Μεγαλύτερη δημοσιονομική ευελιξία από την Ευρωπαϊκή Ένωση, ώστε τα κράτη-μέλη να μπορούν να στηρίξουν νοικοκυριά και επιχειρήσεις απέναντι στην άνοδο του ενεργειακού κόστους, ζητά ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης.
«Ήρθε η ώρα για τολμηρές και κοινές λύσεις, που θα ξεπερνούν τις γενικές παραινέσεις που έχουμε ακούσει από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή για τη μείωση της κατανάλωσης ενέργειας», δήλωσε ο πρωθυπουργός πριν από τη συνεδρίαση του Υπουργικού Συμβουλίου.
Ο Κυριάκος Μητσοτάκης έχει ήδη αποστείλει επιστολή στην πρόεδρο της Ευρωπαϊκής Επιτροπής Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, καταθέτοντας συγκεκριμένες προτάσεις για την αντιμετώπιση των πιέσεων που προκαλεί η ενεργειακή κρίση.
Η ελληνική πρόταση για δημοσιονομική ευελιξία
Σύμφωνα με πληροφορίες που επικαλείται το Bloomberg, στην επιστολή προτείνεται να εξεταστεί η εξαίρεση των προσωρινών μέτρων στήριξης που λαμβάνουν τα κράτη-μέλη από τους σχετικούς δημοσιονομικούς υπολογισμούς, έως ένα συγκεκριμένο όριο.
Με τον τρόπο αυτό, οι κυβερνήσεις θα μπορούσαν να διαθέσουν περισσότερους πόρους για την αντιμετώπιση των αυξημένων ενεργειακών δαπανών, χωρίς τα μέτρα αυτά να περιορίζονται από τους υφιστάμενους δημοσιονομικούς κανόνες.
Παράλληλα, ο πρωθυπουργός προτείνει να μπορούν τα κράτη-μέλη να αξιοποιούν τα πρόσθετα έσοδα από τον ΦΠΑ που προκύπτουν εξαιτίας της απρόβλεπτης αύξησης του γενικού επιπέδου των τιμών, κατευθύνοντάς τα στη στήριξη νοικοκυριών και επιχειρήσεων.
Στο επίκεντρο το ενεργειακό κόστος
Η ελληνική πρωτοβουλία έρχεται σε μια περίοδο κατά την οποία οι κυβερνήσεις της ΕΕ αντιμετωπίζουν αυξανόμενες πιέσεις για πρόσθετα μέτρα στήριξης, καθώς οι υψηλότερες τιμές ενέργειας επιβαρύνουν τους καταναλωτές και το κόστος λειτουργίας των επιχειρήσεων.
Η Ευρωπαϊκή Ένωση έχει ήδη προειδοποιήσει τα κράτη-μέλη για τον κίνδυνο ενεργειακής κρίσης ενόψει του χειμώνα, καλώντας τα να εξετάσουν μέτρα περιορισμού της ζήτησης και να συνεχίσουν την πλήρωση των αποθεμάτων φυσικού αερίου.
Την ίδια ώρα, οι ευρωπαϊκές τιμές φυσικού αερίου έχουν υπερδιπλασιαστεί από την έναρξη του πολέμου των ΗΠΑ με το Ιράν στα τέλη Φεβρουαρίου, φτάνοντας νωρίτερα μέσα στον Σεπτέμβριο στο υψηλότερο επίπεδο από τα τέλη του 2022.
Η εξέλιξη αυτή έχει επαναφέρει το ενεργειακό κόστος στην κορυφή της ευρωπαϊκής ατζέντας, με επιχειρήσεις σε ολόκληρη την ΕΕ να επισημαίνουν τις επιπτώσεις στην ανταγωνιστικότητα της ευρωπαϊκής οικονομίας.
Το ζήτημα αναμένεται να βρεθεί στο επίκεντρο της συζήτησης για την ανταγωνιστικότητα κατά τη Σύνοδο Κορυφής των Ευρωπαίων ηγετών στις 15 και 16 Οκτωβρίου.
Τα μέτρα της Ελλάδας για τα καύσιμα
Παράλληλα με την ευρωπαϊκή πρωτοβουλία, η Ελλάδα έχει ήδη προχωρήσει σε παρεμβάσεις για τον περιορισμό των επιπτώσεων από την άνοδο των τιμών των καυσίμων.
Η επιδότηση στο πετρέλαιο κίνησης αυξάνεται από τα 10 στα 15 λεπτά ανά λίτρο και θα ισχύσει για το πρώτο δεκαπενθήμερο του Οκτωβρίου. Σε συνδυασμό με τις εκπτώσεις των διυλιστηρίων, η συνολική ελάφρυνση στην αντλία μπορεί να φτάσει τα 20 λεπτά ανά λίτρο.
Παράλληλα, η κυβέρνηση προετοιμάζει παρέμβαση για το πετρέλαιο θέρμανσης, με στόχο η τιμή του να διαμορφωθεί κάτω από τα 1,75 ευρώ ανά λίτρο. Οι σχετικές ανακοινώσεις αναμένεται να γίνουν πριν από τις 15 Οκτωβρίου.
Η κυβέρνηση έχει διαμηνύσει ότι οι παρεμβάσεις θα επανεξετάζονται ανά 15ήμερο, καθώς η διάρκεια και η ένταση της διεθνούς ενεργειακής κρίσης θα καθορίσουν τα περιθώρια για νέα μέτρα στήριξης.
