρο, ενώ το πετρέλαιο κίνησης προσεγγίζει τα 1,85 ευρώ. Παράγοντες της αγοράς εκτιμούν ότι μέσα στις επόμενες ημέρες δεν αποκλείεται η αμόλυβδη να ξεπεράσει σταθερά το όριο των 2,10 ευρώ, με το diesel να ακολουθεί ανοδική τροχιά προς τα 1,90 ευρώ ανά λίτρο.
Η εικόνα διαφοροποιείται αισθητά ανά περιοχή, με τα νησιά να συνεχίζουν να σηκώνουν το μεγαλύτερο βάρος της ενεργειακής ακρίβειας. Στις Κυκλάδες η μέση τιμή της αμόλυβδης έχει εκτιναχθεί στα 2,225 ευρώ ανά λίτρο, ενώ το πετρέλαιο κίνησης κινείται πάνω από τα 2 ευρώ. Υψηλές τιμές καταγράφονται επίσης στα Δωδεκάνησα, στην Κεφαλονιά αλλά και στην Κρήτη, όπου σε αρκετές περιοχές η βενζίνη παραμένει σταθερά πάνω από τα 2,14 ευρώ. Στον αντίποδα, χαμηλότερες τιμές εμφανίζονται σε περιοχές της Βόρειας Ελλάδας και στην Αττική, χωρίς όμως να αλλάζει ουσιαστικά η συνολική εικόνα πίεσης για τα νοικοκυριά και τις επιχειρήσεις.
Τι γίνεται με τα αεροπορικά καύσιμα
Στο επίκεντρο της ανησυχίας βρίσκονται πλέον και τα αεροπορικά καύσιμα, καθώς η διεθνής αγορά παρακολουθεί με ανησυχία τις εξελίξεις στην παραγωγή και την τροφοδοσία jet fuel. Αναλυτές της Goldman Sachs προειδοποιούν ότι η προσπάθεια αύξησης της παραγωγής αεροπορικών καυσίμων ενδέχεται να δημιουργήσει νέες πιέσεις στην προσφορά άλλων πετρελαϊκών προϊόντων. Όπως επισημαίνεται, τα διυλιστήρια μπορούν να αναπροσαρμόσουν το μείγμα παραγωγής τους, ωστόσο η ενίσχυση ενός καυσίμου περιορίζει αναγκαστικά τις διαθέσιμες ποσότητες άλλων προϊόντων που προέρχονται από το ίδιο βαρέλι αργού.
Το ζήτημα αποκτά ιδιαίτερη σημασία για την Ευρώπη, καθώς σημαντικό μέρος των αναγκών της σε αεροπορικά καύσιμα εξακολουθεί να καλύπτεται μέσω εισαγωγών. Σύμφωνα με στοιχεία διεθνών οργανισμών αερομεταφορών, περίπου το 30% έως 40% της ευρωπαϊκής ζήτησης εξαρτάται από εισαγόμενες ποσότητες, ενώ μέρος αυτών προέρχεται από τη Μέση Ανατολή. Η ευρωπαϊκή αγορά εμφανίζει ημερήσιο έλλειμμα στην παραγωγή jet fuel και κηροζίνης, γεγονός που αυξάνει την ευαισθησία της σε γεωπολιτικές αναταράξεις και διαταραχές στην εφοδιαστική αλυσίδα.
Καθησυχαστική η κυβέρνηση για την επάρκεια
Παρά το κλίμα αβεβαιότητας, η ελληνική πλευρά εμφανίζεται καθησυχαστική ως προς την επάρκεια καυσίμων. Κατά τη χθεσινή του τοποθέτηση, ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης σε συνέδριο της FT, υπογράμμισε ότι η χώρα δεν αντιμετωπίζει πρόβλημα τροφοδοσίας στα αεροπορικά καύσιμα, επισημαίνοντας ότι η Ελλάδα διαθέτει ισχυρή διυλιστική βάση και σημαντική παραγωγική δυνατότητα στα πετρελαϊκά προϊόντα. Όπως ανέφερε, η ενεργειακή ασφάλεια παραμένει κρίσιμος παράγοντας, ιδιαίτερα για μια οικονομία με έντονη τουριστική δραστηριότητα και αυξημένες εποχικές αεροπορικές ανάγκες.
Ο πρωθυπουργός σημείωσε επίσης ότι, παρά τη στρατηγική της πράσινης μετάβασης, τα ορυκτά καύσιμα εξακολουθούν να διαδραματίζουν καθοριστικό ρόλο στην ευρωπαϊκή ενεργειακή ισορροπία, τονίζοντας ότι η μετάβαση προς ένα πιο «πράσινο» μοντέλο θα πρέπει να συνδυάζεται με ρεαλισμό και επάρκεια εφοδιασμού.
Με το καλοκαίρι να βρίσκεται προ των πυλών και τη ζήτηση για μετακινήσεις να αυξάνεται, η πορεία των διεθνών τιμών ενέργειας αναμένεται να καθορίσει σε μεγάλο βαθμό το κόστος μεταφοράς, τουρισμού και καθημερινότητας το επόμενο διάστημα.
