Σε φάση ουσιαστικής αναμόρφωσης εισέρχεται το πλαίσιο αντιμετώπισης των ρευματοκλοπών, καθώς ο ΔΕΔΔΗΕ επιχειρεί να αντιμετωπίσει ένα φαινόμενο που παρουσιάζει έντονη έξαρση τους τελευταίους μήνες.
Συγκεκριμένα, ο Διαχειριστής εισηγείται τώρα στοχευμένες αλλαγές στον Κώδικα Διαχείρισης του Εθνικού Δικτύου Διανομής Ηλεκτρικής Ενέργειας. Το προσχέδιο των τροποποιήσεων έχει τεθεί σε δημόσια διαβούλευση από τη Ρυθμιστική Αρχή Αποβλήτων, Ενέργειας και Υδάτων (ΡΑΑΕΥ), σηματοδοτώντας μια προσπάθεια αυστηροποίησης και τεχνολογικής θωράκισης των διαδικασιών.
Οι παρεμβάσεις στοχεύουν στην εξειδίκευση των προβλέψεων που ήδη ισχύουν, αλλά και στην κάλυψη κενών που έχουν αναδειχθεί στην πράξη, σε ένα περιβάλλον όπου το κόστος των απωλειών μετακυλίεται τελικά στην αγορά και στους συνεπείς καταναλωτές.
Εργαστηριακοί έλεγχοι μετρητών: Ρητή πρόβλεψη στον Κώδικα
Κομβική αλλαγή αφορά το άρθρο 95 του Κώδικα, όπου πλέον γίνεται ρητή αναφορά στους εργαστηριακούς ελέγχους αποξηλωμένων συμβατικών μετρητών, ιδίως κατά τη διαδικασία αντικατάστασής τους με ευφυείς (smart) μετρητές.
Ο Διαχειριστής θα υποχρεούται να διασφαλίζει τη διενέργεια τέτοιων ελέγχων ως βασικό στάδιο για τον εντοπισμό και την αποτροπή ρευματοκλοπών. Τα κριτήρια επιλογής των μετρητών που θα εξετάζονται, καθώς και η ακριβής διαδικασία, θα αποτυπώνονται στο Εγχειρίδιο Ρευματοκλοπών.
Η πρόβλεψη αυτή ενισχύει τον ρόλο της τεχνολογίας και της τεχνικής τεκμηρίωσης σε μια περίοδο που το Δίκτυο μετασχηματίζεται ψηφιακά.
Αυτοψίες και χωρίς τον Χρήστη – Ψηφιακή τεκμηρίωση ευρημάτων
Στο νέο πλαίσιο ενσωματώνεται επίσης η δυνατότητα διενέργειας επιτόπιων ελέγχων από συμβεβλημένους αναδόχους. Σε περίπτωση που ο Χρήστης δεν εντοπιστεί, ο έλεγχος θα μπορεί να πραγματοποιείται και χωρίς την παρουσία του.
Ιδιαίτερη βαρύτητα δίνεται στην αποδεικτική διαδικασία:
- Τα ευρήματα θα φωτογραφίζονται.
- Θα καταγράφονται στοιχεία τοποθεσίας, ημερομηνίας και ώρας μέσω μεταδεδομένων.
- Το υλικό θα αποθηκεύεται σε ψηφιακή πλατφόρμα του Διαχειριστή έως την τελεσιδικία της υπόθεσης.
Παράλληλα, διασφαλίζεται η δυνατότητα πρόσβασης του Χρήστη ή εξουσιοδοτημένου εκπροσώπου του στο σχετικό υλικό, στοιχείο που ενισχύει τη διαφάνεια και τη διαδικαστική κατοχύρωση.
Περιορισμοί πρόσβασης σε περίπτωση οφειλής
Σημαντική είναι και η ενίσχυση των μέτρων που μπορεί να επιβάλει ο Διαχειριστής μέχρι την εξόφληση της οφειλής ή την έκδοση τελεσίδικης δικαστικής απόφασης.
