Η νέα στρατιωτική κλιμάκωση ανάμεσα στις Ηνωμένες Πολιτείες, το Ισραήλ και το Ιράν δεν περιορίζεται στο γεωπολιτικό πεδίο, αλλά απειλεί να προκαλέσει αλυσιδωτές αντιδράσεις στις διεθνείς αγορές, με επίκεντρο την ενέργεια, τα νομίσματα και τα λεγόμενα «ασφαλή καταφύγια».
Η Μέση Ανατολή αποτελεί διαχρονικά βαρόμετρο για την παγκόσμια αγορά πετρελαίου. Το Ιράν είναι σημαντικός παραγωγός, ενώ βρίσκεται απέναντι από την πετρελαιοπαραγωγό Αραβική Χερσόνησο, δίπλα στα Στενά του Ορμούζ, απ’ όπου διέρχεται περίπου το 20% της παγκόσμιας προσφοράς πετρελαίου. Οποιαδήποτε διατάραξη στη θαλάσσια αυτή οδό θα μπορούσε να περιορίσει την προσφορά και να οδηγήσει σε απότομη άνοδο των τιμών.
Ήδη το πετρέλαιο Brent κινείται σε υψηλότερα επίπεδα σε σχέση με την αρχή του έτους, ενώ αναλυτές εκτιμούν ότι σε περίπτωση παρατεταμένης σύγκρουσης οι τιμές θα μπορούσαν να κινηθούν προς τα 100 δολάρια το βαρέλι, εντείνοντας τις πληθωριστικές πιέσεις παγκοσμίως.
Μεταβλητότητα σε μετοχές και νομίσματα
Η ένταση έρχεται σε μια περίοδο κατά την οποία οι αγορές έχουν ήδη δοκιμαστεί από εμπορικές εντάσεις και αναταράξεις στον τεχνολογικό κλάδο. Μια γενικευμένη σύρραξη θα μπορούσε να αυξήσει περαιτέρω τη μεταβλητότητα σε μετοχές, ομόλογα και συνάλλαγμα.
Το δολάριο ενδέχεται να ενισχυθεί εάν οι υψηλότερες τιμές ενέργειας ευνοήσουν τις ΗΠΑ ως καθαρό εξαγωγέα, αν και σε προηγούμενες κρίσεις είχε καταγραφεί αρχικά υποχώρηση πριν από γρήγορη ανάκαμψη. Παράλληλα, το ισραηλινό σέκελ θεωρείται ευάλωτο σε βραχυπρόθεσμες πιέσεις, ιδίως εάν η αντιπαράθεση παραταθεί.
Επιστροφή στα «ασφαλή καταφύγια»
Σε περιόδους γεωπολιτικής αβεβαιότητας, οι επενδυτές συχνά στρέφονται σε παραδοσιακά ασφαλή καταφύγια, όπως το ελβετικό φράγκο και ο χρυσός. Ο χρυσός, μάλιστα, έχει ήδη καταγράψει σημαντική άνοδο φέτος, ενισχυμένος από τις διεθνείς ανησυχίες.
Αντίθετα, το bitcoin δεν φαίνεται να λειτουργεί πλέον ως καταφύγιο σε περιόδους έντονης αναταραχής, παρουσιάζοντας σημαντικές διακυμάνσεις.
Στο επίκεντρο οι αγορές της Μέσης Ανατολής
Ιδιαίτερη σημασία θα έχουν οι αντιδράσεις των χρηματιστηρίων στη Μέση Ανατολή, όπως της Σαουδικής Αραβίας και του Κατάρ, τα οποία είναι στενά συνδεδεμένα με τις τιμές του πετρελαίου. Εάν η σύγκρουση κλιμακωθεί, οι απώλειες στις αγορές του Κόλπου θα μπορούσαν να είναι αισθητές και να μεταδοθούν ευρύτερα.
Παράλληλα, οι αεροπορικές εταιρείες ενδέχεται να δεχθούν πιέσεις λόγω ακυρώσεων πτήσεων και περιορισμών στον εναέριο χώρο, ενώ ο αμυντικός κλάδος θα μπορούσε να ωφεληθεί από αυξημένες δαπάνες για εξοπλισμούς.
Σε κάθε περίπτωση, η εξέλιξη της κρίσης και η διάρκειά της θα αποτελέσουν τον καθοριστικό παράγοντα για το εύρος των επιπτώσεων στις παγκόσμιες αγορές.
Πηγή: Reuters