Συγκεκριμένα, ο ΔΕΔΔΗΕ διατηρεί άμεση αξίωση για τα ποσά που προκύπτουν από διαπιστωμένη ρευματοκλοπή και δύναται να επιβάλλει περιορισμούς:
- Στη δυνατότητα του Χρήστη να αποκτήσει πρόσβαση στο Δίκτυο μέσω άλλης παροχής.
- Στη διαδοχή Χρηστών στην ίδια παροχή, είτε με τον ίδιο είτε με διαφορετικό Προμηθευτή.
Επιπλέον, ο νέος Χρήστης ενδέχεται να κληθεί να αποδείξει ή να δηλώσει υπεύθυνα ότι δεν συνδέεται με τον οφειλέτη, ώστε να αποτρέπονται πρακτικές μεταβίβασης της παροχής με σκοπό την αποφυγή πληρωμής.
Στόχος: Περιορισμός απωλειών και θωράκιση του Δικτύου
Οι προτεινόμενες αλλαγές συνθέτουν ένα πιο αυστηρό και ταυτόχρονα πιο τεκμηριωμένο πλαίσιο διαχείρισης των ρευματοκλοπών. Με έμφαση στην ψηφιακή καταγραφή, στους εργαστηριακούς ελέγχους και στη δυνατότητα επιβολής περιορισμών, ο Διαχειριστής επιχειρεί να ενισχύσει την αποτελεσματικότητα των μηχανισμών ελέγχου.
Υπενθυμίζεται ότι οι ρευματοκλοπές, πέραν του ότι αποτελούν ποινικό αδίκημα, επιφέρουν σημαντική οικονομική επιβάρυνση στην αγορά ηλεκτρικής ενέργειας και κατ’ επέκταση στους συνεπείς καταναλωτές. Το συνολικό κόστος εκτιμάται ότι ξεπερνά τα 450 εκατ. ευρώ ετησίως.
Στην πράξη, αυτό μεταφράζεται σε μια μέση ετήσια επιβάρυνση της τάξης των 60 ευρώ για κάθε νοικοκυριό και επιχείρηση που εξοφλεί κανονικά τους λογαριασμούς του.
Σε ό,τι αφορά τον αυξημένο αριθμό διαπιστωμένων «ύποπτων» περιστατικών και προκειμένου να περιοριστούν τυχόν σφάλματα, έχει ήδη αποφασιστεί η αναστολή αποστολής βεβαιώσεων για μικρές οικιακές παροχές, ενώ διενεργείται αναλυτικός επανέλεγχος όλων των ενστάσεων που υποβάλλονται.
Παράλληλα, βρίσκεται σε εξέλιξη σταδιακή επανεξέταση όλων των βεβαιωμένων υποθέσεων του 2025 – περίπου 15.000 περιπτώσεις που αφορούν οικιακές παροχές κατηγοριών 0, 1, 2 και 3. Ταυτόχρονα, εφαρμόζεται πανελλαδική αναστολή διακοπής ηλεκτροδότησης λόγω οφειλής από ρευματοκλοπή για τις χαμηλές οικιακές παροχές των ίδιων κατηγοριών.
Σύμφωνα με τον ΔΕΔΔΗΕ, οι ειδικές ομάδες ελέγχου εξετάζουν αναλυτικά τους καταλογισμούς, προχωρώντας όπου απαιτείται σε συμπληρωματικούς τεχνικούς ελέγχους και αξιολογώντας κάθε ιδιαιτερότητα ή ασυνήθιστη ένδειξη. Οι πολίτες ενημερώνονται άμεσα για την πορεία της υπόθεσής τους και για κάθε σχετική εξέλιξη.
Το τελικό κείμενο θα διαμορφωθεί μετά την ολοκλήρωση της δημόσιας διαβούλευσης. Ωστόσο, η κατεύθυνση παραμένει η ενίσχυση της θεσμικής θωράκισης του Δικτύου και ο περιορισμός ενός φαινομένου που επηρεάζει τόσο τη λειτουργία της αγοράς όσο και το κόστος για τους συνεπείς καταναλωτές.